---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- گزارش توصيفي - تحليلي در باره سخنراني رئيس جمهور در شوراي روابط خارجي آمريكا ؛ احمدي نژاد در محاصره نيويوركي ها
گروه سياسي- بهروز فرهمند: شايد هنگامي كه «ريچارد هاس»، رئيس شوراي روابط خارجي آمريكا متن دعوت از پرزيدنت احمدي نژاد
را براي سخنراني ويژه و انجام پرسش و پاسخ در اين شورا امضا كرد، بيش از هر چيز به توصيه «دون كارلئونه» در فيلم پدر خوانده مي انديشيد كه مي گفت: «دوستانت را بايد نزديك خود نگه داري، دشمنانت را نزديكتر»! خبر سخنراني رئيس جمهوري اسلامي ايران در شوراي روابط خارجي ايالات متحده ابتدا از سوي «ليزاشيلدز» معاون رئيس امور ارتباطات اين شورا بيان شد و مثل توپ صدا كرد. «شيلدز» گفت كه احمدي نژاد براي سخنراني در جمع اعضاي اين شورا دعوت شده است. وي به روزنامه سان گفت: دعوت ما از رئيس جمهور احمدي نژاد با دعوت از سران كشورهاي ديگر در مدت نشست مجمع عمومي سازمان ملل فرقي ندارد. وي افزود: در سالهاي گذشته در مدت برگزاري مجمع عمومي سازمان ملل، ما از ايراني هايي كه به آمريكا مي آمدند، براي سخنراني دعوت مي كرديم و امسال آنان به دعوت ما پاسخ مثبت دادند. «شيلدز» حتي به اين نكته اشاره كرد كه شوراي روابط خارجي آمريكا پيشتر نيز ميزبان رهبران و سياستمداران خارجي ديگر مانند فيدل كاسترو رهبر كوبا، رابرت موگابه رئيس جمهور زيمبابوه و هوگو چاوز رئيس جمهور ونزوئلا بوده است.او البته اين نكته را هم از قلم نينداخت كه انجام سخنراني و ديالوگ هرگز بدان معنا نيست كه شوراي روابط خارجي آمريكا سياستها و ديدگاه هاي سخنرانان را تأييد مي كند.از آن سو اما در ايران نيز دريافت دعوتنامه شوراي روابط خارجي آمريكا حرف و حديثهايي را در ميان ديپلماتهاي ايراني بر انگيخت. روزها بعد، يك ديپلمات ارشد ايراني و عضو تيم همراه رئيس جمهور در سفر به مجمع عمومي سازمان ملل (نيويورك) در يك گفت و گوي تلويزيوني گفت كه در خصوص پذيرش اين دعوت، ابتدا دغدغه ها و ملاحظاتي معطوف به پيشينه اين شورا و نفوذ لابي صهيونيستها بر آن وجود داشته، اما در نهايت تصميم گرفته مي شود كه از سخنراني رئيس جمهور احمدي نژاد در شوراي روابط خارجي آمريكا به مانند يك فرصت براي بيان صريح و بدون واسطه ديدگاه هاي جمهوري اسلامي ايران بهره گرفته شود. در اين ميان، شوراي 85 ساله روابط خارجي ايالات متحده كه مؤسسه اي تحقيقاتي و غير دولتي است و تصميمات و مشاوره هاي آن همواره مورد استفاده هيأت حاكمه آمريكا بوده، خود را براي سخنراني محمود احمدي نژاد آماده مي كرد.زمينه و بستر اين آمادگي، شايد مدتها قبل نزد اعضاي اين شورا به وجود آمده بود؛ هنگامي كه پرفسور «اسكات دي ساگان» استاد علوم سياسي در دانشگاه استنفورد، مقاله مفصلي را در نشريه معتبر «فارين افيرز» - ارگان مطبوعاتي شوراي روابط خارجي آمريكا كه هر دو ماه يك بار منتشر مي شود- به چاپ رساند كه در آن به «ايران هسته اي» پرداخته و در تحليل خود پيش بيني كرده بود كه زمينه هاي بروز يك مصالحه و آشتي در رابطه با ايران فراهم شده است. در تحليل «فارين افيرز» يك جمله ديگر نيز بيشتر به چشم مي آمد: «برخي مقامهاي دستگاه اداري بوش با اكراه، خود را براي زندگي در كنار ايران هسته اي آماده مي كنند.» شايد چنين تحليل نسبتاً واقع بينانه اي بود كه شوراي روابط خارجي آمريكا را بر آن داشت تا دكتر احمدي نژاد را به جمع خود دعوت كنند و با جستجو در لا به لاي كلام اين «انقلابي آرام» - صفتي كه يك روزنامه نگار آمريكايي بتازگي به احمدي نژاد داده است- دريابند كه انجام يك مصالحه ميان واشنگتن و تهران تا چه اندازه مي تواند عملي، نزديك و دست يافتني باشد. از سوي ديگر، طرح پرسشهايي پي در پي درباره واقعيت يا افسانه بودن هولوكاست، موجوديت اسراييل و راه حل بحران خاورميانه از سوي اعضاي شوراي روابط خارجي آمريكا به نوعي بيانگر دغدغه هاي حاكم بر اين شورا بود كه به گفته يكي از ديپلماتهاي ايراني حاضر در آن نشست، فضاي سنگيني را براي تيم همراهان رئيس جمهور پديد آورده بود. احمدي نژاد اما با آرامش و اعتماد به نفس به همه سؤالات كارشناسان آمريكايي پاسخ داد و در سخنراني خود نيز با اشاره به موج بيداري و آگاهي ملتها گفت كه قدرتهاي جهاني و به ويژه دولت ايالات متحده بايد رفتار خود را تغيير دهند.پيامدهاي اين نشست و نيز مصاحبه هاي خبري ديگر احمدي نژاد در نيويورك فراتر از انتظار بود. نيوزويك او را سياستمداري آرام و باهوش خواند و «ديويد اگنايتس» در واشنگتن پست، موضوع اتكا به نفس احمدي نژاد را برجسته كرد و نوشت: او برخوردي داشت كه انگار صاحب شهر نيويورك بوده است! اما همه واكنشها بدين جا ختم نشد. ابتدا اين سفير اسراييل در آمريكا بود كه انگشت اتهام را به سوي «ريچارد هاس» رئيس شوراي روابط خارجي ايالات متحده نشانه رفت و با اشتباه خواندن دعوت از رئيس جمهور ايران براي سخنراني در اين شورا، خشم مقامات رژيم صهيونيستي را ابراز كرد. كاندوليزا رايس، وزير خارجه آمريكا نيز با لابي هاي صهيونيستي همگام شد و نسبت به حضور رئيس جمهور احمدي نژاد در شوراي روابط خارجي اعتراض كرد. اين واكنشهاي آميخته با خشم و اعتراض، البته براي هيأت ايراني پيام خاص خود را داشت، اما براي رئيس شوراي روابط خارجي آمريكا وضعيت به گونه اي ديگر بود. «ريچارد هاس» كه در دور نخست رئيس جمهوري بوش به عنوان دستيار ارشد ژنرال پاول، طراح سياسي وزارت خارجه آمريكا بود، به دنبال اعتراضهايي كه نسبت به وي در خصوص دعوت از احمدي نژاد انجام مي شد، در مقام اعاده حيثيت از خود برآمد.در همان روزها نيويورك تايمز به نقل از وي نوشت كه از اقدام خود پشيمان نيست. او گفت كه نگاهش به ديپلماسي، نه به عنوان يك امتياز يا تشويق بلكه به مانند يك ابزار است كه بايد با استفاده درست از آن منافع خود را پيش برد.«هاس»، تقابل ميان آمريكا و ايران را به جنگ سرد كشورش با اتحاد جماهير شوروي سابق تشبيه كرد و گفت: آمريكا هر گاه گزينه هايش را محدود كرده، خود را دچار مشكل كرده است. نيويورك تايمز همچنين از قول رئيس شوراي روابط خارجي آمريكا نوشت: اگر ما بار ديگر با يك جنگ سرد رو به رو هستيم، پس بايد دستكم برخي درسهايي را كه در آن زمان آموخته ايم، به كار ببنديم. نيويورك تايمز بصراحت نوشت كه واشنگتن نمي تواند بدون همكاري با تهران به بحرانهاي عراق و فلسطين اشغالي پايان دهد. «ريچارد هاس» به اين هم بسنده نكرد و در مقاله اي اختصاصي در لس آنجلس تايمز نوشت: از ميان تقريباً دهها هزار ديداري كه شوراي روابط خارجي آمريكا تاكنون برگزار كرده، تنها تعداد اندكي از آنها توانسته به اندازه ديدار چهارشنبه شب اعضاي اين شورا با پرزيدنت احمدي نژاد، جالب توجه و جنجال برانگيز باشد. به نظر مي رسد، سه مسأله در سخنان دكتر احمدي نژاد بيشتر در كانون توجه شوراي روابط خارجي آمريكا قرار گرفت كه «هاس» درباره آنها اين گونه ياد كرده است: «نخست آن كه احمدي نژاد گفت كه براي همكاري و ايجاد ثبات در عراق آماده است. دومين مسأله اين بود كه ايران حق غني سازي اورانيوم را براي خود محفوظ مي دارد و تأكيد مي كند كه به دلايل مذهبي از دستيابي به سلاحهاي اتمي منع شده است و مسأله سوم نيز اين بود كه ايران در صورتي كه آمريكا آماده باشد، براي از سرگيري روابط آماده است.» نكته ديگري هم در مقاله «هاس» قابل مشاهده است، اين كه رئيس جمهور ايران در شكستن فضاي سنگين نشست روز چهار شنبه، با اعضاي شوراي روابط خارجي آمريكا و دستكم تعديل برخي ذهنيتهاي ضد ايراني تا حدي موفق عمل كرده است. «ريچارد هاس» به صورت تلويحي اين نكته را نيز يادآوري مي كند: «... ديدار با يك شخص به شما اين فرصت را مي دهد تا سبك و روش او را بهتر درك كنيد، لذا كمتر پيش مي آيد كه انسان پس از ديدار با يك فرد، دقيقاً با همان احساسي كه پيشتر از او در ذهن خود داشته، از وي جدا شود.» درك اين واقعيت، شايد صرفاً يكي از ده ها عللي بود كه پس از پايان سفر رئيس جمهوري اسلامي ايران به نيويورك، ديدگاه هاي افراطي در كاخ سفيد را در انزوا قرار داد و گروهي از تحليلگران و سياستمداران غربي را بر آن داشت تا از واشنگتن بخواهند هر چه زودتر براي مذاكره مستقيم با تهران - بدون پيش شرط- پيشقدم شود. در اين ميان، نيوزويك نوشت: اكنون لحظه تصميم گيري «نيكسوني» است و در ادامه در پيشنهادي عجيب، خواستار سفر بوش به تهران شد! اين هفته نامه با اشاره به گرفتاري هاي آمريكا در جهان اسلام يادآور شد: فقط يك كشور است كه مي تواند آمريكا را از اين مخمصه ها بيرون بكشد و آن كشور، ايران است. در ظاهر اين گونه به نظر مي رسد، هواداران تئوري «دوستان نزديك، دشمنان نزديكتر» در ايالات متحده روز به روز بيشتر مي شوند، اما در آن سوي ديوار بلند بي اعتمادي، در تهران با ديده ترديد و سوءظن به اين پيامها نگريسته مي شود. دلايل فراواني براي اين بي اعتمادي تاريخي و عميق وجود دارد، به قول چامسكي؛ «بي ترديد ايراني ها به اندازه غربي ها مايل نيستند تاريخ را به زباله دان بيندازند.» ايراني هاي نكته سنج همچنين يك ضرب المثل قديمي را آويزه گوش خود كرده اند كه در مواقع ضروري، آن را به كار مي گيرند. اين ضرب المثل مي گويد: «ما را به خير تو اميد نيست، شر مرسان!»
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- تلاشهاي دو روي يك سكه براي ورود به شوراها
گروه سياسي - مجيد معافي: برگزاري سومين دوره انتخابات شوراهاي اسلامي شهر و روستا در حالي به زمان موعد خود، يعني 26 آذرماه سال جاري نزديك مي شود كه گروه ها و احزاب مختلف سياسي كشور اعم از اصولگرايان و اصلاح طلبان همه عزم خود را براي تصاحب كرسي هاي آن جزم كرده اند.
اگر چه اين دو طيف بزرگ جامعه سياسي هنوز در ميان خود به يك وحدت رويه دست نيافته اند، اما تلاشها و رايزني ها همچنان ادامه دارد تا با ارايه يك فهرست واحد از سوي هر دو جناح، مردم را براي انتخاب به پاي صندوقهاي رأي بكشانند. تلاش براي وحدت به نظر مي رسد كه تلاش «اصولگرايان» براي وحدت در انتخابات شوراها آغاز شده است. «محمدرضا باهنر»، دبيركل جامعه اسلامي مهندسين در اين باره مي گويد: «ما تلاش داريم اصولگرايان هماهنگ تر شوند و تشكلهاي اصولگرا از فعاليت انفرادي بپرهيزند و تلاشها براي ايجاد وحدت در انتخابات شوراها نيز آغاز شده است و نتيجه آن در انتخابات شوراها مشخص خواهد شد.» فهرست نهايي اصولگرايان در راه است طيف اصولگرايان كه هم اكنون دومين دوره شوراهاي شهر و روستا را در اختيار دارند، گويا با استفاده از تجربيات خود در اين سالها، بار ديگر درصدد حفظ كرسي هاي خود در شوراها هستند و همچنان در تلاشند سكانداري خود را حفظ كنند و به يك اتفاق نظر در اين زمينه دست پيدا كنند. نكته ديگر آنكه حضور نيروهاي اصولگرا در مجلس شوراي اسلامي نقش بسزايي در تبيين و خط مشي و ارايه فهرست نهايي اصولگرايان خواهد داشت و اين موضوع از تحركات مجلسيان اصولگرا از هم اينك هويداست.«حسين سيدآبادي»، رئيس كميته سياسي فراكسيون اصولگرايان مجلس، تغيير عناوين در جريان اصولگرايي را در راستاي رسيدن به اتفاق نظر معنا مي كند و مي گويد: «تمامي نيروهاي اصولگرا بايد به اين مهم برسند كه اگر نتوانند توافقي ايجاد كنند، قطعاً با عدم انسجام، توفيقي كسب نخواهند كرد.»وي با تأكيد بر اينكه اگر پايه اصلي بحث اتفاق نظر در شوراها صورت گيرد، وحدت و انسجام نيز در انتخابات آينده مجلس و رياست جمهوري نيز نمايانگر خواهد شد، مي افزايد: جريان اصولگرايي تا زمان ثبت نام نامزدها به فهرست نهايي خواهد رسيد؛ زيرا يكي از سنگين ترين كارهايي كه هم اكنون در جريان اصولگرايي وجود دارد، اتحاد و انسجام در مباحث انتخاباتي است. منشور نوين اصولگرايي بحث رسيدن به همگرايي و انسجام، موضوع مهمي براي هر دو جناح عمده سياسي در بحث انتخابات شوراهاي اسلامي است. به بيان ديگر تابلوي شوراهاي شهر كه حوزه خدمت رساني آن به آحاد مردم به ويژه مردم محروم و طبقه پايين تر مرتبط مي شود، مي تواند سكوي پرتابي براي رسيدن به ديگر مراكز قدرت باشد و با توجه به خدمتگزاري شوراهاي شهر دوره دوم كه اكثريت آنان را نيروهايي با چتر اصولگرايي شامل مي شود و با مقايسه با شوراهاي شهر مرحله اول كه بيشتر، نيروهاي اصلاح طلب فرماندهي آنان را بر عهده داشتند و در برخي از شهرهاي بزرگ به ويژه تهران جز دعواهاي سياسي و به تعطيلي كشاندن امورات مردم، كاري انجام نمي شد، احتمال درخشش دوباره طيف اصولگرايان بعيد به نظر نمي رسد، هر چند كه اصولگرايان براي حفظ موجوديت خود و دوري از تفرقه به دنبال «منشور نوين اصولگرايي» هستند تا بتواند محوري براي وحدت تمامي اصولگرايان باشد. «سيدكمال سجادي» سخنگوي جبهه پيروان خط امام و رهبري مي گويد: «ما همه اصولگرايان را به حمايت از فهرست مشترك و فعاليت مشترك دعوت مي كنيم.» اگر چه هنوز از فهرست مشترك اصولگرايان درباره انتخابات شوراهاي شهر خبري نيست، اما فعاليت مشترك اين جناح، گامهاي اوليه خود را آغاز كرده و براي جلوگيري از انشقاق و ريزش نيروهاي خود، سخت به دنبال تدوين منشور اصولگرايي هستند كه اكنون در مراحل نهايي است. به گفته سخنگوي جبهه پيروان خط امام و رهبري اين منشور از گفتمان اصولگرايي و اهداف انقلاب اسلامي و نظرات تشكلهاي اصولگرا بهره گرفته است تا بتواند منشوري را كه مورد قبول همه گروه هاي اصولگرا باشد، تدوين كند تا اين منشور بتواند در تعميق وحدت در بين اصولگرايان مؤثر باشد. تعيين رئيس ستاد انتخابات جبهه اصلاح طلبان اما از سوي ديگر، جبهه اصلاح طلبان كه روي ديگر سكه انتخابات شوراهاي شهر قلمداد مي شوند و اولين تجربه و به عبارتي پايه گذاري فلسفه وجودي شوراهاي شهر و روستا از دل دولت اصلاحات برخاسته است، براي بازگشت به دوران طلايي خود، چشم اميد زيادي براي جلوس دوباره بر صندلي هاي شوراها دارند و با انتخاب «حبيب ا... بي طرف» كه در دولت اصلاحات نيز كرسي وزارت نيرو را بر عهده داشت، به عنوان رئيس ستاد انتخابات خبرگان و شوراهاي شهر، رؤياهاي رسيدن به قدرت را عملي مي سازند تا با سر و سامان دادن به نيروهاي شكست خورده در سه انتخابات پيشين؛ يعني شوراي شهر، مجلس و رياست جمهوري بار ديگر در عرصه قدرت تصميم گيري در حكومت عرض اندام كنند، هر چند رسيدن به يك وحدت همه جانبه از سوي اين طيف دور از ذهن نيست، اما كار مشكلي است؛ زيرا اصلاح طلبان بنا به گفته عقلاي قوم خويش، عمده شكستشان ناشي از تك نوازي و ناهماهنگي بوده است. اما به نظر مي رسد كه تعيين رئيس ستاد انتخابات جبهه اصلاح طلبان، گامي براي تجديد نيرو و تجديد نظر در روند پيشين است و به همين منظور است كه بهزاد نبوي كه از تئوريسينهاي اصلاح طلبان محسوب مي شود، معتقد است كه اگر اصلاح طلبان با همين رويه، وحدت خود را حفظ كنند پيروز انتخابات شوراها خواهند شد. در جستجوي پدر معنوي اصلاح طلباني كه روزي با انسجام مثال زدني توانستند حماسه دوم خرداد را رقم بزنند، پس از هشت سال جلوس بر صندلي قدرت نتوانستند اعتماد مردم را حفظ كنند و به گفته سران اصلي اين طيف، با به فراموشي سپردن هواداران اصلي خود كه همان مردم كوچه و خيابان بودند، در كمتر از چند سال كانونهاي قدرت را ايستگاه به ايستگاه از دست دادند و به چنان انشقاقي رسيدند كه اينك براي بازگشت به انسجام دوباره به دنبال «پدر معنوي» براي خود هستند تا با محوريت او، نيروهاي اصلاح طلب بتوانند در سايه اش تشكل جديدي را براي پيروزي در انتخابات تشكيل دهند.هم اكنون از يك تن از ريش سپيدان قوم به عنوان گزينه ايفاي چنين نقشي نام برده مي شود. مهدي كروبي با بنيانگذاري حزب اعتماد ملي، ميل خود را براي حضور در عرصه هاي سياسي به منصه ظهور رسانده است، لذا سران گروه هاي دوم خردادي به دنبال گردآمدن حول محوريت كروبي هستند تا از وي كسب اجازه كنند تا در كنارش مجموعه و تشكل نويي را در انتخابات رقم بزنند؛ زيرا مي دانند پيروزي اصلاح طلبان بدون يك فرمانده به معناي شكست خواهد بود. اما از سوي ديگر مهدي كروبي كه درصدد است حزب نوپاي خود را در اين انتخابات به محك آزمايش بگذارد، چندان بي ميل نيست كه به عنوان رهبر جبهه اصلاحات اما با تابلوي اعتماد ملي به مشاهده گام نخست حزب خود بنشيند، چنانكه او در ديدار گروه هاي اصلاح طلب گفته است: حزب اعتماد ملي از شما گروهها جدا نيست و همه اعضاي اين حزب از دوستان شما هستند و فارغ از شما در انتخابات عمل نخواهند كرد، اما من مي خواهم در اين راستا حزب اعتماد ملي را به مردم معرفي كنم.در همين حال سخنگوي حزب اعتماد ملي از بررسي 215 نامزد پيشنهادي براي شوراهاي شهر از سوي اين حزب خبر داده است و گفته سبقه اجرايي و تخصصي بر سبقه سياسي و داشتن مدرك تحصيلي به همراه تخصص و تجربه از مهمترين معيارهاي نامزدهاي انتخابات شوراها از سوي اين حزب است. برخي اصلاح طلبان ديگر هم در مقطعي از زمان به دنبال گردآمدن حول محور سيدمحمد خاتمي بودند كه چنين رويكردي نيز تا مدتها نقل محافل سياسي و رسانه اي كشور بود، اما در نهايت خاتمي هم آب پاكي را به روي دست اصلاح طلبان ريخت و بحث محوريت خود را در جبهه اصلاحات منتفي خواند. شوراي مشورتي اما عبدالواحد موسوي لاري كه خود زماني در جايگاه وزير كشور دولت خاتمي، مجري برگزاري انتخابات شوراهاي اسلامي شهر و روستا را برعهده داشت، اينك مسؤوليت كميسيوني با هدف ايجاد هماهنگي در بين مجموعه اصلاح طلبان به منظور انتخابات شوراها و خبرگان را برعهده دارد. وي مي گويد: در يك سال اخير بسياري از تشكلها و احزاب اصلاح طلب و نخبگان و فعالان سياسي، فرهنگي و اجرايي در ملاقاتهايي كه با آقاي خاتمي داشتند، نگراني هاي خود را در خصوص مسايل جاري كشور مطرح مي كردند كه تأكيد آقاي خاتمي بر ضرورت حضور در صحنه، پرهيز از افراط و تفريط و اصرار حول محور آموزه هاي اصلاحي منبعث از راه و انديشه هاي حضرت امام (ره) بويژه در انتخاباتهاي پيش رو بوده ا ست. وي از انتخاب شوراي مشورتي توسط 40 تن از فعالان و نخبگان اصلاح طلب براي ايجاد انسجام و وحدت رويه در بين گروه ها و جريانهاي اصلاح طلب خبر داده است. جنجال بر سر تعيين اعضاي هيأت نظارت بر انتخابات شوراهاي استاني در حالي كه از سوي استاندار تهران، رئيس، اعضا و مسؤولان كميته هاي ستاد انتخابات مجلس خبرگان و شوراهاي اسلامي شهر و روستا برگزيده شدند، اما در اولين روز كاري مجلس پس از دو هفته تعطيلات تابستاني، جنجالي بر سر روند تعيين اعضاي هيأت نظارت بر انتخابات شوراهاي استانها درگرفت كه منجر به تعطيلي دقايقي از مجلس شد. «كاظم جلالي»، مخبر كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس در اين باره مي گويد: اعتراض نمايندگان در اين خصوص وارد است؛ زيرا در دوره هاي گذشته، روال بر اين بود كه مجمع نمايندگان هر استان در بين خود از طريق رأي گيري، اعضاي هيأت نظارت استان را مشخص مي كردند، اما اين بار انتخابها به گونه ديگري بوده است. اما سخنگوي هيأت مركزي نظارت بر انتخابات شوراها معتقد ا ست: روال همان روال گذشته بوده، اما چون اين انتخابها در ايام تعطيلي مجلس انجام شده و امكان ارتباط با ساير نمايندگان محدود بوده، روش انتخابها تغيير كرده است.فلاحت پيشه مي افزايد: «اگر مجامع استاني نسبت به هيأتهاي معرفي شده نظر خاصي داشته باشند، هيأت مركزي آن را بررسي كرده و در تغييرات احتمالي فهرستها منظور خواهد كرد، البته بايد شأن نمايندگان تعيين شده فعلي نيز حفظ شود.» البته اين اعتراضها به خارج از مجلس هم كشانده شد و حتي محسن آرمين كه تجربه فعاليت در چنين هيأتهايي را در مجلس ششم داشته است نيز به واكنش كشانده است و مي گويد: «اعضاي اين هيأتها كه در حدود 90 نفرند، به صورت كاملاً يك دست تعيين شده اند و تنها از اين جمع فقط سه نفر متعلق به جريان غير اكثريت مجلس هستند.»آخرين خبر تا لحظه نگارش اين مطلب اينكه اگر چه با تغيير برخي افراد در فهرست اعضاي هيأت نظارت بر انتخابات شوراهاي استانها به ظاهر تنش در اين خصوص كاهش يافته، اما قرار است شوراي مركزي فراكسيون اكثريت مجلس، بحث نظارت بر انتخابات شوراها را در دومين روز كاري خود در هفته جاري بررسي كند تا نظر همه گروه هاي مجلس تأمين شود.
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- نگاهي به رخدادهاي هسته اي هفته ؛ پشت پرده بازي ديپلماتيك
گروه سياسي- آرش خليل خانه: پروسه تلاش براي از سرگيري مذاكرات هسته اي ميان ايران و گروه 1+5، اگر چه مراحل حساس، ظريف و شكننده اي را طي مي كند كه لاجرم با حركت محتاطانه و وسواس گونه دو طرف، همراه شده است.
اما كانون توجه به تحولات در رخدادها در موضوع هسته اي ايران در هفته اي كه گذشت تحت تأثير مذاكرات رئيس سازمان انرژي اتمي ايران با همتاي روس خود براي رفع موانع تكميل نيروگاه بوشهر و دريافت 80 تن سوخت هسته اي آن تا حدي از حوزه اروپاي غربي منحرف شد. اين در حالي است كه رويدادها و رخدادهاي سياسي حول محور پرونده هسته اي ايران در اتحاديه اروپا و حتي آن سوي اقيانوس آرام نيز در اين مدت از اهميت ويژه و تأثيرگذاري بالا برخوردار بوده است كه بايد آن را آخرين ضربات تنش لفظي و كلامي پيش از شكل گيري مذاكراتي جديد يا شكست اين مسير دانست. يك پله صعود از مسير بوشهر
رخدادها در اين دو حوزه يعني چالش پرونده هسته اي ايران در بحث غني سازي با طرف غربي و نيز موضوع تكميل نيروگاه هسته اي بوشهر توسط روسها اگر چه به طور مستقيم به يكديگر مربوط نيستند، اما بدون ترديد، در حوزه سياسي اين چالش طبيعي است كه هرگونه توافق تهران و روسيه در پروژه بوشهر و توفيق در شكستن موانع سياسي كه تاكنون بارها منجر به تأخير در تكميل نيروگاه بوشهر شده است، مي تواند بر فضاي سياسي حاكم و موقعيت مهره هاي بازي مذاكرات با گروه 1+5 نيز اثرگذار باشد. به بيان ديگر به سرانجام رسيدن پروژه نيروگاه اتمي بوشهر در اين موقعيت به معناي يك گام نزديكتر شدن به موفقيت براي تهران به شمار مي رود. طبيعي است كه ايران با توجه به سابقه قرارداد نيروگاه بوشهر، جامع بودن اسناد و توافقنامه هاي آن، درصد پيشرفت مراحل كار و بويژه انفكاكي كه ميان اين پروژه با مسأله پرونده هسته اي ايران وجود دارد، از طرف روسي انتظار دارد بدور از هرگونه تأثيرپذيري از فضاي سياسي و فشارهاي خارجي به تعهدات خود در اين پروژه عمل كند. با اين حال، مسكو نيز در نظام جامع بين المللي و در تعامل با شركاي اقتصادي غربي خود و در يك نظام «هزينه- فايده» ميان مرزهاي غربي با مرزهاي جنوبي و شرقي خود مردد مانده است و تهديدات و تشويقهاي طرفهاي غربي نيز بر اين وضع دامن مي زنند. در همين حال روسها علاوه بر توجه به برخي نيازهاي خود در حوزه فناوري، توليدات رفاهي، بهداشتي و ... كه براي تأمين آن نيازمند غرب است. با توجه به ماهيت و نوع توليدات و صنايع كه خود متأثر از دوران جنگ سرد نيز هست نمي تواند بازار مناسب آسيا، خاورميانه و همسايگان خود را نيز ناديده بگيرد لذا تلاش دارد تا موازنه اي ميان اين دو در سياست خارجي خود فراهم آورد. اما به نظر مي رسد بدقولي مجدد روسها در پروژه بوشهر و تحويل ندادن سوخت اين نيروگاه بنا بر توافق گذشته، اين بار به شدت تهران را ناراضي كرده است، تا آنجا كه غلامرضا آقازاده، مدير پروژه بوشهر در ابتداي ورود به مسكو براي مذاكره با سرگي كرينكو آشكارا از توان ايران براي تكميل نيروگاه بوشهر به دست متخصصان داخلي سخن گفت و تأكيد كرد كه از نگاه او تكميل اين پروژه فقط به شش ماه زمان نياز دارد. مذاكرات آقازاده و كرينكو اما اگر چه پشت درهاي بسته انجام گرفت و صرفاً اخبار رسمي سخنگويان اين ديدارها منتشر شد، اما روسها بار ديگر متعهد شدند اين نيروگاه را تا سپتامبر 2007 يعني يك سال ديگر به بهره برداري برسانند و شركت «اتم استروي اكسپورت» روسيه بعنوان پيمانكار اين پروژه نيز با امضاي توافقي پذيرفت 80 تن سوخت هسته اي (اورانيوم غني شده) اين نيروگاه را تا مارس سال آينده ميلادي يعني تا پايان سال جاري شمسي به ايران تحويل دهد كه در صورت تحقق اين وعده، موفقيتي بزرگ در بعد سياسي نيز نصيب تهران خواهد شد.از سوي ديگر ايكور ايوانف، دبير شوراي امنيت ملي روسيه در واكنشي مثبت به اعلام نارضايتي ايران از تعلل روسيه در تكميل نيروگاه بوشهر كه از ناحيه آقازاده اعلام شد تأكيد كرد كه روسيه به وظايف خود در مورد احداث اين نيروگاه به طور كامل عمل خواهد كرد و يادآور شد يك طرح ويژه براي احداث نيروگاه بوشهر طراحي شده است. طرح سوم اروپا به موازات تحولات سياسي پي در پي و اثرگذار در حوزه هاي اروپا، خاورميانه و تركيب موضع اعضاي گروه 1+5 كه در نهايت منجر به تقويت جايگاه ايران و تضعيف موضع آمريكا شده است، اتحاديه اروپا نيز با نوعي آشفتگي و ترديد در نوع موضع گيري خود به واسطه آثار و پيامدهاي ناشي از هر نوع واكنش در اين حوزه مواجه شده است كه عملكرد صحيح سياستمداران تهران در اين برهه مي تواند به تقويت ادله مجاب كننده براي اين اتحاديه در گرايش به هر يك از دو مسير موجود يعني مذاكره و تعامل با تهران يا دنباله روي از خط برخورد، كمك كند. از شواهد موجود اينگونه برمي آيد كه در زمان حال اتحاديه اروپا و در رأس آن فرانسه كه بيش از ديگر متحدان خود در اين پرونده يعني آلمان و انگليس از قدرت گرفتن احزاب سوسياليست در همسايگي خود يعني ايتاليا و اسپانيا و تلاش آنها براي محور قرار گرفتن در سياستگذاري اين اتحاديه نگران است، مايل به مذاكره و تفاهم با ايران هستند. از همين رو، دوست بلازي، وزير امور خارجه دولت شيراك در هفته جاري تصريح كرد: ما به انجام مذاكرات با تهران اميدواريم و تا زماني كه تلاشهاي ديپلماتيك ميسر است نمي توان از گزينه هاي ديگر سخن به ميان آورد. دوست بلازي همچنين از تلاش گروه پنج به منظور تعيين مهلتي جديد براي ايران خبر داد كه به گفته منابع مختلف غربي به احتمال زياد اين تاريخ اوايل اكتبر (اواسط مهرماه) خواهد بود. در همين حال مجله اشپيگل به نقل از يك مقام ديپلماتيك آلمان از طرح جديد گروه 1+5 با عنوان «بازي ديپلماتيك» نام برد كه طراحان آن را فرصت نهايي براي توافق احتمالي درباره برنامه هسته اي تهران مي دانند. در عين حال، براي پيشبرد اين ايده به نظر مي رسد سه كشور اروپايي طرف مذاكره با ايران تصميم دارند بدون هرگونه پيش شرط و پيش از تعليق و بدون حضور شريك آمريكايي خود با ايران وارد گفتگو شوند. ديپلماتهاي اروپايي هدف از اين راهبرد را تشويق ايران به بازگشت به ميز مذاكره بر سر بسته گروه 1+5 عنوان كرده اند. اما آنگونه كه از مفاد توافق شش كشور ياد شده در هفته جاري به نظر مي رسد، اين راهبرد نيز در واقع طراحي راهكاري تازه براي ترغيب و تشويق تهران به پذيرش تعليق، حتي بصورت موقت است تا بدين وسيله زمينه سياسي براي حضور ايالات متحده را در پرتو سياست پذيرش تعليق دو گانه در برابر ايران در مذاكرات فراهم آورد. بر اين اساس و آنگونه كه مجله اشپيگل آلمان فاش ساخته است، الگوي مذاكراتي جديد، در يك زمان محدود مقدمات مذاكرات را تعيين مي كند و در اين مدت ايران بايد غني سازي را متوقف نگه دارد. با اين حال و به اذعان ديپلماتهاي غربي توفيق اين راهبرد نيز به نتيجه مذاكرات لاريجاني و سولانا بستگي دارد كه طي دو هفته اخير بارها به تعويق افتاده و نشان مي دهد هر دو طرف بسيار محتاطانه و در كمال محافظه كاري به اميد دستيابي به توافقي راهگشا در اين مسير گام برمي دارند. از سوي ديگر طرح جديد گروه 1+5 را بايد تنها يك مانور تبليغاتي و سياسي براي انحراف افكار و فريب تهران نيز دانست زيرا كه پس از بي نتيجه ماندن ضرب الاجل اول شوراي امنيت يعني 31 اوت و آشكار شدن اين واقعيت كه چنين تهديدهايي بي اثر و توخالي هستند، اينك تعيين ضرب الاءجل دوم و نيز حذف پيش شرط از مقدمات مذاكرات كه در آن بايد چارچوب گفتگوها تعيين شود به نوعي انتقال اين پيش شرط به يك مرحله بعد يعني دروازه مذاكرات اصلي است كه تأمين كننده خواست ايران نخواهد بود. علاوه بر اين پيشنهاد محوري اين راهبرد كه از سوي دولت فرانسه پس از ديدار هاشمي ثمره، فرستاده ويژه احمدي نژاد از پاريس به دعوت اين كشور ارايه شد، يعني تعليق موقت غني سازي همزمان با از سر گيري مذاكرات، در واقع تغييري در پوسته و ظاهر درخواست گروه 1+5 و نه در ماهيت آن است زيرا كه تعليق، چه چند روز پيش از مذاكرات انجام شود، چه همزمان با آن، در ماهيت رخداد تفاوتي ندارد و در عمل ايران در دام طراحي شده در قالب قطعنامه شوراي امنيت از ناحيه كشورهاي ياد شده گرفتار خواهد آمد. علاوه بر اين در چنين وضعيتي ديگر تعليق به عنوان يكي از محورهاي قابل مذاكره در اين دور از گفتگوها آنگونه كه ايران براي انجام آن اعلام آمادگي كرده مطرح نخواهد بود و در عمل پيش شرط ياد شده به شرط هم نياز تبديل شده كه في نفسه تفاوتي با قبل ندارد. لذا در شرايط حاضر ورود تهران به هرگونه مذاكره كه انتظار مي رود با رد پذيرش تعليق پيش فرض يا همزمان باشد بايد با ارايه طرحي جامع بر پايه ابهامها و نقايص بسته 1+5 و شامل راهكارهاي عملي اخذ تضمينهاي محكم دو طرفه، برنامه زمانبندي، تدوين جزييات و مراحل و دريافت تعهدات قانوني باشد. از اين رو بايد اميد داشت احتياط و تعلل حاضر در انجام ديدار مجدد سولانا و لاريجاني، به تحقق تدوين و ارايه چنين طرحي براي ارايه در جلسه تدوين چارچوب مذاكرات بعدي بينجامد و اين مهم تحت تأثير تهديد آزمون شده و بي اثر مجدد گروه 1+5 قرار نگيرد.
