|
* بيتا مهدوي
مشكل كمبود تختهاي بيمارستاني براي درمان سوختگي و استاندارد نبودن آنها، سالهاست در سيستم بهداشت و درمان كشور مطرح مي شود و تاكنون تدبيري براي آن انديشيده نشده است.

كمبود اعتبارات و عدم رسيدگي به اين بخش سبب شده است كه بيمارستانهاي سوختگي تعطيل شوند و بعد از تعطيل شدن بيمارستان توحيد، بيمارستان شهيد مطهري تنها بيمارستان سوختگي است كه به تنهايي جوابگوي بيماران نيست، البته بيمارستانهاي ديگري هم بخش سوانح و سوختگي دارند، اما امكانات آنها بسيار كم و ناچيز است.
سالهاست كه رسانه ها از ضرورت افزايش تختهاي بيمارستاني خبر مي دهند و مسؤولان نيز تحقق اين ضرورت را وعده مي دهند، اما همچنان متوليان سلامت از استاندارد نبودن تختهاي سوختگي و كمبود آن مي گويند.
شرايط نامساعد بيمارستان شهيد مطهري و عدم رسيدگي به بيماران سبب شده است كه مديريت اين بيمارستان هيچ آماري از سوختگيها نداشته باشد و خبرنگاران را به دانشگاه علوم پزشكي ايران ارجاع مي دهد، در حالي كه در آن جا هم مدير روابط عمومي دانشگاه حاضر به پاسخگويي نيست.
وزارت بهداشت هم كه مسؤولانش هر از چند گاهي از اقدامهاي عظيم در بخش سوختگي بيمارستانها خبر مي دهند، عملاً خبرنگاران را سر در گم مي كنند و مدام سراغ سؤالهايي را مي گيرند كه قرار است مطرح شود.
چندي قبل تقاضاي مصاحبه با دكتر رضوي رئيس مركز نظارت و اعتبار بخشي بر امور درمان وزارت بهداشت را كرده بودم، بعد از گذشت يك ماه كه تقريباً چند بار هم نامه گم شد سرانجام دكتر رضوي التفات فرموده و به دليل نبود وقت آقاي دكتر كوراني را معرفي كردند كه ايشان هم يك هفته در اجلاس، درگير مسايل بهداشت كشور بودند و قادر به پاسخگويي نبودند.
جالب اين جاست كه در طي اين مدت دكتر رضوي با خبرگزاري مهر مصاحبه كرده است و از ارايه خدمات حمايتي براي تأمين هزينه هاي درماني بيماراني كه دچار سوختگي مي شوند، خبرداده است.
وي اظهار داشته است: بيماران دچار سوختگي كه هزينه درمان آنان تا 700 هزار تومان است، تنها 10 درصد هزينه را پرداخت مي كنند و اين وضعيت براي بيماران دچار سوختگي كه هزينه درمان آنان بين 700 هزار تا 1/5 ميليون تومان است به پنج درصد مي رسد و بيماراني كه هزينه درمان آنان بالاي 1/5ميليون تومان است، هزينه اي پرداخت نمي كنند.
وي تصريح كرد: در واقع، هيچ بيمار سوختگي بيش از 105 هزار تومان هزينه درمان پرداخت نخواهد كرد.
در حالي اين مسؤول از درمان رايگان بيماران سوختگي در كشور خبر مي دهد كه دكتر سيد مويد علويان معاون سلامت وزارت بهداشت معتقد است كه بيش از دو هزار تخت سوختگي در كشور كمبود داريم، در حالي كه فقط 800 تخت سوختگي فعال در كشور موجود است و بيش از 50 درصد آنها هم استاندارد نيست.
وي افزود: به طور كلي بايد به ازاي هر 15 هزار نفر در شهرها و هر 25 هزار نفر در كلان شهرها يك تخت سوختگي داشته باشيم، به اين ترتيب فقط در شهر تهران به 500 تخت سوختگي نياز داريم، در حالي كه فقط 125 تخت سوختگي فعال در اين شهر وجود دارد.
وي تأكيد كرده است: به طور كلي از نظر تختهاي سوختگي از شاخصهاي جهاني بسيار عقب هستيم و اين در حالي است كه از مجموع 150 علت فوت در كشور، سوختگي ششمين دليل مرگ و مير است كه بيشتر موارد آن غيرعمدي است و در خانه يا محيط كار رخ مي دهد.
* افزايش 35 درصدي تختهاي سوختگي
دكتر باقري لنكراني وزير بهداشت، درمان و آموزش پزشكي چندي قبل در اولين جلسه شوراي سوختگي اظهار داشته بود: سوختگي ششمين علت مرگ و مير در كشور است كه بيش از 70 درصد جمعيت آن را افراد زير 40 سال تشكيل داده اند و متأسفانه بخش عمده اي از اين جمعيت هم كودك هستند كه به علت بي احتياطي والدين با مايعات داغ نظير آب جوش و چاي دچار سوختگي مي شوند.
وي در مورد آمار تختهاي سوختگي افزوده است: طي 18 ماه اخير تعداد تختهاي سوختگي در بيمارستانها حدود 35 درصد افزايش داشته است، اما اين تنهايي نمي تواند جوابگوي بيماران باشد، چرا كه بايد به قطب بنديهاي كشور در اين زمينه توجه شود و حدود 300 تخت مراقبت از سوختگي ايجاد كنيم كه فقط سوختگيهاي درجات بالا در اين تختها بستري شوند تا اقدامهاي لازم براي اين بيماران صورت گيرد.
وزير بهداشت تصريح كرده است: سالانه بيش از 47 هزار مورد سوختگي در كشور مشاهده شده كه در بيمارستانهاي مختلف كشور بستري مي شوند كه از اين تعداد حدود 0/7 نفر از هر 100 هزار مورد نيز دچار مرگ و مير مي شوند كه اين بار بيماري را نشان مي دهد.
به گفته وي، علاوه بر مرگ و مير ناشي از سوختگيها، حدود 50 درصد سوختگيها منجر به ايجاد عوارض در بيماران مي شود، بنابراين راه اندازي آي.سي، يوي سوختگي يا Blcu، پيوند پوست، نحوه ارتباط مراكز با يكديگر از جمله موارد مهم در اين زمينه است.
وي با اشاره به اينكه سالانه مبالغ زيادي در مورد بحث سوختگي هزينه مي شود، اما اين به تنهايي كافي نيست، گفته است بايد به ارتقاي خدمات نيز توجه شود، بنابراين بايد به موارد انساني نظير نوع پانسمان و نوع مراقبت اين بيماران نيز توجه شود.
لنكراني افزود: هم اكنون 80 درصد بيمارستان شهيد مطهري كه مربوط به سوختگيها مي شود نوسازي شده و فضاي مناسبي ايجاد شده است. همچنين به گردش درست كار در اين بيمارستان توجه شده است كه بايد كاري كرد كه خدمات به قدري ارتقا و افزايش يابد كه بيمار در هنگام پانسمان درد نداشته و دچار عفونت زياد نشود.
وي تأكيد كرده است: بار سوختگي را فقط وزارت بهداشت به تنهايي نمي تواند بر دوش كشد، بلكه بايد مجموعه افراد در بخش درمان چه خصوصي و عمومي به اين نكته توجه كنند تا سياستگذاريها به گونه اي باشد كه مراقبتهاي بهتري از بيماران صورت گيرد.
وزير بهداشت تصريح كرد: در شهريور سال گذشته حدود 600 تخت سوختگي وجود داشت كه اين تعداد از هم اكنون به حدود 1000 تخت رسيده است كه البته افزايش تختهاي سوختگي به تنهايي كافي نيست و بايد به مواردي نظير انتقال سريع بيمار به ويژه سوختگيهاي بيش از 40 تا 50 درصد و تعداد مورد نياز آي.سي. يوهاي سوختگي توجه زيادي كرد.
به گفته وي، يكي از پروژه هاي سوختگي در تهران، گسترش تختهاي سوختگي براي بيمارستانهاي تحت پوشش دانشگاههاي علوم پزشكي ايران و شهيد بهشتي است كه در بودجه سال 86 نيز رقمي براي دانشگاه علوم پزشكي ايران پيش بيني شد.
* عدم سرمايه گذاري لازم
دكترعابد فتاحي عضو كميسيون بهداشت و درمان مجلس در مورد كمبود تختهاي سوختگي در كشور مي گويد: كشور ما در طي ساليان اخير پيشرفتهاي زيادي در زمينه علم پزشكي داشته است، اما در دو رشته نه تنها پيشرفتي نداشته ايم، بلكه از استانداردهاي جهاني نيز بدور مانده ايم. اين دو رشته پزشكي يكي وضعيت بيمارستانهاي سوختگي و كمبود امكانات و نبود تختهاي سوختگي و ديگري عدم رسيدگي به بيماران رواني و نبود بيمارستانهاي مجهز است.
وي مي افزايد: ما در اين دو زمينه موفق نبوده ايم و سرمايه گذاريهاي لازم در اين بخشها انجام نشده است. ما در اكثر شهرهاي كشور - مراكز كوچكي را به بيماران سوختگي اختصاص داده ايم، در حالي كه اين بيماران بايد براي معالجه دربيمارستانهاي مجهز كه داراي اتاق عمل هستند، بستري شوند.
وي با اشاره به اين كه در حال حاضر آمار خاصي از سوختگي نداريم، يادآور مي شود: متأسفانه يكي از راههاي خودكشي در كشور خودسوزي است و اين مسأله بسيار متداول است و بايد چاره اي انديشيد، شرايط بيماران سوختگي بسيار سخت است و آنان در معرض انواع عفونتها قرار دارند و دچار انواع عوارض مي شوند، جراحيهاي سوختگي بسيار سخت است در سوختگي معمولاً عضوها دچار مشكل مي شوند و عملكرد طبيعي شان مختل مي شود و گاهي براي يك بيمار سوختگي چندين عمل جراحي بايد انجام شود.
نماينده مردم اروميه مي گويد: آمار سوختگي زياد شده است، زيرا كه ارتباط انسان با بخش صنايع افزايش يافته است و مردم جامعه ما به علت عدم آگاهي كافي در مسايل ايمني بيشتر دچار سوختگي مي شوند.وي مي افزايد: ساخت بيمارستانهاي مجهز سوختگي در كشور در دستور كار وزارت بهداشت و كميسيون بهداشت مجلس قرار دارد.
* معاون سلامت به مجلس آمار بدهد
دكر نورالدين پيرمؤذن عضو ديگر كميسيون بهداشت و درمان مجلس نيز مي گويد: وزارت بهداشت براي تختهاي سوختگي بودجه اي خاص را در نظر گرفته است. مجلس اعتباراتي را به بخش سلامت در رديف 129086به مبلغ 150 ميليون تومان در اختيار وزارت بهداشت قرار داده است تا براي كمك به بيمارستانهاي رواني و سوختگي مصرف شود و اين در حالي است كه يك رديف 323 را هم با مبلغ 93 ميليارد ريال و رديف ديگري با مبلغ 90 ميليارد ريال به بيماران سوختگي اختصاص يافته است.
وي مي افزايد: متأسفانه دو گروه از بيماران ما كه يكي بيماران سوختگي است و ديگري بيماران رواني ، به لحاظ درمان طولاني مدت آنان و با توجه به اينكه نياز به مراقبتهاي ويژه دارند از حداقل امكانات درماني بي بهره هستند و كشور ما از نظر وجود بيمارستانهاي سوختگي و رواني جزو كشورهايي است كه نيازمند يك نگاه و توجه جدي است.
وي با اشاره به حادثه آتش سوزي در مسجد ارگ تهران تأكيد مي كند: در آن هنگام پايتخت يك كشور، تخت سوختگي نداشت و شما مي توانيد حدس بزنيد كه در شهرها و مناطق محروم وضعيت بيمارستانهاي سوختگي چگونه است.
وي يادآور مي شود: اگر در همان 24 ساعت اول مراقبتهاي ويژه از كساني كه دچار سوختگي شده اند به عمل بيايد و مايعات وريدي به آنان برسد، سريعاً درمان مي شوند و شانس زنده ماندنشان زياد است در غير اين صورت آنان از بين مي روند.
پيرمؤذن مي گويد: اهميت و ضرورت حمايت از بيماران سوختگي و رواني در اولويت تصميمات كميسيون بهداشت و درمان مجلس قرار دارد و با وجود اينكه ما در چند سال گذشته رديف و كمكهاي خاص را به بيماران سوختگي اختصاص داده ايم، اما هنوز هم ارايه خدمات درمان براي بيماران سوختگي از كيفيت مطلوب برخوردار نيستند و ما اميدواريم كه سال آينده هم افزايش جدي در رديف كمك به بيماران سوختگي و بيماران رواني داشته باشيم.
وي با اشاره به اين كه آمار خاصي از سوختگي در كشور نداريم، مي افزايد: به نظر مي رسد كه يك آمار دقيق در مورد سوختگي در كشور وجود نداشته باشد و ما منتظريم كه معاون سلامت اين وزارتخانه يك آمار دقيق به ما ارايه دهد تا ما بتوانيم در فصل سلامت، بودجه خاصي را به بيماران سوختگي اختصاص دهيم.
* نه نيروي متخصص داريم، نه تخت استاندارد، نه اعتبار كافي
حسينعلي شهرياري نماينده مردم زاهدان در مجلس و عضو كميسيون بهداشت و درمان هم معتقد است كه افزايش تختهاي سوختگي در حيطه مسؤوليت وزارت بهداشت است كه در طي يك سال گذشته هم يك سري اقدامها را براي افزايش تختهاي بيمارستاني شروع كرده است.
وي مي گويد: متأسفانه اشغال تخت در بسياري از نقاط كشور بالا نيست و مي شود در بيمارستانها بخشي را به بخش سوختگي اختصاص داد، البته خيلي از بيمارستانها هم اين كار را شروع كرده اند و بخشهاي سوختگي را راه اندازي كرده اند، اما هنوز كشور ما با استانداردهاي جهاني فاصله دارد و به نظر مي رسد همان اقدامهايي كه وزارت بهداشت در دو سال گذشته براي بخشهاي ccu، Icu و Icu نوزادان انجام داده است، براي بخش سوختگي نيز بايد انجام دهد.
وي مي افزايد: بخشهاي سوختگي، بخشهايي هستند كه مراقبتهاي خاص مي خواهند و اكثراً بيماران به علت عدم رسيدگي و مبتلا شدن به بيماريهاي عفوني فوت مي كنند.
بخشهاي سوختگي بايد بسيار پاكيزه و عاري از ميكروب باشد تا بيمار پس از عمل دچار مشكلات زيادي نشود.
وي تصريح مي كند: كار كردن در بخشهاي سوختگي كار بسيار سختي است و پرسنل اين بخش بايد با عشق و علاقه به مريضان رسيدگي كنند و كار آنان جزو مشاغل سخت است، از اين رو در لايحه خدمات كشوري براي پرستاراني كه در بخشهاي سوختگي و مراقبتهاي ويژه كار مي كنند يك ضريب حقوقي در نظر گرفته شده است.
وي تأكيد مي كند: هزينه هاي بخش سوختگي بسيار بالا است، زيرا مدت زمان بستري بيماران هم طولاني است و نه اعتبارات فعلي كافي است نه پرسنل و امكانات مجرب داريم و نه تختهاي استاندارد داريم، از اين رو در اين زمينه بايد كار جدي انجام داد. البته در لايحه اي كه از طرف دولت به مجلس آمده متأسفانه حتي از اعتبارات بخشهاي سوختگي و رواني هم كاسته شده است.
وي مي گويد: ان شاءا... در مجلس سعي خواهيم كرد نگذاريم اين بودجه كمتر شود.
واقعيت اين است كه ما بخشهاي سوختگي ايده آلي نداريم و تا رسيدن به استانداردهاي جهاني فاصله زيادي داريم. |