* محمدرضا تحقيقي احمدي

دكتر حبيب ا... آيت اللهي سال 1313 خورشيدي در شيراز متولد شد. تحصيلات ابتدايي و متوسطه خود را در شيراز به پايان رسانيد و



سپس به تهران آمده و در مقطع كارشناسي در رشته نقاشي از دانشكده هنرهاي زيبا دانشگاه تهران در سال 1338 دانش آموخته شد و پس از آن مدارجي از قبيل كارشناسي ارشد نقاشي، تخصص در معماري داخلي، تخصص در پيكره سازي تزئيني و دكتري در تاريخ تطبيقي و تحليلي هنر از دانشگاه سوربن پاريس را كسب نمود. وي سال 1349 استاديار دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران، گروه هنرهاي تجسمي شد و پس از آن مقام دانشيار دانشگاه تهران در سال 1358 و رياست دانشكده هنرهاي زيبا را به عهده گرفت. دكتر آيت اللهي عضو پيوسته فرهنگستان هنر، رئيس كميته واژه گزيني هنر فرهنگستان زبان و ادب پارسي است و تا كنون راهنماي بيش از يكصد پايان نامه و رساله در مقاطع كارشناسي تا دكتري بوده است.
دكتر آيت اللهي سال 1383 به عنوان چهره ماندگار هنرهاي تجسمي انتخاب شد. از آثار و تأليفات او مي توان به ترجمه بيش از 20 عنوان كتاب در زمينه هنر، تأليف كتابهايي از قبيل مباني نظري هنرهاي تجسمي، مباني رنگ و كاربرد آن در هنرها، تاريخ هنر ايران و مقاله هاي فراواني در اين زمينه اشاره كرد. تا كنون نمايشگاههاي مختلفي از آثار وي در ايران و خارج از كشور برپا گرديده است.

* با توجه به رويكرد عرفاني هنرمندان ايراني، رابطه ميان هنر به ويژه هنر نقاشي را با عرفان در چه مي بينيد؟




** هنر نقاشي و رابطه آن با عرفان، موضوعي است كه هميشه قابل توجه بوده، چه در خاورميانه و چه در باختر جهان و در دوره هاي مختلف تاريخي، حتي در دوره رنسانس نيز كه جريان ضد مذهبي يا همان اصلاح مذاهب مطرح شد، هنرمندان به گذشته يونان و روم باستان توجه و از مذهب در هنر كناره گيري كردند. در عين حال در كارهاي هنري مذهبي كه انجام مي دادند، بيشتر جنبه مادي و زميني اش مطرح بود تا سرانجام رسيد به جايي كه در قرن شانزدهم، در رنسانس متأخر باز به مذهب كاملاً توجه شد و هنرمندان به اين فكر افتادند كه چگونه با خط، رنگ، نور، سايه و حركت در نقاشي، افكار مذهبي خودشان را به بيننده القا كنند. البته وقتي ما مي گوييم اعتقادات ديني، اين با بحث عرفان كاملاً متفاوت است. يك كار هنري مي تواند ديني باشد، اما عرفاني نباشد و به عكس؛ به طور مثال صحنه هايي كه براي كليساهاي دوران رنسانس سده پانزدهم و اوايل سده شانزدهم ساخته شده همگي به طور كامل مذهبي هستند چون بخشي از تورات يا انجيل و داستانهاي مسيحيت و مسائل مربوط به آن را بيان مي كنند و به هيچ وجه جنبه عرفاني ندارند. در واقع زماني ما لفظ عرفان را براي چيزي يا اثري به كار مي بريم كه در آن آثار، شناخت الهي به صورت باطني و سير درجات اين شناخت آشكار بوده و پرداخته شده باشد و حال و هواي آسماني داشته باشد، در صورتي كه آثار هنري ذكر شده كاملاً جنبه مادي و زميني دارند.
* جايگاه مذهب در هنر و نقاشي دوران اسلامي چگونه بوده است؟
** در هنر شيعه مي بينيم كه تصوير به مرور آشكار شده است. مثل نقاشيهاي مكتب تبريز، بخصوص سلطان محمد كه از چارچوب مذهب فراتر رفته و آثارش با عناصر عرفاني در هم آميخته و شما مي توانيد تمام تفكرات عرفاني اي كه در سخنان عرفاي بزرگ شيعه هست را در رنگ، خط و فضاي آثار هنرمندان نقاش در آن زمان مشاهده نماييد. ما در هيچ دوراني از تاريخ تا كنون نمي توانيم بگوييم كه نقاشي اين هنر كهن از مذهب جدا بوده و به آن نپرداخته است.
* امروزه رابطه نقاشي با مذهب چگونه است؟
** امروزه نمي توانيم بگوييم كه هنر نقاشي وابسته به مذهب است و همين طور از طرفي نمي توانيم بگوييم كه از آن جداست. همان طور كه نقاشي مي تواند به مذهب وابسته باشد، مي تواند از آن جدا نيز باشد و اين آزادي و تنوع موضوع نسبي براي نقاشي امروزه موجود است. در واقع در نقاشي معاصر يا امروزي شكل طبيعي از ميان مي رود و نقاشي ساخته و پرداخته ذهن خلاق هنرمند مي شود كه به اصطلاح فرنگي، كلمه «آبستره» و در پارسي لفظ «تجريدي» را براي آن به كار مي برند. در اينجا ديگر ما نمي توانيم مستقيم به طبيعت اشاره كنيم چون ديگر طبيعتي وجود ندارد؛ اما اشكالي هستند كه هنرمند آنها را آفريده كه باز هم آن را از طبيعت الهام گرفته است. براي آنكه هنرمند بيننده را به فراسوي ماديت اين اشكال ببرد مي تواند از مفاهيم عرفاني و آسماني كه در هنر گذشته نيز به كار رفته استفاده كند؛ به طور مثال وقتي جناب شيخ شهاب الدين سهروردي معتقد است كه رنگ زرد يا طلايي، رنگ جبروت الهي است و رنگ آبي لاجوردي، رنگ ملكوت مي باشد، حتماً دليلي براي آن دارد. ما مي بينيم كه اين تفكر از 3 هزار سال پيش از جناب شيخ شهاب الدين سهروردي در فلات ايران و بين النهرين وجود داشته است. سومري ها معتقد بودند كه طلا و لاجورد همراه انسان از آسمان به زمين آمده است. در عين حال اين تفكر مي تواند اين انديشه را ايجاد كند كه چگونه هنرمند امروزي و معاصرساز، از اين عقيده در كارهايش استفاده كند. در پرده معراج سلطان محمد، نقاش چيره دست مسلمان، مي بينيم كه يك آبي لاجوردي بسيار زيبايي را در فضا كار كرده است و ابرهاي سفيد مايل به آبي را پايين تر از آن استفاده نموده كه بيانگر گذر از ماديت زمين است، كه نهايتش ابرها هستند، به معنويت فضا كه ملكوت است و براي اينكه به جبروت برسد، در بالاي كار رنگهاي زرد و هاله هاي طلايي را اطراف سر حضرت رسول(ص) به كار مي گيرد. به همراه آن حركت از پايين به بالا كه همه اينها بيانگر اعتقادهاي مذهبي و عرفاني نقاش است.
* چه بايد بكنيم تا پيوندي كه ميان مذهب، عرفان و هنر وجود دارد گسسته نشود؟
** در ابتدا و يكي از مؤثرترين عواملي كه مي تواند تأثير بسزايي در جامعه هنري داشته باشد مراكز و مؤسسات آموزشي در اين زمينه است كه متأسفانه بعضي از اين مراكز سعي مي كنند هنري كه عاري از مذهب و عرفان است را رواج دهند. ما بايد با آموزش اصول و فنون صحيح نقاشي و زيبايي شناسي و ايجاد زمينه شناخت و درك عقايد مذهبي و عرفاني درست و اصيل ايراني براي نوجوانان و جوانان و هنرجويان اين رشته همراه با نيازهاي امروز جامعه از اين انحراف در هنر جلوگيري كنيم همان طور كه مستحضر هستيد، هنر آيينه زمان است و اين مسأله خيلي مهمي است پس بايد بررسي كرد كه نقاشي اي كه مي تواند آيينه زمان ما ايراني ها در اين دوران باشد چه خواهد بود؟ چه مسائلي را بايد در قالب آن مورد بررسي قرارداد؟
* در آموزش هنرجويان جوان به چه چيزهايي بايد توجه كرد؟
** با اين پشتوانه ما بايد نسل هنرمندان و هنرجويان جوان خود را به چند چيز آگاه كنيم: 1- اصول مذهبي و عرفاني 2 -فرهنگ اصيل ايراني و ملي، به طور مثال، ما مي دانيم كه زرد مكمل لاجورد است و مي بينيم كه جناب فردوسي (رحمت ا... عليه) زرد و لاجورد را قافيه مي كند، يعني حضرت فردوسي از دانش رنگ شناسي بهره مند بوده و همين طور جنابان، نظامي، حافظ و... و اين همان فرهنگ اصيل ايراني است كه بايد با آن آشنا شد. نظامي در اين بيت اهميت علمي و عرفاني خط را كه يكي از عناصر مهم در نقاشي است و از آن به ](الف)«ا»[ نام برده بيان مي كند كه در توضيح (الف) آغاز كلمه (ا...)، احمد، افلاك و ارض و آدم است كه اين مراحل تجلي نور خداوند از «كلمة ا...» به احمد و بعد به افلاك و بعد به زمين و آدم را تداعي مي كند. حضرت نظامي (عليه الرحمة) مي فرمايد: از آن نقطه كه خطش مختلف بود / نخستين حركتي كامد الف بود، و ...
و سپس مي افزايد كه حركت دوم از همان نقطه سطح و حركت سوم حجم را ايجاد كرد.
* در هنر مذهبي چگونه مي توان به شخصيتهاي مذهبي پرداخت؟
** در همه دنيا تا كنون و در همه مذاهب به شخصيتهاي مذهبي پرداخته شده است و در اين پرداخت ها، تصاوير، نمادين بوده و اين موضوع است كه شرح قصه و شخصيت اشخاص را بيان مي كند. مسأله حقيقي بودن يا نبودن تصوير شخص مطرح نيست و در واقع يكي از مسائل مهمي كه موضوع را در نقاشي مشخص مي كند عنوان است كه به ذهن بيننده جهت مي دهد. در ادامه جريان عرفاني كه در ايران صفوي و پيش از صفويان در فارس ايجاد شده بود در عمل اعتقاد به تصاوير مذهبي در بين مردم ايجاد مي شود و مردم به «عنوان» در نقاشي اهميت مي دهند و كمتر به تصوير توجه مي كنند. به طور مثال اگر در زير تصوير نام ائمه معصومين(ع) نوشته شده كه در ذهن آنها همان صاحب اسامي نقش مي بندد و كمتر به اين مسأله توجه مي كنند كه آيا تصوير شبيه به صاحب آن شده يا خير. در نقاشي شخصيتهاي مذهبي بايد به خصوصيات آن شخص فرضاً به عنوان يك امام معصوم توجه كرد و چنان رنگها و خطوط استفاده شود كه نمايانگر آن خصوصيات در ذهن بيننده اثر باشد. ما حتي در نقاشي دوران صفوي مي بينيم كه به دليل تقدس و اهميت كار صورت ائمه معصومين(ع) در اثر به تصوير كشيده نمي شود و به جاي آن پرده اي از نور ترسيم مي گردد. اكنون نيز اين مسأله در هنر نقاشي مسأله مهمي است كه بايد به آن توجه نمود و از خلق آثاري كه از جنبه هاي هنري پاييني برخوردارند و در شأن ائمه معصومين نيستند خودداري نمود.
اگر هنرمندان ما به داستانهاي قرآن و تفاسير آن و بزرگاني چون حضرات مولانا، حافظ، سعدي، فردوسي و ... توجه كنند، مي توانند حتي با اشكال هندسي اي كه در ذهن دارند، آثار زيبايي خلق كنند، به عنوان مثال، تابلويي كه از مرحوم «بلوكي فر» در موزه هنرهاي معاصر تهران به نمايش گذاشته شده بود كه واقعه عاشورا را به تصوير مي كشيد، بنده كه در آنجا حضور داشتم مشاهده كردم فرد مسني در مقابل آن تابلو ايستاده و مي گريد. وقتي علت را از وي جويا شدم، گفت: «كه من نداي «هل من ناصر ينصرني» و فرياد «العطش» را از درون اين تابلو مي شنوم، كار صحيح و علمي و تركيب بندي درست خطوط و رنگها چنين گويايي به اثر مي بخشد.
* استاد!به منظور حسن ختام گفتمانمان اگر توصيه اي در اين خصوص داريد بفرماييد.
** اگر ما مي خواهيم آينده خوبي در زمينه تمامي علوم هنري در جامعه داشته باشيم بايد افراد را از كودكي با اين تعاليم و فنون صحيح آشنا سازيم.
*** بوركهارت كه مسلمان شده و نام خود را عزالدين ابراهيم گذاشته بود در مقدمه يكي از تأليفاتش مي آورد كه نقاشي ايران برخلاف اين كه عده اي سعي مي كنند ريشه اش را در اروپا و بيزانس پيدا كنند، ريشه در بيزانس ندارد، بلكه برخاسته از عرفان شيعي و اسلامي است. به عنوان مثال در همين خصوص اگر ما نظري به احاديث پيامبر(ص) و ائمه معصومين(ع) بيفكنيم، مي بينيم در هر زمينه از هنر كه ما نيازمند باشيم صحبت كرده اند. در خصوص رنگها، كنتراست رنگها و حتي اين كه تركيب چه رنگهايي چه رنگهاي ديگري و چه مفاهيمي را القا مي كنند به ويژه در احاديث اهل بيت(ع) از رنگ به عنوان يك عنصر مادي ياد نمي شود. رنگ شناسي كه در احاديث اهل بيت(ع) وجود دارد يك رنگ شناسي معنوي و عرفاني است. سفيد رنگ دانش الهي است و در حديث ديگري از حضرت مولاعلي(ع) در اولين خطبه اي كه پس از رحلت حضرت محمد(ص) در مسجد مدينه ايراد مي فرمايند، منقول است كه روز رستاخيز خداوند نردباني از نور مي افرازد (كه نردبان نمادي از مدارج رسيدن به خداست) و در پله آخر اين نردبان حضرت رسول(ص) نشسته اند و پيراهني از نور سبز در بردارند كه تمام جهان را روشن مي كند و روي آن پيراهني از نور سرخ - آبي بر تن كرده اند كه تمام كيهان را روشن مي كند.

 

* عباسعلي سپاهي يونسي

حاج قربان سليماني هم رفت، به همين سادگي. اما آيا اين همه ماجراست؟ بي شك اين مرگ اندوهناك همه ماجراي مرگ حاج قربان



نخواهد بود. مرگ حقيقتي است كه درهر روز و هر لحظه و در مكانهاي مختلف اتفاق مي افتد و هيچ كس را از آن گريزي نيست كه اگر اين گونه مي بود حالا بايد از بازار آب حيات مي خريديم و زندگي جاودان مي داشتيم و دنيا پر از آنهايي بود كه اكسير حيات را در ظلمات به دست آورده بودند و درحال گذران عمر جاودان خود بودند؛ مرگ هر كدام از آدمها كه دراطرافمان رخ مي دهد، مي تواند يك ياد آوري بزرگ باشد، مايه عبرت؛ چه آنها كه بعد از مرگشان برايشان زمزمه مي كنيم:
رفتي و رفتن تو آتش نهاد بر دل
از كاروان چه ماند جز آتشي به محمل
و چه آنهايي كه مرگشان باعث مي شود شري از جهان كم شود و عده اي نفس راحتي بكشند وبه بدرقه اش لعن و نفرين بفرستند. اما دراين مورد، با بنده هم داستان خواهيد بود كه شخصيتي مانند حاج قربان از آنهايي است كه مرگش:
«از شمار دو چشم يك تن كم
و از شمار خرد هزاران بيش» است
و اين ما را برآن مي دارد تا اگر در روزگار زندگي استاد آن گونه كه بايد وشايد قدر او را ندانسته ايم و فقط در مناسبتهاي خاص سراغ او رفته ايم به اطرافمان نگاهي بيندازيم و ديگر بزرگان هنر اين سرزمين را قدر بدانيم و شرايطي فراهيم سازيم تا اهل هنر با خيالي آرام به كار خلق آثار هنري خود بپردازند. كاري كه تا كنون از كنار آن بي تفاوت گذشته ايم و اين تأسف انگيز است. جاي دوري نمي رويم؛ چون صحبت از موسيقي مقامي و استاد حاج قربان سليماني است، از بزرگاني ياد مي كنيم كه در اين حوزه كار مي كنند؛ بزرگاني كه عموماً حتي خارج از مشهد كه داراي مركزيت فرهنگي بيشتري است، زندگي مي كنند. استادان: عسكريان، درپور، شريف زاده، آبچوري، عثمان محمدپرست، سمندري، پور عطايي، و... هنرمندان بزرگي كه معمولا به هزار و يك دليل اين شرايط را ندارند تا خود حافظ هنر خود باشند، از طرف ديگر آنهايي كه دل در گرو هنر اين بزرگان دارند، براي ضبط و حفظ آثار اين بزرگان متأسفانه آن سرمايه و امكانات لازم را ندارند و با همه سختي كه درراه حفظ آثار ارجمند اين استادان متحمل مي شوند، مي توانند تنها گوشه اي از كارها و آثار آنها را در قالب فيلم، كاست و كتاب براي نسلهاي بعد به يادگار بگذارند. به اين مشكلات بايد اضافه كرد نوع هنر و شيوه آموزش اين استادان را. آنها اگر مقامي را به شاگردي آموزش مي دهند، آموزش نه براساس نت و رديف، بلكه آموزشي است سينه به سينه.
استاداني مانند حاج قربان، آنچه را از استادان خود شنيده اند حفظ كردند تا روزي روزگاري شاگردي سراغ آنها برود و اندوخته هاي آنان را بياموزد و در سينه خود نگه دارد تا چشمه اصيل موسيقي مقامي درحال جوشش باشد و به خشكي دچار نشود. اما آيا ترس آن نيست كه به مرور زمان و بر اثر بسيار حوادث، بعضي از مقامها و دانسته هاي اين استادان به نسلهاي بعدي نرسد و با رفتن بزرگي دفن شود؟
به راستي، چرا ما به بخش فرهنگ و هنر آن گونه كه بايد وشايد نمي پردازيم و دست روي دست مي گذاريم تا بخشي از فرهنگ ما دفن شود؟ همين چند روز قبل بود كه عبدا... سرور احمدي كه دوتار نوازي هاي درخشانش را هرگز از ياد نخواهيم برد، درگفتگو با خبرگزاري ايسنا گفته بود:
«با وجود درخشش ما در جشنواره هاي خارجي، مسؤولان كاري براي ما نكردند و همواره نخواهند كرد.»
وي گفت: «حاج قربان اين همه «مقام» را با خود برد، اين راه و رسمش نبود كه مسؤولان اين پير موسيقي دوتار را در حالت بيماري در روستاي علي آباد تنها بگذارند و تنها زماني كه درگذشت بگويند: حاج قربان!»
او عنوان كرد: در سفر به كشورهاي خارجي فهميديم فرهنگ ايران، حافظ و فردوسي چه ارزشي دارند؛ خارجي ها به فرهنگ ما اهميت بيشتري مي دادند، حتي در يكي از اجراها در فرانسه، حاج قربان سه بار پس از اجرا، مي خواست صحنه را ترك كند، ولي آنها اجازه نمي دادند و مصمم براي اجراي بعدي بودند.احمدي تاكيد كرد: هنرمندان موسيقي كشور ما مظلومند تا اين حد كه اگر به خاطر احقاق حق خود اعتراض كنند، به جشنواره هاي بعدي دعوت نخواهند شد.
وي مدعي شد: سه سال قبل براي اجرا در يك جشنواره هزينه كردم، وقتي براي دريافت هزينه ام به اداره  ارشاد رفتم آنها كاري براي من نكردند، تنها كار آنها اين بود كه ديگر مرا به جشنواره دعوت نكنند!
به راستي، اگر قرار باشد تك تك اين هنرمندان از حال و روز خود و هنرشان و از رسيدگي مسؤولان فرهنگي به آنها بي تعارف حرف بزنند، چه خواهند گفت؟ آيا بايد كار به جايي برسد كه بزرگي همچون استاد حاج قربان سليماني در يكي از آخرين گفتگوهاي خود بگويد فرانسوي ها مرا بهتر از ايراني ها مي شناسند؟!
و آيا نمي توان شرايطي را فراهم آورد تا مردم ما از هنر اين هنرمندان دردكشيده كه هنر آنان پيوندهايي ناگسستني با معنويات دارد، استفاده كنند.
حاج قربان را «گنجينه ملي» لقب داده بودند و مشابه اين لقب را به او در جشنواره بزرگ و معتبر آوينيون فرانسه هم اعطا كرده بودند، اما ما قدر او را آن گونه كه بايد و شايد ندانستيم و باز هم دير رسيديم. وقتي رسيديم كه استاد از دست رفته بود و اين بيت را انگار شاعر براي ما گفته بود كه:
تا هستم اي رفيق نداني كه كيستم
روزي سراغ وقت من آيي كه نيستم
آقاياني كه مديران فرهنگي ايران زمينيد؛ مديريت فرهنگي تنها برگزاري جشنواره هاي مختلف و گزارش كار به مدير بالاتر دادن نيست. مديريت فرهنگي آن نيست كه استاد سمندري ها براي ملاقات با شما پشت در اتاقتان معطل بمانند. مديريت فرهنگي، صادر كردن بخشنامه و انجام گفتگوهاي هر از گاه و شيرين سخن گفتن از هنر و فرهنگ نيست؛ مديريت فرهنگي آن است كه راه شهرهاي كوچك را در پيش گيري و به روستاهايي سر بزني كه در هر كدام از آنها هنرمندي بزرگ زندگي مي كند؛ هنرمندي كه زمين را با بيلش زير و رو مي كند تا دانه اي بروياند و با سازش آتش بر دلها مي زند.
لطفاً ميزهايتان را براي ساعتي رها كنيد و به خانه هايي برويد كه هنرمندان بزرگ ما در آنها به ساده ترين شكل زندگي مي كنند. اگر براي نشان دادن خودتان هم كه شده به سراغ هنرمندان بزرگ رفتيد، سعي كنيد به جاي نصيحت كردن هنرمندان بزرگ و اداري برخورد كردن با آنها، به درد دلهايشان گوش دهيد. مطمئن باشيد ضرر نخواهيد كرد. شايد تصميم گرفتيد دردي از دردهاي آنان را چاره كنيد.

 

گروه هنر- فيلمهاي «تشريفات»، «گذر»، «ريوار»، «سازمان 4»، «كار اجباري»، «يك تكه نان»، «بچه هاي هيروشيما» و «بايكوت» در تعطيلات آخر هفته از شبكه هاي مختلف سيما روي آنتن مي رود.
فيلم سينمايي«تشريفات» به كارگرداني مهدي فخيم زاده به مدت 110 دقيقه امشب روي آنتن شبكه اول مي رود. اين فيلم را فخيم زاده سال 1364 بر مبناي فيلمنامه اي از خودش و رضا ميرلوحي مقابل دوربين برد و خودش نيز در كنار احمد هاشمي، علي شعاعي، مهوش صبركن، نعمت حقيقي، احمد قدكچيان و... در آن نقش آفريني كرد.
اين فيلم داستان جواني به نام حسن مطرب را به تصوير مي كشد كه به دليل شباهت زياد با يكي از مبارزان سياسي مذهبي به نام توحيد دستگير و روانه زندان مي شود. ساواك پس از پي بردن به اشتباه خود از او مي خواهد نقش توحيد را بازي كند تا به اين وسيله به اطلاعاتي دست يابد و...
فيلم تلويزيوني«گذر» عصر جمعه 12 بهمن از شبكه اول سيما پخش مي شود. اين فيلم به كارگرداني ناصر طالبي ساخته شده و آرش مجيدي و محمد منصوري در آن بازي مي كنند. در خلاصه داستان اين فيلم آمده: مهران آيتي عضو ساواك پنهاني با انقلابيون همفكري مي كند. او در يك عمليات از پيش تعيين شده كيفي حاوي اسناد و مدارك مهم را از دو مأمور همراه مي ربايد و متواري مي شود. مهران به روستايي دورافتاده در مازندران مي رود و به درس دادن بچه ها مشغول مي شود.به گزارش روابط عمومي سيما فيلم تلويزيوني «ريوار» جمعه 12 بهمن ساعت 18 از شبكه دو روي آنتن مي رود. اين فيلم به كارگرداني مسعود فرخنده بر مبناي فيلمنامه علي مرادي ساخته شده است. در فيلم «ريوار» هوشنگ توكلي، اميرمحمد زند، سودابه بيضايي، زهرا سعيدي، حامد شيدايي و محسن سليماني به ايفاي نقش پرداختند.
در خلاصه داستان فيلم «ريوار» آمده: سياوش كه از اهالي روستاهاي غربي كشور است، از نامزد و عموي خود مي خواهد به علت نزديك شدن عراقيها به روستا هرچه زودتر آنجا را ترك كنند. هنگام خداحافظي، رخساره نامزد سياوش از او قول مي گيرد حتماً بازگردد و سياوش از او مي خواهد منتظرش بماند تا مراسم عروسي خود را كنار چشمه روستا برپا كنند. چند سال از اين قضيه مي گذرد و سياوش...
فيلم سينمايي «سازمان 4» امشب ساعت 20.15 از شبكه سه روي آنتن مي رود. اين فيلم را حسن جوانبخش سال 1366 بر مبناي فيلمنامه اي از عبدا... چيني چيان ساخت. در فيلم «سازمان 4» بازيگراني چون پرويز پرستويي، اصغر محبي، منوچهر اوليايي، هرمز سيرتي و مهدي آريان نژاد بازي كردند.
در خلاصه داستان اين فيلم آمده: رضا گلايل، از عوامل توزيع هروئين در شهرستان رامسر، پس از كشته شدن پسر برادرش با قاچاقچيان مواد مخدر در مي افتد، قاچاقچيان او را به قتل مي رسانند. در تهران فرزندش، حسين به همراه دوستش ناصر كه مامور كميته است، تصميم مي گيرد...
فيلم سينمايي «كار اجباري» جمعه 12 بهمن ساعت 10.15 از شبكه سه سيما روي آنتن مي رود. اين فيلم را داميان زيفرون سال 2005 بر مبناي فيلمنامه اي از خودش به مدت  112 دقيقه جلو دوربين برد. در اين فيلم آرژانتيني د يگو پرتي، لوئيز لوك، داليو اورسو و مارچلو سين به ايفاي نقش پرداختند. فيلم «كار اجباري» در سال 2006  در سه رشته از جمله بهترين فيلم، بهترين كارگرداني و بهترين بازيگر مرد نامزد دريافت جوايز انجمن منتقدان فيلم آرژانتين بود.




در خلاصه داستان فيلم «كار اجباري» آمده: دياز يك مأمور پليس است كه زندگي زناشويي او را افسرده كرده است. سيلورستاين روانكاوي است كه براي كمك به دياز به كار گرفته مي شود كه به زودي سيلورستاين ياد مي گيرد چه طور با يك اسلحه كار كند. آنها درگير زنجيره اي از قتل قاچاقچيان اسلحه و پليسهاي فاسد مي شوند و تنها دوستي ميان آنها است كه مي تواند آنها را زنده نگه دارد.
فيلم سينمايي «يك تكه نان» ساخته كمال تبريزي جمعه 12 بهمن در قالب برنامه صد فيلم از شبكه سه سيما پخش مي شود. اين فيلم 100 دقيقه اي را تبريزي بر مبناي فيلمنامه محمدرضا گوهري ساخت و در آن رضا كيانيان، هومن سيدي، اسماعيل خلج، رويا نونهالي، هومن برق نورد، احمد آقالو، مريم بوباني، پيام دهكردي و حسين توكلي بازي كرده اند. در خلاصه داستان «يك تكه نان» آمده: گروهي از جوانها براي استخدام در اداره محيط  باني بايد در مسابقه اي شركت و مسيري سخت را طي كنند...
فيلم سينمايي«بچه هاي هيروشيما» جمعه 12 بهمن در قالب برنامه سينما چهار از شبكه چهار سيما روي آنتن مي رود. اين فيلم به نويسندگي و كارگرداني «كانه تو شيندو» سال 1952 به مدت 97 دقيقه ساخته شد. در اين فيلم سياه و سفيد ژاپني نوبوكو اوتاوا، اوسامو تاكيزاوا، نيوا سايتو و سونه كو ياماناكا به ايفاي نقش پرداختند.
فيلم «بچه هاي هيروشيما» روايتگر فردي به نام «تاكاكائو ايشيكاوا» است كه بعد از چهار سال دوري از زادگاه به شهر هيروشيما بازمي گردد و در آنجا با تأثيرات مخرب بمباران هيروشيما رو به رو مي شود. اين فيلم يكي از جوايز بافتا را در سال 1956 از آن خود كرد و سال 1953 در جشنواره فيلم كن به نمايش درآمد.«شيندو» يكي از فيلمسازان پركار و مطرح سينماي ژاپن است كه 146 فيلم در مقام نويسندگي و 44 فيلم در مقام كارگرداني دارد و از فيلمهاي مطرح اين فيلمساز 95 ساله مي توان به «اونيبابا» يا «حفره» توليد سال 1964 و «جزيره» سال 1960  اشاره كرد.
فيلم سينمايي «بايكوت» روز جمعه 12 بهمن ساعت 13.30 از شبكه تهران روي آنتن مي رود. اين فيلم را محسن مخملباف سال 1364 بر مبناي فيلمنامه اي از خودش به مدت 90 دقيقه جلو دوربين برد. در فيلم «بايكوت» مجيد مجيدي، واله معصومي، محمد كاسبي، زهره سرمدي، اردلان شجاع كاوه و سعيد كشن فلاح به ايفاي نقش پرداختند.داستان اين فيلم روايتگر جواني به نام واله، عضو سازمان سياسي است كه بر ضد نظام سلطنتي فعاليت سياسي و نظامي دارد. او همسرش را در زادگاهش رها مي كند تا يكي از رفقايش را ملاقات كند، اما دستگير و زنداني مي شود. از سوي ديگر همسرش كه از آمدن او نا اميد شده با نوزاد خود از زادگاهش مي گريزد و...

 

وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي گفت: جشنواره امسال محصول نگاه دولت نهم است؛ زيرا فيلمهايي كه به دلايلي از گذشته  مانده اند،



تعدادشان 10 تا 15 درصد از كل فيلمها است و عمده فيلمهايي كه در جشنواره حضور دارند، به دوره ما مربوط هستند.
محمد حسين صفارهرندي -وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي- در آستانه برگزاي بيست و ششمين جشنواره بين المللي فيلم فجر در گفتگو با فارس، افزود: البته ما خودمان را متولي اين فيلمها نمي دانيم، چون فيلم را كه ما نمي سازيم،  فيلم را بخش خصوصي مي سازد، تهيه كننده سرمايه  مي گذارد و ما حداكثر به او مساعدت مي كنيم.
صفارهرندي اظهار داشت: صنعت فيلمسازي، صنعت پرخرج و گراني است و سرمايه دار بزرگي كه حاضر باشد ميلياردها تومان پول در فيلمسازي خرج كند، نداريم. فيلمهاي فاخر و ارزشمند و پرخرج حتماً با كمك دولت و كمك دستگاههايي مثل دولت بايد تهيه شود.
وي ادامه داد: ما اگر بخواهيم همه بودجه خود را خرج كنيم، فقط مي توانيم دو، سه فيلم بسازيم و بقيه فيلمها بايد توسط مردم ساخته شود، بنابراين نقش ما در اينجا يك نقش ناظر است؛ يعني نوعي نقش متولي گري از جنس نظارت و نه از جنس تحكم كه دستور بدهد چه فيلمي ساخته شود.
صفارهرندي گفت: ما نمي توانيم به كسي بگوييم كه چه فيلمي بسازد. ما ناظر هستيم و اگر كسي از چارچوب قانوني تخطي كرده باشد، به او يادآوري مي كنيم. در اين زمينه نيز ما تنها نيستيم، خود نمايندگان صنف نيز حضور دارند و ما اين نمايندگان را انتخاب نكرده ايم.
وزير فرهنگ و اشاد اسلامي اظهار داشت: ما حتي در صدور پروانه ساخت فيلم هم با اهالي سينما شريك هستيم. بنابراين ما با عزيزانمان در حوزه سينما تفاهم مي كنيم و از آنها تقاضا مي كنيم كه به جدي ترين دغدغه هاي جامعه خودشان توجه نشان بدهند و اسباب آن را فراهم مي كنيم تا آنها نيز فعاليت كنند.
وي افزود: امسال به اين دغدغه ها نسبت به سالهاي گذشته، در بسياري از فيلمها توجه شده است.
صفارهرندي در پايان گفت: اگر فيلمي از استانداردهايي كه ما معتقديم، برخوردار نباشد، طبعاً بايد جلويش را بگيريم. اين استانداردها منطبق با هويت اسلامي، اخلاقي و تاريخي ملت ايران است. با اين حال معتقديم در اين زمينه هم اهالي فرهنگ اقدامات لازم را انجام خواهند داد و نقش ما بيش از پيش به صورت نقش حمايتي در مي آيد.

 

* كميل سهيلي

من افسانه ام




كارگردان: فرانسيس لاورنس
بازيگران: ويل اسميت، آليس براگا، دش ميهوك
درجه بندي فيلم از نگاه منتقدان: ب منفي
درجه بندي فيلم از نگاه تماشاگران: ب
خلاصه داستان:رابرت نويل(ويل اسميت) يك دانشمند برجسته است، اما او در مواجهه با يك ويروس وحشتناك ناكام مي ماند و نمي تواند آن را متوقف كند. اين ويروس بتدريج تمام نيويورك- و شايد جهان- را نابود مي كند و رابرت تنها مي ماند با همه كساني كه به اين ويروس آلوده شده و به هيولاهايي گوشتخوار تبديل شده اند...
***
* شيكاگو سان تايمز: هنگام تماشاي فيلم خسته نمي شوي و داستان خوب جلو مي رود، اما پس از اتمام آن سؤالهاي متعددي ذهنتان را درگير مي كند كه فيلم براي آنها پاسخي نداشته است.
* شيكاگو تريبون: تنها چيزي كه از تنها ماندن در جهان نصيبتان مي شود اين است كه خودروها ديگر حركت نمي كنند و تلويزيونها نيز برفك پخش مي كنند !وحشتناك معمولي است، نه ؟!
* اي آنلاين: نگاهي هوشمندانه و قدرتمند به پايان جهان...
* سايت فيلم كريتيكز: ابقاي قدرت وحشت!
* هاليوود ريپورتر: يك داستان علمي- تخيلي قديمي اما جذاب كه غير قابل باور بودنش در مضامين مذهبي از اعتبار آن كاسته است.
* لس آنجلس تايمز: جذاب، سرگرم كننده و مفرح.
* نيويورك تايمز: هرچند در قسمت سوم فيلم همه چيز براي مخاطب لو مي رود و داستان بي منطق و احساساتي مي شود، اما با اين همه بايد اذعان داشت كه «من يك افسانه ام» بي شك يكي از كارهاي خوب ويل اسميت است.
* ريل ويوز: بعضي از صحنه هاي اكشن فيلم خيلي خوب در آمده است.
* سان فرانسيسكو چرونيكل: پايان بندي فيلم مشكل بزرگ آن است.
* يواس اي تودي: نيمه اول اين فيلم خوب ساخته شده و ارزش نگاه كردن دارد!

 

محمود دولت آبادي دو رمان تازه اش درباره  جنگ تحميلي (دوران دفاع مقدس) و تاريخ معاصر ايران را به ناشر مي سپارد.
اين نويسنده  پيشكسوت در گفتگو با ايسنا «طريق بسمل شدن» درباره  جنگ هشت ساله و جبهه را رماني كوتاه و فشرده توصيف كرد، كه نگارشش به پايان رسيده است. همچنين نگارش رمان «زوال كلنل» مربوط به تاريخ معاصر ايران تمام شده است، كه دولت آبادي گفت، تا آخر سال، ويرايش نهايي اش را انجام و بعد آن را به ناشر مي دهد. ديگر كتابي كه از او منتشر خواهد شد، «نون نوشتن» شامل يادداشتهايي درباره  نوشتن و حاصل تجربيات چندين ساله  اين نويسنده است. او در حال حاضر بازخواني و ويرايش نهايي رمان سترگ «كليدر» را براي چاپ بيستم توسط نشر فرهنگ معاصر در دست انجام دارد.
از سوي ديگر، «جاي خالي سلوچ» دولت آبادي به قلم «آنا ونسن» به ايتاليايي ترجمه شده است كه در مراحل انتشار قرار دارد. ترجمه  انگليسي اين اثر به قلم كامران رستگار در سال جاري در آمريكا منتشر شد.
«باشبيرو»، «عقيل، عقيل»، «آهوي بخت من گزل»، «اوسنه ي باباسبحان»، «آن ماديان سرخ يال»، «روز و شب يوسف» و «سلوك» از جمله آثار محمود دولت آبادي هستند.

 

جي كي رولينگ گفت: جدايي از هري پاتر از طلاق گرفتن برايم دردناكتر بود اما با اين حال ديگر قصد بازگشت به آن دنيا را ندارم.
به گزارش مهر به نقل از تايمز، اين نويسنده دو روز پيش هنگام دريافت جايزه South bank show كه به خاطر موفقيتهايش در عرصه هنر و ادبيات به وي اهدا شد، گفت: بدترين جدايي در زندگي من - كه حتي بدتر از طلاق گرفتن بود - جدايي از پسرك سحرآميز بود.
رولينگ افزود: بعد از اين جدايي تنها چيزي كه برايم جالب است اين است كه توانستم نفسي بكشم و كمي با خود فكر كنم كه خدايا ببين در طول اين 17 سال چه چيز در مغز و روح من دروني شده بود. هميشه دغدغه قطع ارتباط با ذهن و جهان داستاني كه ساعتها در آن سير مي كردم وجود داشت اما با اين حال يك نوع احساس وفاداري باز مرا به آن دنيا باز مي گرداند.

 

12 تابلو نقاشي عاشورايي از آثار نقاشان معاصر ايران كه تركيب بند محتشم كاشاني را به تصوير كشيده اند در نمايشگاه «هنر عاشورايي» در موزه هنرهاي معاصر فلسطين رونمايي شد.
به گزارش فارس، هنرمنداني چون حبيب ا... صادقي، زهرا رهنورد، كاظم چليپا، مرتضي اسدي، مهدي حسيني،مصطفي گودرزي، غلامعلي طاهري، ايرج اسكندري، صداقت جباري ،محمدعلي بني اسدي، حسين شناور و عبدالحميد قديريان 12 هنرمندي هستند كه هر كدام يكي از 12 بند محتشم كاشاني را با مطلع «باز اين چه شورش است كه در خلق عالم است/ باز اين چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است» به تصوير كشيده اند.
در نمايشگاه هنر عاشورايي همچنين آثاري از مجموعه خصوصي كازروني و سلحشور به نمايش گذاشته شده است كه شامل صفحاتي از كتابهاي طوفان البكاء، مختارنامه، اسرارالشهادة،حمله حيدري و جامع المعجزات است كه هر كدام ماجراي كربلا و داستان سيدالشهداء را به گونه اي روايت كرده اند.
در بخش ديگري از اين نمايشگاه تعدادي از پوسترهاي حبيب  ا... صادقي با موضوع عاشورا به نمايش گذاشته شده است.

 

محمد فراهاني پيشكسوت نقاشي قهوه  خانه اي وضعيت نقاشان و نقاشي قهوه خانه اي را بسيار نامناسب خواند و گفت:  كسي به فكر نقاشي و نقاشان قهوه خانه اي نيست و اين نقاشي در حال از بين رفتن است.
به گزارش فارس، طبقه دوم موزه هنرهاي معاصر فلسطين از روز گذشته ميزبان چند نقاش پيشكسوت قهوه خانه اي است كه قرار است به سفارش فرهنگستان هنر در يك كارگاه آموزشي 15 روزه به خلق تصاويري با موضوع عاشورا و دفاع مقدس بپردازند.كارگاه آموزشي نقاشي قهوه خانه اي در حاشيه نمايشگاه هنر عاشورايي برپا شده است.

 

كمپاني «كيو اي دي»، فيلم «بوش» اليور استون را مي سازد.كمپاني آمريكايي «كيو  اي  دي»، قرارداد ساخت فيلم «بوش» به كارگرداني «اليور استون» را امضا كرد.
به گزارش فارس به نقل از سايت سينمايي ورايتي، بنا بر قراردادي كه كمپاني آمريكايي «كيو اي دي» (QED) امضاء كرد، فيلم درام «بوش» كه هنوز نامي براي آن انتخاب نشده است، از ماه آوريل سال جاري با بازي «جاش برولين» در نقش «رئيس جمهور بوش» جلوي دوربين خواهد رفت.
يك هفته پس از آنكه «استون» و «موريتز بورمن»، تهيه كننده بخشهاي محرمانه اي از فيلمنامه را براي خريداران افشا كردند، كمپاني «كيو اي دي» با پذيرفتن شرايط اين پروژه قرارداد آن را امضا كرد.
بنا براين گزارش، استون پيش از اين اظهار داشته كه در اين فيلم سعي خواهد كرد كه با نگاهي كاملاً انتقادي و نه منصفانه، شخصيت بوش را به تصوير بكشد و آنچه كه بيش از همه براي او در اين فيلم مهم است، رسيدن به مسأله اعتقاد بوش است به اين كه: «خدا خواسته كه او رئيس جمهور شود» و در واقع «خدا او را به سوي جنگ عراق هدايت كرده است!».

 

اسامي هيأت داوران پنجاه و هشتمين جشنواره بين المللي فيلم برلين اعلام شد.
به گزارش فارس به نقل از سايت سينمايي اسكرين ديلي، «سوازان بير»، كارگردان و فيلمنامه نويس از دانمارك، «سندرين بونر»، بازيگر و كارگردان از فرانسه، «يولي هانيش»، تهيه كننده از آلمان، «ديانه كروگر»، بازيگر از آلمان، «والتر مارچ»، تدوين كننده از آمريكا، «شو كيويي»، بازيگر از تايوان و «الكساندر رودنياسكاي»، تهيه كننده از كشور روسيه اعضاي اين هيأت داوران را تشكيل مي دهند.
«ديتر كاسليك»، رئيس جشنواره برلين ضمن تأييد اين اسامي اعلام كرد جوايز دوربين برلين امسال در گوشه اي از بخش ويژه اين جشنواره برلين به «كارل هينز بوهم»، بازيگر استراليايي و «اوتو سندر»، بازيگر آلماني اعطا خواهد شد.

 

مدير كل هنرهاي نمايشي در واكنش به برخورد ناشايست سفارت انگلستان در تهران با گروهي از نخبگان تعزيه، از محروميت حضور هنرمندان انگلستان در جشنواره تئاتر فجر امسال خبر داد.
به گزارش مهر، چندي پيش قرار بود گروهي از نخبگان تعزيه ايران به سرپرستي عظيم موسوي به مدت 10 شب در شهر لندن براي علاقه مندان هنر ايراني، به اجراي تعزيه بپردازند. اما اين سفر با تمام هماهنگيهاي قبلي و قطعيتي كه داشت به دلايل نامعلوم لغو شد.