|
* حامد احمدي
كتاب روح بشريت است و ماناترين و ارزشمندترين راهكار براي جاودانه نگهداشتن انسانيت و رسيدن به بهترين كمالات است و در
جوامع مختلف تلاش مي شود تا با راهكارهاي متفاوت به اين مقوله مهم وحياتي در زندگي مردم پرداخته شود، اين در حالي است كه در كشور ما نيز در طول چند دهه اخير به اين مسأله با نگاهي كاملتر به عنوان يكي از حياتي ترين محركه هاي فرهنگي پرداخته شده است و به عبارتي واضح تر،به كتاب به عنوان بن مايه فرهنگ توجه شده و بزرگترين رخداد فرهنگي كشور در طول سال را با برپايي نمايشگاه بين المللي كتاب تحت شعاع قرار داده است و به نظر مي رسد از آنجايي كه نمايشگاه بين المللي كتاب تهران براي اولين بار در سال 1366 برگزار و امسال بيستمين سال تولد خود را جشن مي گيرد، نگاهي به نوزده گام بين المللي در عرصه كتاب و كتاب خواني و بررسي گام بيستم خالي از لطف نباشد.
گام اول؛
در اولين برگ از حيات اين حركت ارزشمند فرهنگي ناشران داخلي و خارجي با به نمايش گذاشتن جديدترين آثار منتشر شده از چهار كشور ايران، آمريكا، انگليس و لبنان در اين نمايشگاه شركت كردند، در نمايشگاه اول 59 درصد كتابهاي خارجي و 41 درصد حاصل كار ناشران داخلي بود.
گام دوم؛
در دومين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران بيش از 330 ناشر خارجي از 29 كشور جهان در حدود 22هزار عنوان كتاب را به عرصه بازديد علاقمندان گذاشتند، اين در حالي است كه در اين دوره از نمايش فرهنگ جهاني، 25 كشور بيشتر از دوره قبل در نمايشگاه بين المللي كتاب تهران شركت كرده بودند.
گام سوم؛
28 هزار عنوان كتاب حاصل حضور 645 ناشر داخلي و خارجي در سومين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران بود. در اين دوره كه بعد از جنگ تحميلي برگزار شد، كشور آمريكا با 21 ناشر و انگليس با 7 ناشر و در مجموع با بيش از 13هزار عنوان كتاب، 25 درصد از حجم نمايشگاه را به خود اختصاص داده بودند.
گام چهارم؛
در سال1370 نمايشگاه كتاب با صف آرايي 160 ناشر خارجي از كشورهاي مسلمان و عرب و 170 ناشر از كشورهاي اروپايي و آمريكايي به همراه ناشران داخلي با به نمايش گذاشتن 54 هزار عنوان كتاب برگزار شد، نكته جالب توجه در اين دوره حجم 12هزار عنوان كتاب ناشران داخلي و اختصاص يافتن 42 هزار عنوان كتاب به ناشران خارجي بود كه فضاي كل نمايشگاه را به گونه جدي بين المللي نشان مي داد.
گام پنجم؛
حضور چشمگيرتر ناشران خارجي نسبت به سال گذشته يكي از بهترين شاخصه هاي پنجمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران بود، زيرا در اين سال با اضافه شدن 235 ناشر به جمع شركت كنندگان خارجي، تعداد آنها به 565 ناشر رسيد كه با همكاري 435 ناشر داخلي حجم عنوانهاي كتابهاي به نمايش گذاشته شده به بيش از 45 هزار عنوان رسيد. گفتني است در اين رابطه هر چند تعداد ناشران نسبت به سال گذشته افزايش پيدا كرده بود، ولي تعداد كشورهاي شركت كننده از 30 كشور به 26 كشور كاهش يافت.
گام ششم؛
ششمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران 14 تا 22 ارديبهشت ماه سال1372 با شركت 700 ناشر و با 42 هزار عنوان كتاب و 500 نشر برپا شد. دراين دوره از برپايي نمايشگاه كتاب اختصاص يافتن 16هزار جلد عنوان كتاب به زبان عربي و كاهش بيش از 3 هزار عنوان كتاب از مجموع آثار به نمايش درآمده و اضافه شدن بيش از 135 ناشر به جمع ناشران سال گذشته از مهمترين اتفاقهاي جشن كتاب بود.
گام هفتم؛
مهمترين و ارزشمندترين حركت انجام شده در هفتمين گام از نمايشگاه، جايگزين شدن روش فروش مستقيم به جاي سيستم ثبت سفارش در فروش كتاب خارجي بود. در اين زمان بيش از نصف آثار به نمايش درآمده را كتابهاي خارجي به خود اختصاص داده بود كه در اين ميان 12هزار عنوان به زبان عربي و 23 هزار عنوان كتاب به لاتين و ديگر زبانهاي مختلف اختصاص يافت و 25 هزار عنوان كتاب ديگر كتابهاي فارسي بودند. در اين دوره 520 مؤسسه انتشاراتي در كنار ديگر مؤسسات داخلي آمار ناشران نمايشگاه هفتم را به 1200 ناشر رسانده بودند.
گام هشتم؛
25 ارديبهشت تا 5 خرداد 1374 زماني بود كه تهران شاهد بزرگترين رخداد فرهنگي كشور بود و در آن ايام، نمايشگاه در 4 سالن متفاوت با به نمايش درآوردن كتابهايي از 38 كشور جهان برگزار شد، در اين دوره 90 ناشر عرب در كنار 380 ناشر اروپايي و با همراهي بيش از 1000 ناشر ايراني شكوهي از نمايش 70 هزار عنوان كتاب را خلق كردند.
گام نهم؛
كاهش حضور 11 كشور از جهان در نهمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران شايد يكي از مهمترين رخدادهاي اين نمايشگاه بود كه در اين راستا بيش از 50 ناشر به جمع ناشران عرب افزوده و تقريباً 150 ناشر از جمع ناشران لاتين كاسته شد كه در مجموع تعداد عنوانهاي به نمايش درآمده خارجي در نمايشگاه نهم به 72 هزار عنوان رسيد.
گام دهم؛
بار ديگركاهش تعداد كشورهاي شركت كننده در نمايشگاه بين المللي كتاب، يكي از مهمترين مسايلي بود كه در پايان دهه اول عمر اين رخداد بزرگ فرهنگي مشاهده شد. در پي آن 28 كشور با مشاركت 360 ناشر در كنار ديگر ناشران داخلي نمايشگاه بين المللي كتاب را برگزار كردند.
گام يازدهم؛
يازدهمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران، در 18 ارديبهشت 1377 با حضور 345 مؤسسه انتشاراتي از 21 كشور جهان و 1200 ناشر داخلي برگزار شد.
گام دوازدهم؛
اين دوره از جشن كتاب 175 ناشر لاتين از ده كشور آمريكا، انگليس، سوئيس، فرانسه، هلند، اسپانيا، كانادا، قبرس، سنگاپور و هند با 31 هزار عنوان كتاب و 110 ناشر عربي از يازده كشور با 20هزار عنوان كتاب و مشاركت 1000 ناشر ايراني با 30 هزار عنوان كتاب برگزار شد. در اين دوره از نمايشگاه بين المللي كتاب تهران6 سياست كلي رعايت صرفه جويي، حفظ شور و نشاط، كم كردن نقش ارز، ارتقاي كيفيت، واگذاري بخشهاي مختلفي از نمايشگاه و تسهيل در گردش كار نمايشگاه در دستور كار قرار گرفت. يكي از مهمترين دستاوردهاي تشكيلاتي نمايشگاه دوازدهم، تدوين جدولهاي زماني در امور اجرايي همراه با شرح وظايف تعيين شده و لحاظ كردن دستورالعملها بود كه در نهايت منجر به اتخاذ تصميم گيري به جاي سلايق شخصي در بخشهاي مختلف آن منجر شد.
گام سيزدهم؛
افزايش حجم عنوانهاي كتب ارايه شده در اين دوره به 50 هزار عنوان در بخش خارجي و مشاركت 35 كشور جهان از خصوصيات جالب توجه نمايشگاه سيزدهم بود كه در پي آن كشور آلمان با 15 ناشر جايگاه مناسبي را در ميان 430 ناشر خارجي به خود اختصاص داده بود.
گام چهاردهم؛
در سال1379 و با برگزاري چهاردهمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران تعداد كشورهاي شركت كننده به رقم 22 رسيد كه در اين رابطه كشورهاي عربي نصف حاضران و بقيه به ديگر كشورهاي اروپايي و آمريكايي اختصاص داشت، در اين دوره 52 هزار عنوان كتاب در بخش ارزي و حدود 15هزار عنوان اثر در بخش ريالي عرضه شد. همچنين توزيع زودتر جزوه ها و مقررات و دعوتنامه ها براي ناشران خارجي نسبت به دوره قبل، موجب شد برنامه ريزي دقيقتري نسبت به گذشته به عمل آيد و در پي آن مي توان حضور تعداد بيشتر ناشران از كشورهاي مختلف جهان را مهمترين دستاورد اين دوره از جشن كتاب ناميد، كه همين نكته باعث شد تا با حضور 93 ناشر جديد در حوزه لاتين 30 درصد و در بخش حوزه عربي 20 درصد افزايش مشاهده شود.
گام پانزدهم؛
شايد اگر نمايشگاه پانزدهم را آغاز نگاه حرفه اي به اين مسأله بناميم، سخن به گزاف نگفته باشيم، زيرا اطلاع رساني كتابها و ناشران، امكان جستجوي دقيق كتابها، خبررساني در لحظه به سه زبان فارسي، عربي و انگليسي، آغاز به كار پايگاه رسمي اطلاع رساني اينترنتي نمايشگاه به آدرس ir.co.tibf. wwwبه گونه اي ارزشمند تحقق پيدا كرد. اين در حالي بود كه ارزشيابي كمي و كيفي كتابها قبل از آغاز نمايشگاه در راستاي پاسداري و صيانت از اصول و ارزشهاي اسلامي، اخلاقي و اجراي قوانين و مقررات توسط كميته نظارت و ارزشيابي، پيش از آغاز نمايشگاه در دستور كار قرار گرفت و بررسيها بر 4 پايه حدود قانوني نشر (محتوايي)، سال نشر يا مرجع بودن (كيفي) تعداد نسخه هاي مصوب در كميته نظارت و ارزشيابي (كمي) و قيمت پشت جلد كتاب جايگاه علمي كتاب و بنيه مالي خريداران (ارزشيابي قيمت) مورد ارزشيابي قرار گرفت.
گام شانزدهم؛
كتاب، كودك و خانواده شعار شانزدهمين جشن بين المللي كتاب تهران در 12 تا 24 ارديبهشت ماه 1382 بود كه براساس آن تمامي سياستهاي راهبردي، برنامه هاي نمايشگاه با نگاه تعالي هدف در نظر گرفته شده تبيين شد. بر اساس آمار منتشر شده از سوي مديريت نمايشگاه در اين دوره، 120هزار عنوان كتاب چاپ اول داخلي و فارسي و 50 هزار عنوان كتابهاي عربي و لاتين توسط 1900 ناشر داخلي و 1100 ناشر خارجي از 35 كشور جهان عرضه شد.
گام هفدهم؛
افزايش 11 هزار 366 عنوان كتاب و 274 ناشر داخلي، 100 ناشر خارجي، 11 كشور، 400 محصول الكترونيكي، 130 ناشر كتابهاي الكترونيكي از مهمترين افتخارات گام هفدهم كتاب در سال 1383 بود.
گام هجدهم؛
هجدهمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران با حضور 2هزار و 750 ناشر داخلي و خارجي و با ارايه بيش از 222 هزار عنوان كتاب در موضوعات مختلف از 14 ارديبهشت ماه 84 ده روز كاري سخت و فشرده را سپري كرد. در بخش ناشران داخلي 1818 ناشر به صورت مستقل و نمايندگي، 96 هزار عنوان كتاب در موضوعات دين، فلسفه، علوم خاص، تاريخ، سياست، فرهنگ و... را به مخاطبان ارايه كردند، در حوزه ناشران خارجي نيز 51 كشور جهان با حضور 756 ناشر بيش از 126 هزار عنوان كتاب منتشر شده در سالهاي 2004 و 2005 را در معرض ديد علاقمندان قرار دادند. نمايش 2500 كتاب در رابطه با شخصيت حضرت فاطمه زهرا(س)، برپايي جشنواره ملي اينترنتي خليج فارس، نشستهاي تخصصي با نويسندگان و صاحب نظران، ارايه كارنامه 26 ساله نشر ايران، مسابقات متنوع كتاب و كتابخواني، نمايشگاه و... از مهمترين بخشهاي اين نمايشگاه بود.
گام نوزدهم؛
تبلور افزايش چشمگير ناشران خارجي و شركت بيش از 925 ناشر از 66 كشور در دو بخش ارزي و ريالي در نوزدهمين جشن با شكوه كتاب، گوياي اين حقيقت بود كه نمايشگاه بين المللي كتاب تهران در تقويم فرهنگي جهان جايگاه ارزشمندي را به دست آورده است. محوريت قرار دادن سيره و كلام نبوي و سال پيامبر اعظم(ص) در نمايشگاه نوزدهم، موجب شد تا فعاليتهاي اين رخداد بزرگ فرهنگي بر مبناي پيامبر رحمت تبيين شود.
در بخش داخلي نمايشگاه هزار و 303 ناشر تهراني و 506 ناشر شهرستاني با ارايه 123 هزار عنوان كتاب چاپ اول و كتابهاي دو سال چاپ در حوزه هاي مختلف و در مساحتي بالغ بر 16 هزار مترمربع به نمايش گذاشتند. در بخش خارجي نيز حضور چشمگيري مشاهده شد و 925 ناشر خارجي با ارايه بيش از 150هزار عنوان كتاب از 66 كشور جهان در مساحتي بالغ بر 24 هزار مترمربع به ارايه جديدترين آثار منتشر شده در حوزه هاي مختلف كاربردي و روان شناسي و فلسفه و... پرداختند. اين در حالي بود كه در حوزه نشر الكترونيك نيز 160 ناشر در هفتمين سال برپايي بخش ناشران الكترونيك بيش از 4 هزار عنوان محصول را در فضايي به مساحت هزار مترمربع به نمايش گذاشتند، بخش فعاليتهاي جنبي نمايشگاه با محوريت پيامبر اعظم(ص) نيز با اجراي مجموعه برنامه هاي متنوع در فضاي بالغ بر 2هزار 850 مترمربع از جالبترين و پرمخاطبترين بخشهاي نمايشگاه كتاب بود. در اين دوره از جشن كتاب ايران، اتحاديه تعاونيهاي ناشران امور اجرايي اعم از ثبت نام، غرفه بندي، آماده سازي سالنها، بخش ناشران داخلي را برعهده داشت.
گام بيستم؛
چند سالي است كه با رسيدن به زمان برگزاري نمايشگاه كتاب، صفحات فرهنگي و اجتماعي رسانه هاي نوشتاري، جا و مكان نمايشگاه كتاب را تيتر صفحه مي كنند و حول اين محور حديث تكراري انتقال نمايشگاه به مكاني ديگر يا دوپاره شدن آن را مورد بررسي قرار مي دهند، از سال84 به بعد زمزمه هايي مبني بر انتقال بخش داخلي نمايشگاه كتاب به مصلاي تهران به دليل ايجاد ترافيك شديد در مسيرهاي منتهي به نمايشگاه و نامناسب بودن مكان آن طرح شد كه به علت اعتراضهاي شديد و گسترده ناشران و تهديد آنها به عدم شركت در نمايشگاه دوپاره اي، اين مسأله كمرنگ شد، تا اينكه در 22 ارديبهشت ماه، دكتر محمود احمدي نژاد رئيسجمهور خطاب به وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در مراسم افتتاحيه اين نمايشگاه گفت: از سال آينده (سال86) نمايشگاه كتاب بايد در جاي وسيعتر و بهتري برگزار شود.
اظهارات دكتر احمدي نژاد در رابطه با نمايشگاه كتاب درصورتي اتخاذ شده كه دكتر محمدباقر قاليباف شهردار تهران با وجود اظهارات صريح و بي پرواي رئيس جمهور، انتقال نمايشگاه كتاب را به جاي ديگر تا سه سال ديگر ناممكن ارزيابي كرد و در اين رابطه گفت: شهرداري پايتخت با يك شركت خصوصي، قراردادي 850 ميليارد توماني امضا كرده كه بر اساس آن تا 3 سال آينده نمايشگاه جديد بينالمللي تهران در شهر آفتاب به بهره برداري خواهد رسيد و در همين رابطه تا افتتاح نمايشگاه شهر آفتاب امكان انتقال نمايشگاه فعلي وجود ندارد.
مسأله نمايشگاه بيستم كتاب تهران يكي از پر سر و صداترين دوره هاي آن را پشت سر گذاشت، به گونه اي كه تا آخرين روزهاي رسيدن به برپايي آن اظهارنظرهاي گوناگوني در رابطه با برخي تصميمهاي اتخاذ شده لحاظ شد، ماجرا از اين قرار بود كه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي به عنوان متولي اصلي اين رخداد فرهنگي تصميم به انتقال مكان برگزاري بيستمين جشن كتاب از محل دايمي نمايشگاههاي بين المللي به مصلاي تهران گرفت كه در پي آن ابتدا مخالفان و موافقان با اظهارنظرهاي گوناگون نقاط مثبت و منفي طرح را مورد بررسي قرار دادند.
مخالفان
بعد از اعلام وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي مبني بر برگزاري دو پاره اي جشن كتاب به ترتيب بخش خارجي در محل دايمي نمايشگاههاي بين المللي و بخش داخلي در مصلاي تهران، بسياري از تشكيلات صنفي حوزه چاپ و نشر و كتاب و كتابخواني با صدور بيانيه هاي متعددي با برگزاري نمايشگاه در دو مكان مخالفت كردند و مهمترين دلايل خود را كمرنگ شدن اعتبار بين المللي، فضاي نامناسب، كمتر شدن مخاطبان، افزايش حجم ترافيك و... دانستند و كار به آنجايي رسيد كه بيش از 360 ناشر معتبر داخلي تا پايان زمان مقرر ثبت نام نكردند.
حضور نداشتن اين ميزان از ناشران داخلي در اين رخداد بزرگ فرهنگي، خود عاملي شد كه التهابهاي نمايشگاهي يكي از مهمترين دغدغه هاي مردم در دو ماهه اخير شود و تلاشها براي ايجاد وضعيتي مناسب در جهت هر چه بهتر برگزار شدن نمايشگاه بين المللي كتاب تهران با حداقل استانداردهاي بين المللي به اوج برسد كه در اين رابطه مدير انتشارات كوير درمورد دغدغه هاي ناشران در چگونگي بهتر برگزار شدن نمايشگاه مي گويد؛ برگزاري نمايشگاه كتاب به صورت دو پاره اي عملاً هويت بين المللي نمايشگاه كتاب را به خطر مي اندازد و در عمل دو نمايشگاه كتابهاي خارجي و كتابهاي داخلي در دو نقطه مجزا با فاصله زماني برگزار مي شود كه اين نه تنها به ضرر شركت كنندگان و ناشران، بلكه تلاشهاي گسترده خود وزارت ارشاد را نيز كمرنگ مي كند.
مدير انتشارات كوير در ادامه گفت: دو دليل عمده معاونت فرهنگي وزارت ارشاد در انجام اين كار، گنجايش كم سالنها و مشكلات ترافيكي است، از آنجايي كه مؤسسه نمايشگاههاي بين المللي قصد تخريب اين مكان را دارد و امكان بازسازي سالنها نيز وجود ندارد، مي توان از سالن نمايشگاه مطبوعات و نشر الكترونيك كه امسال همزمان با نمايشگاه كتاب برگزار نمي شوند، براي بخشهاي داراي مشكل استفاده كرد.
وي در ادامه و ضمن اشاره به مشكلات ترافيكي گفت: با توجه به افتتاح پل تقاطع نيايش- سئول و برخي اصلاحات هندسي انجام شده در وضعيت پل در دست احداث سئول- چمران، بار ترافيكي تا حد زيادي كاهش پيدا خواهد كرد.
محمدجواد مظفر در ادامه و در رابطه با اينكه به منظور حفظ هويت بين المللي نمايشگاه، همه ناشران حاضرند از غرفه هاي كوچكتر استفاده كنند، گفت: هدف اصلي ما حفظ اعتبار 20 ساله نمايشگاه بين المللي كتاب تهران است، زيرا واقعاً در طول 19سال گذشته اين حركت بزرگ توانسته در جامعه جهاني به عنوان نمايشگاهي در خور توجه در بيايد و با دو تكه كردن آن در دومين دهه از عمر پربركتش، امكان خدشه دار شدن هويت اصلي آن وجود دارد كه مي توان با كاهش حجم غرفه ها كه مورد استقبال ناشران نيز مي باشد، آن را به صورت منسجم برگزار كرد.
وي مهمترين خواسته ناشران را برگزاري يكجا و منسجم نمايشگاه كتاب اعلام كرد و گفت:در اين رابطه اگر وزارت ارشاد نمايشگاه را به صورت منسجم برگزار كند، ناشران با تمام سختيهاي موجود آماده برگزاري هرچه باشكوهتر نمايشگاه هستند.
موافقان
اولين شخصيتي كه با برپايي نمايشگاه به سنوات گذشته مخالفت كرد، رئيس جمهور كشورمان بود كه در آغازين روزهاي نمايشگاه نوزدهم در جمع خبرنگاران گفت: اين جا از لحاظ تنوع آب و هوا جاي خوبي است، اما جاي كافي نيست، مردم اطراف نمايشگاه هم هر سال دچار زحمت و مشكل هستند. سال گذشته فرصت كم بود كه ان شاءا... از آقاي ميركاظمي (وزير بازرگاني) و آقاي هرندي (وزير ارشاد) مي خواهم در سال آينده (86) نمايشگاه كتاب بايد در جاي بهتر، وسيعتر و مناسب تري باشد.
پس از آن برخي از اعضاي شوراي اسلامي شهر و شهردار تهران، نمايندگان مجلس و ناشران هركدام به دلايل گوناگون تحقق اين خواسته را دور از انتظار دانستند كه در اين رابطه محسن پرويز، معاون فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، مهمترين عامل ايجاد مخالفت در برپايي نمايشگاه كتاب در مصلا را عدم شناخت كافي مخالفان از اين مكان ارزيابي كرد و گفت: مكان اصلي كه براي برپايي بخش داخلي نمايشگاه بين المللي كتاب تهران در نظر گرفته شده است، شبستان مصلا با مساحتي بالغ بر 40 هزار مترمربع است كه از اين ميزان 30هزار مترمربع قابل استفاده است كه با توجه به راهروهاي تعبيه شده، بيش از 13هزار مترمربع فضاي مفيد و مناسب نمايشگاهي در اختيار غرفه داران و ناشران عزيز قرار خواهد گرفت و اين در حالي است كه در قسمت بالكن شبستان نيز 10هزار مترمربع فضا وجود دارد كه چيزي حدود 4هزار متر آن قابل بهره برداري مي باشد ودر كل مي توان گفت مجموع اين فضاها پاسخگوي نيازسنجي نمايشگاهي مي باشد.
رئيس بيستمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران در ادامه گفت: يكي از مهمترين خصوصيات شبستان مصلا وجود 57 در مي باشد كه با تقسيم بندي انجام شده، چهار سالن اصلي در شبستان براي ناشران طراحي شده است.
وي در رابطه با عوامل اصلي انتقال نمايشگاه از محل دايمي به مصلاي تهران گفت: احساس مي كرديم با توجه به اهميت مسأله نمايشگاه بين المللي كتاب تهران و تصميمهاي اتخاد شده و در رابطه با محل دايمي نمايشگاههاي بين المللي تهران تا زمان برپايي جشن كتاب به عنوان بزرگترين رخداد فرهنگي كشور، تكليف مكان جديد مشخص مي شود كه اتفاق نيفتاد و در پي آن و با توجه به اينكه چند سال است كه مقرر شده محل فعلي نمايشگاههاي بين المللي تخريب شود و امكان بازسازي آن وجود ندارد و از طرف ديگر سه سالن عملاً قابل استفاده نيستند كه در اين رابطه با همكاري مؤسسه نمايشگاههاي فرهنگ ايران و ديگر كارشناسان 5 مكان براي برگزاري نمايشگاه مورد بررسي قرار گرفت و در پايان، مصلا به عنوان بهترين مكان انتخاب شد.
پرويز در ادامه، برگزاري نمايشگاه كتاب را در مصلا يك انتخاب ارزيابي نكرد و آن را يك اجبار دانست و گفت: شرايط مصلا از محل دايمي نمايشگاههاي بين المللي مناسبتر است و اگر براي سال آينده برنامه ريزي دقيقي صورت نگيرد و امكانات و شرايط بهتري تعبيه نشود، اين گونه مشكلات مجدداً وجود خواهند داشت و اين در حالي است كه مصلا به دو دليل معماري زيباي اسلامي شبستان و يكجا بودن و تمركز غرفه ها از برتري بيشتري نسبت به ديگر جاها برخوردار است.
صنعت نشر در ايران با همراهي تلاشهاي گسترده براي بالا بردن سطح مطالعه عمومي مردم و نياز به محوريت قرار گرفتن كتاب در تعاملات بين مردمي و تلاش براي لحاظ كردن استانداردهاي نمايشگاهي، همه شرايطي را به وجود آورده اند كه هر سال نمايشگاه بين المللي كتاب تهران نسبت به سال قبل از آن از شكوه و عظمت بيشتري برخوردار شود، اما متأسفانه كمبود فضاي نمايشگاهي مناسب، مهمترين عامل تزلزل در بهتر برگزار شدن بزرگترين رخداد فرهنگي كشور است.
شكست تحريمها
بعد از ضيافت شام وزارت ارشاد با ناشران و شكسته شدن تحريمها كه به برگزاري يكپارچه بيستمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران در مصلا منجر شد، تلاشهاي جديد اين وزارتخانه براي برپايي هرچه با شكوهتر آن، چگونگي برگزاري نمايشگاه بين المللي كتاب در تب و تابهاي جديدي به كار خود ادامه داد، زيرا مهمترين مسأله مدنظر در اين زمينه، اهميت حفظ جايگاه و شأن نمايشگاه همزمان با تسهيل و روانتر شدن فعاليتهاي 10روزه آن بود و آنچه از حرف و حديثهاي مخالفان و موافقان برآمد اين بود كه با تمام كاستيها با سياستهاي راهبردي وزارت ارشاد همراه شوند تا نتيجه تلاشهاي انجام شده، به گونه اي ملموس براي ناشران و ناظران مشخص شود.
هرچند مسأله دوپاره شدن نمايشگاه كتاب بعد از اظهار نظرهاي مخالف و موافق در رأس دغدغه هاي فعالان فرهنگي قرارگرفت، اما به نظر مي رسد بهتر است براي تنبيه و تشويق برگزاركنندگان، مهمترين و بزرگترين جشن فرهنگي كشور، به بهترين شكل ممكن با اين ده روز همراه شويم تا نتيجه مجموعه اقدامها و تصميمهاي اتخاذ شده را در آمار ارقام نهايي نمايشگاه مشاهده و براي گام بيست و يكم برنامه ريزي ارزشمندتري لحاظ شود، ولي با تمام اين تفاسير، نكته قابل اهميت اين است كه بيستمين نمايشگاه بين المللي كتاب تهران به عنوان يكي از معتبرترين و مهمترين نمايشگاههاي فرهنگي جهان با مشاركت 740 ناشر با 150 هزار عنوان كتاب در موضوعات مختلف پزشكي، مهندسي كامپيوتر، علوم آموزشي، علوم ديني و اسلامي از 66 كشور جهان برگزار خواهد شد كه در پي آن ناشراني از كشورهاي انگليس، آمريكا، آلمان، اسپانيا، ايتاليا، بلژيك، سوئيس، تركيه، هلند، روسيه، مكزيك، ونزوئلا، ساحل عاج، مغرب، كره جنوبي، اردن، ارمنستان، تركمنستان، هند، آذربايجان، افغانستان، امارات، اندونزي، پاكستان، بحرين، برونئي، بنگلادش، بنين، بوركينافاسو، بوسني و هرزگوين، تاجيكستان، چاد، توگو، توميسيان، الجزاير، جيبوتي، عربستان سعودي، سودان، سوريه، سيرالئون، سنگال، سومالي، عراق، عمان، گابن، گامبيا، گينه، گينه بيسائو، فلسطين، قزاقستان، كامرون، قطر، قرقيزستان، كويت، لبنان، ليبي، مالديو، مالي، مالزي، مصر، مراكش، مائوئيتانيا، نيجر، نيجريه و يمن شركت خواهند داشت. و در اين رابطه هرگونه ضربه و خسارت به هويت ارزشمند آن نه تنها جبران ناپذير بلكه غيرقابل پذيرش و بخشودگي است. |
