|
فرزانه غلامي
گروه اقتصادي: «هويت معماري ما مستقل نيست».

منوچهر شيباني اصل عضو هيأت مديره سازمان نظام مهندسي ساختمان تهران با گفتن جمله فوق و تأكيد فراوان بر آن نشان مي دهد كه در اين باره هم با رئيس مجلس شوراي اسلامي موافق است و هم با وزير مسكن. او در عين حال معتقد است كه ما معماران بسيار حاذق و مجموعه معماري خوبي داريم، اين عوامل يك تنه نتوانسته است جلوي كمرنگ شدن هويت معماري مان را بگيرد. گفتگوي خبرنگار ما را با منوچهر شيباني اصل بخوانيد:
* آقاي شيباني !در هفته گذشته هم شخص وزير مسكن و هم رئيس مجلس از غفلت شهرسازي به ويژه در بعد معماري انتقاد كردند، آيا شما هم وجود چنين خلايي را مي پذيريد؟ ** بله. من با انتقاد آنان كاملاً موافقم و آن را وارد مي دانم. شما هم به عنوان يك خبرنگار اگر نگاهي عميق تر و دقيق تر به سيماي شهر بيندازيد، متوجه خواهيد شد كه ما ديگر هويت معماري مستقلي نداريم و اگر هم در مواردي اعمال شده، بسيار مغشوش است. البته به عقيده من اين اغتشاش هم ساختمانها و هم سيماي شهري را با هم در بر مي گيرد، در حالي كه ما معماران توانمند و خلاقي داريم كه اين افراد مجموعه قوي را ايجاد كرده اند، ولي متأسفانه نماد ساختمانهاي كشور فاقد هويت مستقل و ملي است. *در شرايطي كه به گفته شما تمام ابزار كار را در اختيار داريم، چرا معماري بي هويت بر شهرسازي ما حاكم است؟ ** دليل اصلي اين است كه در كشور ما به مسايل معماري و مهندسي ساختمان بها داده نمي شود. در حال حاضر بخش ساخت و سازها در دست افراد فاقد صلاحيت است و متأسفانه افراد غير متخصص با ذهنيت ها و اهداف مختلفي ساخت و ساز مي كنند كه اين ذهنيت ها عمدتاً بر پايه سودآوري استوار است. * به اين ترتيب معمار و مهندس نمي تواند دخالت زيادي در ساختمان سازي داشته باشد. ** حق با شماست. در شرايطي كه براي سازنده مهم نيست كه چه چيزي مي سازد، معمار هم اجازه خلاقيت ندارد و بهاي لازم به مهندسي او ولو در بحث سازه داده نمي شود و اين معضل ديگر ماست كه افراد فاقد صلاحيت حتي در تأسيسات ساختمانها دخالت هاي نا به جا مي كنند كه نتيجه آن كم شدن عمر مفيد ساختمان و ديگر آسيب ها جدي است. * به عقيده شما، با وضع قوانين محكم نمي توان از بدتر شدن شرايط معماري كشور جلوگيري كرد؟ ** به عقيده من، دولت و مجلس بايد تلاش مضاعفي براي تثبيت جايگاه واقعي مهندسي ساختمان انجام دهد و دست افراد فاقد صلاحيت را بواسطه اين تلاشها قطع كند. دولت بايد اين نكته را مدنظر قرار دهد كه ما معماران پرتوان و خلاقي داريم كه با ارايه طرحهاي بديع و منحصر به فرد مي توانند ساخت و ساز شهري را دگرگون كنند، اما بايد آنها را از انزوا در آورد. * بزرگترين ضعف هاي قوانين شهرسازي كشور را به ويژه در بخش معماري و سيماي شهري چه مي دانيد؟ ** شايد بتوان گفت، بزرگترين ضعف ما كمبود قانون در اين زمينه است. آشفتگي و نبود يكپارچگي در مصوبات، آيين نامه ها و نظام نامه ها بيداد مي كند، بنابراين من فكر مي كنم مسؤولان اولاً بايد ضوابط و مقررات ساخت و ساز را نظام مند كنند و ثانياً مديريت قوي و دائم اعمال نمايند، نه اينكه تمام سخت گيريها، موقتي و چند روزه باشد. مطلب ديگر كه مي توان از آن نام برد، حمايت دولت از طرحهاي برجسته و معماران خلاق است، چون به اين ترتيب راه ورود افراد كارشناس را به عرصه كاري خود آنان باز كرده ايم. * به نظر شما توجه به هويت معماري و سبك ساختمانها تا چه حد مي تواند شهرسازي ما را به حالت آرماني گذشته هاي نه چندان دور برگرداند؟ ** در اينكه ما روزي از برجسته ترين صاحبان سبك معماري در جهان بوده ايم و حتي به خيلي از كشورها كار ياد داده ايم شكي نيست، اما بايد به اين نكته هم توجه كرد كه نگراني از سبك معماري فقط يك بخش از ماجراست و ساختمان و هويت معماري اگر چه موضوع بسيار دقيق و با اهميتي است، اما بايد گفت كه اين موضوع يكي از شاخصهاي دخيل در مهندسي ساختمان است. يعني نگرش نظام مند بايد به آن داشت كه متأسفانه در كشور ما پراكندگي تصميم گيريها، نهادها و ضوابط موضوعه باعث شده اين نگرش از ساخت و ساز حذف شود. من فكر مي كنم بايد عوامل مختلف را كنار هم ديد، چرا كه اگر ما امروز تلاشمان نتيجه بخش شود و هويت معماري را اصلاح كنيم، اما به عمر مفيد ساختمان اعتنا نكنيم، اصلا موفق عمل نكرده ايم. پس ضروري است به نوع سازه ها، مباحث تئوريك و نظري كار، حمايت انگيزشي از معماران برجسته و پالايش قوانين نيز در كنار حساسيتي به نام «هويت معماري» توجه كنيم. |