|
*حسن كدخداي عرب
رئيس جمهوري اسلامي ايران ديروز در سومين جشنواره ملي طلاي سرخ در قاين در پيامي تأكيد كرد كه دبيرخانه دايمي جشن واره زعفران در قاين به عنوان مركز زعفران جهان بايد فعال شود.

در اين پيام كه وزير جهاد كشاورزي آن را قرائت كرد، دكتر احمدي نژاد به مسؤولان اين وزارتخانه تأكيد كرده است كه بايد تلاش كنند با فعال كردن دبيرخانه دايمي جشنواره زعفران در قاين به عنوان مركز زعفران جهان، تحقيقات مستمر و مداومي درباره اين محصول مهم انجام دهند و زعفران را از مصرف انحصاري خوراكي آن به مصارف دارويي و صنايع غذايي و غير آن بكشانند.
وي حضور خود در جشنواره دوم را «خاطره اي خوش» توصيف كرد و توصيه كرد: جشنواره هاي طلاي سرخ فرصت مغتنمي است كه كارشناسان بخشهاي مختلف توليد، كاشت، داشت، برداشت، تجارت و صادرات زعفران نظرات كارشناسي و تحقيقي خود را به منظور بهبود روشهاي توليد، بسته بندي و صادرات اين محصول مهم بيان كنند و رغبت مصرف كنندگان ايراني و غيرايراني را به زعفران ايران و قاينات معطوف داشته و اذهان آنان را متوجه كيفيت مطلوب زعفران ايران كنند.
رئيس جمهور جشنواره ملي زعفران را كاربردي خواند و گفت: آثار جشنواره قبلي در ساماندهي بازار زعفران دليل اين مدعاست.
وي در عين حال تأكيد كرد: بايد واقعيتهاي موجود و توجه به استانداردهاي بين المللي را مد نظر قرار داد تا كشاورزان سخت كوش، قانع و بي ادعاي زعفرانكار خراساني آثار آن را در زندگي خود لمس كنند.
دكتر احمدي نژاد در پايان از استانداران استانهاي زعفران خيز خواست كه بر بازار نظارت مستمر داشته باشند تا ضمن ثبات بازار زعفران، راهكارهاي خوبي براي رونق بخشيدن به وضعيت اين محصول مهم در بخشهاي مختلف- از توليد تا مصرف- پيدا شود.
ايجاد دوره كارداني علمي كاربردي توليد و فراوري زعفران
وزير جهاد كشاورزي پس از قرائت پيام رئيس جمهور از راه اندازي دوره كارداني ناپيوسته علمي كاربردي توليد و فراوري زعفران در منطقه خبر داد و گفت: مواد درسي و سرفصلهاي اين دوره تدوين شده و اميدواريم اين رشته تحصيلي در نيم سال دوم تحصيلي امسال در مركز آموزشي قاينات يا بيرجند تدريس شود.
دكتر محمدرضا اسكندري، تفاوت عملكرد كشت زعفران كه هم اكنون در هفده استان كشور كشت مي شود را يكي از مشكلات اين محصول ذكر كرد و يادآور شد: 94درصد توليد زعفران كشور متعلق به دو استان خراسان رضوي (63درصد) و خراسان جنوبي (30درصد) است كه ميانگين عملكرد توليد در هر هكتار در خراسان جنوبي 4/5كيلو در هر هكتار ولي در خراسان رضوي 5/2كيلوگرم در هر هكتار است كه در مجموع ميانگين عملكرد كشور را هم پايين آورده است.
وي به ميزان توليد زعفران در كشور اشاره كرد و خاطرنشان ساخت: سال گذشته با وجود خشكسالي 186تن زعفران در كشور توليد شد كه 140تن در سال 85 و 22تن در نيمه اول امسال صادر شده است.
وزير جهاد كشاورزي گفت: درحالي كه كل توليد زعفران دنيا به 20تن هم نمي رسد، حدود هفت تن در يونان، كشمير سه تن، تونس حدود سه تن، اسپانيا يك تا دو تن و حدود يك تن در برخي كشورها نظير چين، تاجيكستان و... زعفران توليد مي شود.
وي در عين حال اظهار تأسف كرد كه با اين وجود بازار زعفران در دست ايران نيست، زيرا نتوانستيم در فراوري، بسته بندي و بازاريابي درست كار كنيم و همچنان زعفران به صورت فله و پوشال ممتاز صادر مي شود.
به گفته وزير جهاد كشاورزي، دولت تأكيد دارد كه زعفران به صورت فراوري و بسته بندي شده صادر شود كه ارزش افزوده اين محصول به كشور باز گردد.
وي ارزش افزوده در طلاي سرخ را، فعاليت و تحقيق در مصارف غيرخوراكي و استفاده از آن را در صنايع موادغذايي و دارويي ذكر كرد و با اذعان به اينكه به بخش تحقيقات زعفران در كشور توجه چنداني نشده است، خواسته فرماندار قاين مبني بر راه اندازي مركز پژوهش و تحقيقات زعفران در اين شهرستان را «بحق» خواند.
دكتر اسكندري رسيدن به اهداف اين جشنواره را مهم ارزيابي كرد و گفت: براي اين منظور حتماً بايد مسايل علمي در مورد زعفران جدي گرفته شود و كارشناسان راهكارهاي مناسب و مطلوب را ارايه دهند.
وي همچنين با اشاره به توليد 98درصد زرشك كشور در قاين، احداث باغهاي زرشك در خراسان جنوبي را مورد تأكيد قرار داد و گفت: براي بهره مندي مناسب از ارزش افزوده اين محصول ايجاد و فعال كردن تشكلهاي كشاورزي و تعاون روستايي ضروري است.
ايجاد تشكل جديد براي كنترل قيمت زعفران
وزير جهاد كشاورزي گفت: زمينه هاي لازم جهت ايجاد تشكلي جديد به منظور نزديك كردن دست اندركاران چرخه توليد، فرآوري و صادرات زعفران جهت كنترل قيمت زعفران با همكاري وزارت بازرگاني و جهاد كشاورزي فراهم شده است.
مهندس محمد اسكندري با بيان اين مطلب افزود: قيمت كف زعفران در سال جاري 730 هزار تومان براي كشاورزان در نظر گرفته شده است كه در صورت شكل گيري تشكل مذكور اميدواريم تا بتوانيم از افزايش كاذب قيمت اين محصول استراتژيك جلوگيري كنيم.
وي ادامه داد: اگر توليد كننده، فرآوري كننده و صادر كننده در كنار هم قرار گيرند قطعاً زعفران با قيمت واقعي تر از توليد كننده خريداري شده و به همين صورت عرضه خواهد شد.اسكندري تأكيد كرد: اتحاديه هاي تعاوني روستايي تشكلي غير دولتي است كه متعلق به توليد كنندگان مي باشد و ما بايد بتوانيم ميان اين تشكلها و تشكلهاي مربوط به فرآوري زعفران و صادركنندگان ارتباط برقرار كنيم.
اسكندري در پايان خاطرنشان كرد: چون توليد زعفران در سال جاري نسبت به سال گذشته افزايش يافته است پس نوسان قيمتها مانند سال قبل نخواهد بود.
زعفران؛ بهانه سفر باشد
در اين جشنواره رئيس سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري نيز طي سخناني گفت: حق طلاي سرخ و توليد كنندگان اين محصول داده نشده و زعفران هنوز با نام ديگران صادر مي شود و بازار جهاني هم به نام ديگران ثبت است.
اسفنديار رحيم مشائي افزود: به هر دليل و بهانه اي بايد با دنيا در ارتباط باشيم و يكي از اين بهانه ها «زعفران» است.
به گفته وي، طلاي سرخ مي تواند انگيزه اي براي سفر مردم كشورمان به سرزمين زعفران خيز قاينات در فصل برداشت باشد كه اين امر مي تواند براي منطقه اشتغال ايجاد كند.
3 خواسته فرماندار از مسؤولان
در ابتداي سومين جشنواره ملي طلاي سرخ كه در دانشگاه آزاد اسلامي قاين برگزار شد، فرماندار اين شهرستان با بيان قابليتهاي كشاورزي منطقه، خواستار تأسيس و راه اندازي مركز تحقيقات و پژوهشكده صنايع بسته بندي و فرآوري و گياهان دارويي در قاينات شد.
وي، افزايش نقدينگي كشاورزان قبل از برداشت زعفران براي جلوگيري از فروش ارزان به واسطه ها و همچنين معرفي جايگاه زرشك و زعفران در صنعت داروسازي و تغذيه و استقرار دبيرخانه دايمي در منطقه و تعيين جايگاه ساختاري و پرسنل اين مركز را براي رونق بخشيدن به زراعت طلاي سرخ ضروري خواند.
قدمت 1100 ساله
قاينات از نظر جغرافيايي، تاريخي و فرهنگي داراي مزايايي است كه اين سرزمين را مكاني مناسب براي كشت گران ترين محصول كشاورزي جهان يعني «زعفران» مي سازد.كشت زعفران در قاينات قدمتي 1100ساله دارد و از نظر جغرافيايي و جوي اين سرزمين داراي شرايط مناسبي براي كشت اين محصول است.
نام قاينات با زعفران عجين شده و اين سرزمين خاستگاه زعفران ايران بوده و از نظر كميت و كيفيت بهترين جايگاه را دارد، از اين جهت است كه قاينات به پايتخت زعفران طلاي سرخ جهان شهرت دارد، هرچند كه هنوز مزيتها، ويژگيها و خواص دارويي اين گياه سحرآميز و دلربا آن چنان كه بايد و شايد شناخته نشده است. هم اكنون 5600هكتار از مزارع قاينات زيركشت زعفران است كه برآورد مي شود از اين ميزان 40تن زعفران مرغوب برداشت شود.
ميانگين عملكرد 6/5كيلو در هر هكتار و بهترين عملكرد هفت كيلوگرم در هكتار است. در اين شهرستان 500ميليارد ريال سرمايه گذاري براي زعفران شده، 5500فرصت شغلي ايجاد شده و 22هزار و پانصد خانوار (حدود 100هزار نفر) مشغول كار در ارتباط با زعفران هستند.
كاهش صادرات زعفران يك هشدار است
رئيس سازمان توسعه و تجارت ايران گفت: كاهش صادرات زعفران در 6 ماه گذشته حامل هشداري جدي است كه اگر به آن توجه نكنيم از پس مديريت آن بر نخواهيم آمد.
مهدي غضنفري در حاشيه آغاز به كار سومين جشنواره ملي طلاي سرخ در جمع خبرنگاران با بيان اين مطلب افزود: برخي اجزاي غير شفاف مديريت بازار دست به احتكار زده و موجب افزايش حبابي قيمت مي شدند.
وي حجم پايين توليد زعفران در سال گذشته را يكي از دلايل كاهش صادرات اين محصول دانست و ادامه داد: مجموعه مسائلي كه تحت عنوان توليد، خريد و صادرات مطرح مي شوند نيز بي تأثير نبوده است.
غضنفري با اشاره به رشد قيمت زعفران طي چند روز گذشته، اين روند را موجب انگيزش كشورهاي رقيب براي كشت زعفران اعلام كرد و هشدار داد: با اين خطر طلاي سرخ ايران دچار مشكل مي شود، يكي از حلقه هاي اين زنجير ضعيف و در نهايت پاره مي شود كه در اين صورت مديريت بازار جهاني غير قابل كنترل خواهد بود.
معاون وزير بازرگاني از كاهش ضريب برداشت در هكتار خبر داد و گفت: اخيراً مشتريان خارجي محصولات ارگانيك و شناسنامه دار طبي را مي پذيرند كه اين مسأله براي زعفران الزامي است.وي اظهار داشت: اگر قرار است كالاي ايراني به صورت بسته بندي صادر شود، بايد مشخص شود كه با چه نام تجاري و شناسنامه اي صادر مي شود.
رئيس سازمان توسعه و تجارت جهاني رشد توليد زعفران، تلاش براي حفظ كيفيت و شناسنامه دار كردن زعفران و مديريت بازار داخلي براي حفظ غرفه مستمر در جهان را براي پاسخ به نيازهاي بازار جهاني ضروري خواند و گفت: شايد ايجاد شركتهاي مديريت صادرات با شركتهاي مشترك ايراني و خارجي بتواند عرضه مستقيم محصول را محقق كند.
غضنفري از ايجاد بسته حمايتي شامل 10 عنوان درسازمان توسعه تجارت جهاني خبر داد و پرداخت بخشي از هزينه هاي حمل و نقل هوايي زعفران بسته بندي شده، پوشش بخشي از هزينه هاي بسته بندي واحدهاي فرآوري، تخصيص جايزه به صادرات زعفران در بسته بنديهاي بالاي 30 گرم و پوشش بخشي از هزينه هاي مربوط به تحقيقات در زمينه ارتفاع كيفيت زعفران را از جمله اين موارد اعلام كرد.
اين جشنواره در3 بخش مقاله، عكس و فيلم برگزار شد و 51 مقاله، 37 حلقه فيلم و 70 قطعه عكس به بخش نهايي اين جشنواره راه يافتند.
***
در حاشيه
- حدود 50 نفر از سفرا و كارداران كشورهاي مرتبط با زعفران در اين همايش حضور داشتند.
- قرباني نماينده مردم قاين در مجلس شوراي اسلامي و استاندار خراسان رضوي به سبب همراهي رئيس جمهور در دومين سفر استاني صبح روز اول برگزاري جشنواره در بيرجند حضور داشتند.
- اين جشنواره را علاوه بر شبكه هاي مختلف صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران، خبرگزاريها و روزنامه هاي خارجي همچون شبكه جهاني العالم، شبكه بي بي سي و روزنامه گاردين پوشش خبري و تصويري دادند. |