|
گروه اقتصادي-سعيدكوشافر: درست يكسال قبل بود كه اولين زمزمه هاي پرداخت نقدي يارانه ها از سوي يك مقام رسمي اعلام شد.

در همان زمان كه اتفاقاً نزديك به اجرايي شدن سهميه بندي بنزين بود، شايعات زيادي پيرامون اين اظهارنظر به وجود آمد و هر كس از ظن خود شيوه و مبلغي را معين نمود.
و اما امروز خبرگزاريها خبري را مخابره كردند مبني بر اينكه تحول بزرگ اقتصادي در بخش هدفمندكردن يارانه ها و به عبارت بهتر پرداخت نقدي يارانه خواهد بود.
البته رئيس جمهور در ماجراي سهميه بندي بنزين نشان داد كه شجاعت اجراي اين قبيل تحولات را دارد. تحولاتي كه مانند هدفمند كردن يارانه ها سالهاست به خاطر واهمه از تبعات احتمالي آن راكد مانده و هر روز مانند يك بيماري مزمن بيشتر در تن اقتصاد نيمه جان كشورمان بيشتر ريشه دوانيده است.
* يكسال قبل
وزير رفاه و تأمين اجتماعي يكسال قبل در چنين روزهايي بود كه درباره هدفمندكردن يارانه ها گفت: در مرحله اول يارانه ها بايد به صورت نقدي پرداخت شود، يعني به هر ايراني ماهانه تقريباً 25 هزار تومان پرداخت شود.
عبدالرضا مصري افزود: هدفمندكردن يارانه ها در دو روش قابل تعريف است كه يك روش اين است كه يارانه ها به جاي اينكه به اقشار خاصي از جامعه كه عموماً توانمندان جامعه هستند تعلق گيرد، به اقشار ضعيف جامعه پرداخت شود.
وي ادامه داد: به طور مثال در حال حاضر كسي كه داراي خودرو است و روزانه 10 ليتر بنزين مصرف مي كند، به صورت غيرمستقيم روزانه 4 هزار تومان يارانه مصرف مي كند، در حالي كه كسي كه خودرويي ندارد، از اين سهم يارانه ها محروم است.
وزير رفاه و تأمين اجتماعي تصريح كرد: پيشنهاد بنده روش دوم است كه در آن يارانه ها به صورت نقدي پرداخت شود، يعني هر چقدر كه پول يارانه داده مي شود محاسبه شده و تمام يارانه ها قطع شود و در ماه به هر ايراني تقريباً 25 هزار تومان يارانه تعلق گيرد.
مصري درباره اينكه پرداخت نقدي يارانه ها به تمام اقشار جامعه مساوي خواهد بود گفت: هيچ فرقي نمي كند در حال حاضر پولدارها از 500 هزار تومان يارانه بهره مي برند و اينكه نقدي به آنها 25 هزار تومان پرداخت شود بهتر است. وي با تصريح بر اينكه بهترين عدالت در برقراري مساوات است، ادامه داد: اين 25 هزار تومان را هر فردي از هر قشري مي تواند به گونه اي مصرف كند. كسي با آن بنزين خودرو خود را تأمين مي كند و كسي با آن كفش مي خرد.
* يكسال بعد
حدود يكسال بعد در شرايطي كه همچنان سخنها حول و حوش سهميه بندي بنزين در جريان بود، احمدي نژاد به طرح بعدي خود مي انديشيد. طرحي كه پاره هايي از آن در سخنان وزير رفاه كه از همه خوشحالتر به نظر مي رسيد و آماده شدن يك لايحه براي ارايه به مجلس نمود پيدا كرد.
هنوز به ماه پاياني سال نرسيده بوديم كه رئيس كميسيون انرژي مجلس گفت: دولت لايحه اي را براي هدفمندكردن يارانه ها در دست تهيه دارد كه اوايل سال آينده تقديم مجلس خواهد شد.
كمال دانشيار افزود: بعد از ارايه اين طرح از سوي رئيس جمهور بحث واقعي شدن قيمتهاي حاملهاي انرژي در مجلس بررسي خواهد شد.
وي اظهار داشت: براي واقعي شدن قيمتها به تدوين يك طرح جامع نياز است و اين موضوع بايد به صورت كارشناسي و با كار هدفمند پيگيري شود.
بعد از اين ماجرا بود كه وزير رفاه ماجرا را لو رفته دانسته و در مصاحبه اي اعلام كرد: هدفمندكردن يارانه ها در نظام تأمين اجتماعي موجب پيوستگي اهداف بلند تأمين اجتماعي در كشور مي شود.دكتر عبدالرضا مصري افزود: چنانچه هدفمندكردن يارانه ها به عنوان مهمترين چالش نظام جامع تأمين اجتماعي مورد بررسي قرار گيرد، به سمت ايجاد عدالت و اهداف بزرگ تأمين اجتماعي حركت خواهيم كرد.وي گفت: در شرايط فعلي بيشترين يارانه ها در خدمت تأمين انرژي است كه اين امر بي عدالتي محض به شمار مي رود.
* و امسال
شايد بتوان اظهارات رئيس جمهور در همايش فرصت خدمت در جمع وزرا را سرنخ دستيابي به رمز طرح تحول اقتصادي ارزيابي كرد.
در اين همايش احمدي نژاد برخي اهدافش را بازگو كرده و انتظارش از وزرا را هم بر زبان مي آورد.
او مي گويد: سال جاري سال تحولات بزرگ اقتصادي است و تمام تلاشها بايد در جهت توزيع عادلانه خدمت ميان قشرهاي مختلف جامعه صورت گيرد.
وي ساماندهي و مديريت پرداخت يارانه در نظام اقتصادي كشور را ضروري خواند و گفت: نبايد به گونه اي باشد كه 80 هزار ميليارد تومان يارانه در سال از سوي دولت پرداخت شود، اما 70 درصد آن نصيب 3 دهك برخوردارتر جامعه شود.
اين مسأله اما هنوز مسلم نبود تا اينكه دانش جعفري وزيري كه گفته مي شد قرار است با كابينه خداحافظي كند بخشي از خبر خوش رئيس جمهور را لو داد.
او در حاشيه مراسم معارفه رئيس كل بيمه مركزي و در حالي كه سخنگوي دولت اشاره اي به باقي ماندن او و طرحهاي بزرگ اقتصادي دولت داشت گفت: جهت گيري كلي تحولات بزرگ دولت طي سال جاري در بخش سياستهاي پولي و بانكي و هدفمندكردن يارانه ها خواهد بود.
او كه خود را در محاصره دهها خبرنگار سمج مي ديد گفت: رئيس جمهور قصد دارد به زودي جزئيات بيشتري درخصوص تحول اقتصادي اعلام كند. اما در مقابل اصرار اين خبرنگاران فقط اعلام كرد: هم اكنون يارانه ها در بخش انرژي و غير انرژي 90 هزار ميليارد تومان از بودجه كشور را به خود اختصاص داده اند كه در صورت هدفمندشدن آنها با حفظ قدرت خريد مردم و افزايش قدرت خريد برخي دهك ها شاهد افزايش توليد، رونق اقتصادي و فراهم كردن زمينه كسب و كار خواهيم بود.
* آخرين خبر
اگر خاطرتان باشد رئيس جمهور قبل از سال قول داده بود با مردم در زمينه مشكلات اقتصادي سخن بگويد. هرچند به وعده اش عمل كرد، اما آن اظهارات خيلي ها را قانع نكرد تا اينكه در ابتداي امسال رئيس جمهور وعده تحولات بزرگ اقتصادي را به مردمي داد كه تقريباً طاقتشان از افزايش تورم و مشكلات معيشتي طاق شده بود. اكنون برخي تحليلگران و همچنين گمانه زني خبرنگاران بر اين نكته متمركز شده كه نقدي كردن يارانه ها و اعلام آن از سوي رئيس جمهور همان تحول بزرگ اقتصادي خواهد بود كه به معناي واقعي تحولي بزرگ بوده و راهي دشوار پيش روي دولت قرار خواهد داد.
خبرگزاري فارس به عنوان يك رسانه نزديك به دولت به نقل از يك مقام آگاه در اين خصوص مي نويسد: در اولين مرحله اجراي اين طرح، يارانه حاملهاي انرژي از جمله بنزين به صورت نقدي در حساب همه افراد واريز خواهد شد و بتدريج افراد پردرآمد از مشمولين دريافت يارانه انرژي حذف مي شوند. در مراحل بعدي يارانه كالاهاي اساسي از قبيل گندم و نان مشمول طرح يارانه نقدي مي شود.
يارانه نقدي به حساب هر فرد كه براساس كد ملي هر فرد مثلاً در بانك ملي افتتاح شده، واريز مي شود.
كارشناسان هم اكنون در حال بررسي ميزان پرداخت يارانه نقدي و نحوه آغاز آن هستند. اين طرح داراي سابقه مطالعاتي در دولتهاي سازندگي و اصلاحات بود، ولي مسؤولان ذي ربط به دليل برخي آثار اوليه شجاعت لازم را در اجراي آن نداشتند. |