|
خديجه زمانيان
نقال روي سن نمي رود، همان پايين مي ايستد و مقابل ميهمانان، شاهنامه خواني مي كند. رديف اول سالن «شهيد هاشمي نژاد»
كساني نشسته اند كه سن را مي شناسند و خوب مي دانند خاك صحنه خوردن چه اصطلاحي است و يعني چه؟
سه شنبه شبي كه گذشت هنرمندان تئاتر مشهد در گوشه اي از شهر در همان تك سالن هميشگي، جشن تئاترشان را برگزار كردند.
حمايت از تئاتر شهرستان
سال گذشته شهر مشهد به طور مستمر 200 شب تئاتر اجرا كرد و چراغ تئاتر را به مدت 200 شب روشن نگه داشت و حالا امسال، به بهانه روزي كه در همه دنيا، هنرمندان تئاتر اين روز را به هم تبريك مي گويند، با يك شب نشيني گرم، مسؤولان و هنرمندان دور هم جمع مي شوند.
سه شنبه ديشب، سالن «شهيد هاشمي نژاد» مشهد پر رونق تر از هر زماني بود؛ علاوه بر اينكه همه هنرمندان تئاتر اين شهر دور هم جمع شده بودند، حضور «علي نصيريان» شيريني اين جشن را دو چندان كرد.
اگر چه ميهمانان يك به يك روي سن آمدند و صحبت كردند، اما حرفهاي فرمايشي زده نشد و مسؤولان و هنرمندان درد دلهايشان را گفتند.
مثلاً معاون هنري وزير ارشاد پشت تريبون آمد و گفت: من آدم خوش صحبتي نيستم، فقط مي خواهم درد دل كنم. در هنر تئاترمشكلات زيادي وجود دارد، اما بايد مقابل مشكلات بايستيم و آنها را به هم نشان دهيم، سعي كنيم موفقيتها را ببينيم و مسير پيشرفت را باز بگذاريم.
دكتر ايماني خوشخو ادامه داد: سال گذشته 4 ميليون نفر از نمايشها و تئاترها بازديد كردند. اكثر شهرستانهاي كوچك مجهز به سالن تئاتر شدند و براي اولين بار تعدادي از كارگردانان جوان كشور به صحنه تئاتر آمدند. بايد اين موفقيتها را جدي گرفت. ايماني خوشخو يك خبر خوش هم به اهالي تئاتر داد.
وي گفت: حمايت از هنر شهرستان ها جزو سياستهاي دولت است و امسال بودجه بيشتري به تئاتر شهرستان اختصاص خواهد گرفت.
ايماني خوشخو همچنين گفت: رونق تئاتر شهرستان فقط برعهده مسؤولان نيست، بلكه بايد اين تصور در جامعه ايجاد شود كه تئاتر يك مقوله روشنفكرانه نيست كه محدود به تعداد خاصي از افراد باشد، بلكه تئاتر نياز جامعه و براي همه مردم است، پس بايد نمايش هايي توليد شود كه براي مردم باشد و آنها را به پشت درهاي سالن تئاتر بكشاند.
نقش بگذارم، سراسر جان شوم
در ادامه اين جشن، علي نصيريان كه با تشويق مداوم هنرمندان تئاتر به روي سن آمد گفت: كاش امشب به جاي اينكه آدمها حرف بزنند، يك نمايش و يا موسيقي زنده اجرا مي شد؛ اين گفته نصيريان با تشويق هنرمندان و حاضران همراه شد.
وي ادامه داد: در اهميت تئاتر همين بس كه جامعه جهاني يك روز را به نام تئاتر و نكوداشت اين هنر تعيين كرده است. در تئاتر انسان با انسان؛ بازيگر و تماشاگر به كمك هم هستي و حيات انسان را نقش مي زنند، درست مثل بيت مولانا وقتي مي گويد:
وقت آن آمد كه من عريان شوم
نقش بگذارم، سراسر جان شوم
اين هنرمند گفت: سن، قربانگاه بازيگر تئاتر است، بازيگر بايد اين شهامت را داشته باشد كه خودش را در نقشش حل كند، تئاتر فقط كلمه، بيان و ديالوگ نيست بلكه ارتباط نامرئي بين انسانهاست و ارزش تئاتر به همين ارتباط است.
نصيريان ادامه داد: منصفانه نيست بگوييم تئاتر امروز ايران ايستاست و پويايي ندارد؛ تئاتر امروز ايران پوياست. همه مي دانند انسان تئاتر را مي سازد نه امكانات! در هيچ جاي دنيا تا كار خوبي ارايه نشده امكاناتي هم به وجود نيامده است.
اين هنرمند همچنين گفت: اگر چه هنوز به «تئاتر ملي» كه آرزو داريم دست پيدا نكرده ايم اما نبايد نااميد بود، بايد تئاتر شهرستان ها را جدي گرفت، زيرا تئاتر شهرستان ها قطب مهم تئاتر ايران است و باعث رشد تئاتر ايران مي شود.
نصيريان مهم ترين مشكل تئاتر امروز ايران را ضعف و كمبود متن عنوان كرد و گفت: هنوز متن و نمايشنامه اي كه براي خارج از مرزهاي ايران جذاب باشد و غريبه نباشد نداريم. بايد در تئاترمان مسايل انساني و جهان شمول را مطرح كنيم.
معضل سالن را حل كنيد!
در ادامه رئيس انجمن نمايش مشهد هم پشت تريبون آمد و از همه كساني كه به اين انجمن كمك كردند تا سال گذشته 200 شب تئاتر در مشهد اجرا شود تشكر كرد.
محمد خاتمي گفت: هنرمندان تئاتر مشهد از شخص استاندار گله مندند؛ در اين سالها، استاندار هيچ وقت به سالن تئاتر و به جمع هنرمندان نيامد و دعوتهاي ما را بدون پاسخ گذاشت كاش ما هم سينماگر بوديم و يا جشنواره كوثري بود تا استاندار به ما كمك مي كرد و يا به جمع ما مي آمد!
در حالي كه فيلمهاي سينمايي متعلق به مشهد نيست، اما نمايش هاي طرح تئاتر 86 متعلق به هنرمندان اين شهر بود و بايد مورد توجه شخص استاندار قرار مي گرفت.
وي خطاب به دكتر ايماني خوشخو گفت: تنها سالن تئاتر اين شهر، همين سالن است. سالني با 500 صندلي در دورترين منطقه و حاشيه شهر. خواسته ما اين است؛ معضل سالن تئاتر اين شهر را هر طور صلاح مي دانيد، حل كنيد آيا در شهري مثل مشهد نبايد چند سالن تئاتر وجود داشته باشد، اگر شهر مشهد شهري كلان و ملي است به تئاتر اين شهر هم بايد توجه ويژه اي بشود.
تناقض آشكار، واقعيت سوگمندانه!
در ادامه رضا صابري، كارگردان مشهدي پشت تريبون آمد و يادداشتي را خطاب به مديركل مركز هنرهاي نمايشي خواند. در اين يادداشت آمده بود:
«جناب پارسايي مديريت محترم كل مركز هنرهاي نمايشي كشور!
اين روزها كه طعم مطبوع بهار تئاتر ايران به مشام مي رسد، اخبار ضد و نقيضي از سوي اهالي تئاتر پيرامون برگزاري ارديبهشت تئاتر ايران شنيده مي شود.
هواي تئاتر ايران اين روزها بهاري است
زنده باد تئاتر!
قلب تئاتر در متن كوشش هاي نمايشي شهرستان ها مي تپد
و يا: جشن تئاتر ايران مبارك!
و بيانيه هاي ريز و درشتي كه توسط گروهها، اصناف و شايد از سوي جمعي اندك و خوش نشين در تهران به بهانه برگزاري اين جشن ها از اطرف و اكناف به گوش مي رسد.
جناب پارسايي! جنابعالي كه مسؤول بلامنازع سامان دهي و سياستگذاري تئاتر كشوريد، بگوييد ما كدام را باور كنيم؟!
روزهاي تلخ تئاتر ايران را با لفاظي ها و واژه پردازي هاي برخي پايتخت نشينان يا شادماني و پايكوبي بي رياي هنرمندان صادق و پرشور شهرستاني را؟!
برپايي جشنهاي تئاتر مي تواند يك تناقض و در عين حال يك واقعيت سوگمندانه باشد. زيرا تمامي اندوخته ها و ثروت مادي و معنوي تئاتر كشور در قالب قراردادهاي كلان به جيب گشاد برخي دوستان پايتخت نشين ريخته مي شود.
جناب پارسايي!
سالهاست تئاتر شهرستان خسته، زخم خورده و تحقير شده با ناسپاسي و نامرادي از سوي گروهي در عرصه تئاتر مواجه شده است كه در يكي دو دهه اخير پا در ركاب كار و تملق متوليان گذاشته و ريزه خوار سفره هاي گسترده تئاتر كشورند و هرگاه اراده كرده اند درهاي تالارهاي نمايشي با همه امكانات نه به شايستگي و عدالت بلكه به زياده خواهي بر روي آنها گشوده شده است.
اكنون كه پس از سالها قرار است به همت شما و همراهان شما نيم نگاهي از سر لطف و مهرورزي بر پيكره تئاتر شهرستان بشود و افقي روشن و اميد بخش براي آن تصوير شود، به ناگاه فرياد عدالت خواهي از گوشه و كنار شنيده شده كه دغدغه ترانه سرايي براي درختان ايستاده و صبور دارند.
هنرمندان گرانقدر شهرستاني كه در گوشه گوشه اين كشور ارجمند و پهناور مشق عشق به تئاتر مي نويسيد؛ از اين لفاظي ها و واژه پردازي هاي پر طمطراق و تو خالي واهمه نداشته باشيد. امروز را جشن بگيريد، جشن مرهم هاي عيان، پايكوبي و شور آفريني دلسوختگاني كه اگر لبخندي بر لبان آنها هست، در همين جاست.
بهار تئاتر ايراني بر شما مبارك!
اما تقديري ها
در جشن تئاتر مشهد از عده اي از هنرمندان پيشكسوت، مسؤولان و هنرمندان برتر «طرح تئاتر 86» تقدير شد.
«محسن كريمي» بهترين طراح نور، «محمد علي نويريان» بهترين طراح صحنه، «مهدي حسني» بهترين آهنگساز، «كيوان صباغ» و «علي حاتمي نژاد» بهترين نويسنده، «غلامرضا جهانپا» بهترين كارگردان براي نمايش «عاشقستان»، «نرگس گلكار» بهترين بازيگرزن و «سروش طاهري» به عنوان بهترين بازيگر مرد «طرح تئاتر 86» انتخاب شدند.
همچنين از «تيمور قهرمان» و «علي آزادنيا» به عنوان دو هنرمند پيشكسوت تئاتر و از حسين مسگراني معاون فرهنگي هنري اداره كل فرهنگ و ارشاد اسلامي خراسان رضوي و محمد صادق مركبي معاون فرهنگي هنري شهرداري به عنوان مسؤولاني كه چرخ «طرح تئاتر 86» را به حركت درآوردند تقدير شد.
حاشيه ها
* خاتمي گفت: تمام بودجه 200 شب تئاتر مشهد معادل هزينه هاي ساخت يك تئاتر گروه ب در تهران بوده است.
* وقتي مجري از حسين پارسايي خواست، پشت تريبون برود و صحبت كند، وي خنديد و گفت: «منم اين روز روتبريك مي گم. خوش باشيد!»
* حسين پارسايي در تقدير از محمد خاتمي؛ رئيس انجمن نمايش مشهد كمك هزينه سفر حج عمره را به وي اهدا كرد.
*علي نصيريان خطاب به رضا صابري گفت : تو يك شكسپيري كه تئاتر را ايجاد مي كني.
* خاتمي در جاي ديگري از صحبت هايش گفت: در آخرين شبهاي سال گذشته، با كمك معاون فرهنگي و هنري شهرداري دوباره چرخ تئاتر مشهد به حركت درآمد. اگر كمكهاي مسؤولان شهرمان نبود 200 شب اجرا، كار مشكلي بود.
* در اين مراسم، جعفري مديركل اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي پيام وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي را قرائت كرد.
* در اين مراسم از خديجه زمانيان (خبرنگار روز نامه قدس)، حسين زاده (خبرنگار روزنامه خراسان) و جواد اشگذري (خبرنگار هفته نامه شهر آرا) تقدير شد. |
