تبليغات X
 


صفحه اصلی
سياسي
بين الملل
اقتصادي
فرهنگي
ورزشي
هنري
حوادث
ضربان
شهرستانها
ايرانسرا
خراسان امروز
ستونها
اخبار ويژه
نداي آشنا
صفحه آخر
سرمقاله
ویژه نامه ها

جستجو

 

  Date : 2008-08-04
  آرشیو | آرشیو PDF | آرشیو نیازمندیها | ارتباط با ما | درباره ما

دوشنبه 14مرداد ماه 1387


فصلي ديگر ؛ تحليل و بررسي سلولهاي بنيادي با رويكرد كاربردي- درماني

 

در طول تاريخ بشر، علم پزشكي با افكار و تصورات بزرگ و شجاعت پيشگامان عجين بوده است و همچنين ميل به دستيابي به



كيفيت بالاي زندگي كساني كه از بيماريها رنج مي برند، دغدغه هميشگي انسان است. در دهه هاي گذشته علم پزشكي دچار انقلاب و تحول بزرگي شده است كه حتي تحولات كشف پني سيلين، داروهاي بيهوشي و يا اشعه ايكس را تحت تأثير قرارداده است. دنيا به يك باره وارد يك دوره زماني از پيوند مغز استخوان، قلب، كبد و كليه يا كشف دي ان اي و ژنوم انساني، روشهاي نوين نوزادان آزمايشگاهي، اصلاح نژادي حيوانات و درمان با سلولهاي بنيادي...و همچنين بسيار نزديك به توليد انواع بافتها و ارگانهاي انسان شده است.

سلولهاي بنيادي يا «stem Cell» سلولهاي اوليه اي هستند كه قادر به ايجاد هر نوع سلولي در بدن مي باشند. آنها مي توانند تحت تأثير بعضي شرايط فيزيولوژيك يا آزمايشگاهي به سلولهايي با عملكردهاي اختصاصي مانند سلولهاي عضلاني قلب يا سلولهاي توليدكننده انسولين در پانكراس و...تبديل شوند.
تحقيقات در زمينه سلولهاي بنيادي دو ويژگي مهم دارند كه آنها را از انواع سلولهاي ديگر متمايز مي كند:
1- توان نوسازي سلولهاي نامتمايزي هستند كه توانايي تكثير نامحدود خود را دارند و در حالت نامتمايز باقي بمانند.
2- پرتواني: سلولهاي بنيادي قادر به ايجاد هر نوع سلولي در بدن هستند. آنها مي توانند تحت تأثير بعضي شرايط فيزيولوژيك يا آزمايشگاهي به سلولهايي با عملكردهاي اختصاصي مانند سلولهاي عضلاني قلب يا سلولهاي توليدكننده انسولين در پانكراس و5 تبديل شوند.
دانشمندان در ابتدا با دو نوع از سلولهاي بنيادي كه از حيوانات و انسانها به دست آمده بودند، شامل سلولهاي بنيادي جنيني و سلولهاي بنيادي بالغين كار مي كردند كه اين دو دسته سلولي عملكردها و ويژگيهاي مختلفي دارا هستند.بيشتر از 20 سال قبل ( در اوايل دهه 1980 ميلادي ) دانشمندان توانستند سلولهاي بنيادي را از جنين ابتدايي موش جدا كنند و با مطالعه سالها جزئيات بيولوژي سلولهاي بنيادي موش، در سال 1998 دانشمندان موفق به جدا كردن سلولهاي بنيادي جنيني از جنين انسان و رشد آنها در محيط آزمايشگاه شدند و اين سلولها را سلولهاي بنيادي جنيني انسان ناميدند. اين سلولهاي همان طور كه از نامشان مشخص است، از جنينهاي چهار يا پنج روزه كه از تخمهاي آزمايشگاهي بارور مي شوند، به دست مي آيند و در محيط آزمايشگاهي در محيط كشتهاي اختصاصي رشد داده مي شوند.سلولهاي بنيادي بالغين، سلولهاي نامتمايزي هستند كه در بين سلولهاي تمايز يافته بافتها و ارگانهاي بدن انسان يافته مي شوند و توانايي نوسازي و تمايز به انواع سلولهاي اختصاصي اصلي بافت يا ارگان را دارند. نقشهاي اوليه اين سلولها در يك ارگان زنده شامل حمايت كردن و تعمير بافتهايي است كه از آنها به دست مي آيند.
دانشمندان سلولهاي بنيادي بالغين را در بافت هاي بيشتري نسبت به آنچه فكر مي كردند، به دست آوردند. اين يافته ها دانشمندان را به استفاده از اين سلولها در علم پيوند راهنمايي كرد. اكنون بيشتر از 30 سال از استفاده سلولهاي بنيادي بالغين خون ساز كه از مغز استخوان براي پيوند جدا مي شوند، مي گذرد.
در سال 1960 محققان كشف كردند كه مغز استخوان حداقل دو نوع سلول بنيادي را دربردارد كه شامل سلولهاي بنيادي خون ساز كه انواع سلولهاي خوني را در بدن مي سازند و سلولهاي «استرومال» كه مي توانند بافتهاي غضروف، استخوان، چربي، بافتهاي همبندي فيبروز را در بدن بسازند.در سال 1960 دانشمنداني كه موشها را مطالعه مي كردند، دو منطقه از مغز موش را كه شامل سلولهاي تقسيم شونده كه تبديل به سلولهاي عصبي مي شوند، كشف كردند. بر خلاف اين گزارشها بيشتر دانشمندان معتقد بودند كه سلولهاي عصبي جديد در مغز بالغين نمي تواند توليد شود تا اينكه در سال 1990 دانشمندان توافق كردند كه مغز بالغين شامل سلولهاي بنيادي است كه توانايي توليد سه نوع اصلي سلولهاي مغزي را دارند كه شامل «آستروسيت» ها و «اليگودندروسيت» ها (سلولهاي غيرعصبي) و «نورون» ها (سلولهاي عصبي) هستند.سلولهاي بنيادي بالغين در ارگانها و بافتهاي زيادي از بدن جدا شده اند، اما نكته مهم اين است كه تعداد بسيار معدودي از اين سلولها در هر بافت وجود دارد كه در منطقه خاصي از آن بافت براي سالها ساكن مي مانند تا اينكه با ظهور بيماري يا آسيب بافتي فعال مي شوند.بافتهايي كه سلولهاي بنيادي بالغين در آنها يافت مي شوند، عبارتند از: مغز استخوان، خون محيطي، مغز، عروق خوني، پالپ دندان، عضله اسكلتي، پوست، كبد، پانكراس، قرنيه، شبكيه و سيستم گوارش.
دانشمندان در خيلي از آزمايشگاه ها تلاش مي كنند تا بتوانند سلولهاي بنيادي بالغين را در كشت سلول به انواع سلولها اختصاصي تبديل كنند تا از آنها براي درمان بيماريها و آسيبهاي بافتي استفاده كنند.
تواناييهاي درماني اين سلولها عبارتند از:جايگزيني سلولهاي توليدكننده دوپامين در مغز در بيماري پاركينسون، توليد سلولهاي انسولين ساز براي نوع يك ديابت (وابسته به انسولين) و تعمير سلولهاي عضلاني تخريب شده.سلولهاي بنيادي بند ناف از سلولهاي پرتوان ديگر هستند كه همچون سلولهاي بنيادي بالغين قادرند تا انواعي از سلولها را در محيط آزمايشگاهي توليد كنند. در بند ناف دو دسته سلولهاي بنيادي وجود دارند كه قادر به ساختن سلولهاي خوني و سلولهاي استخواني و چربي بوده و همچنين به عنوان جايگزيني براي سلولهاي مغز استخوان در علم پيوند مغز استخوان محسوب مي شوند.
* ضرورت تحقيق و پژوهش در خصوص سلولهاي بنيادي چيست؟
سلولهاي بنيادي قادرند به طور نامحدود هر نوع سلول را به وجود آورند كه اين خصوصيت باعث استفاده حيرت آور اين سلولها در علم پيوند شده است. علاوه بر اين مي توان به گونه اي اين سلولها را از نظر ژنتيكي تغيير داد تا پس از پيوند دفع نشوند. كارهايي كه در اين ارتباط تا به حال انجام شده اند، عبارتند از:
1- سلولهاي ماهيچه قلب توان تكثير طي دوره بزرگسالي را ندارند و هرگاه با جراحت يا ايسكمي، به بافت مزبور آسيبي برسد، بافت غيرفعال جايگزين سلولهاي ماهيچه اي قلب فعال مي شوند. سلولهاي بنيادي جنيني توان تبديل به سلولهاي ماهيچه اي قلب را دارند كه از آنها مي توان در درمان موارد سكته هاي قلبي كه عامل اصلي آسيب به ماهيچه قلب هستند و همچنين در موارد اختلالات مادرزادي قلبي استفاده كرد.
2- سلولهاي بنيادي خون ساز در علم پيوند مغز استخوان براي درمان بعضي بيماريهاي خوني مانند تالاسمي و همچنين سرطانهاي افراد بزرگسال و خردسال به كار مي روند كه در ايران از سال 1371 در مركز هماتولوژي و انكولوژي و پيوند مغز استخوان واقع در بيمارستان شريعتي وابسته به دانشگاه علوم پزشكي تهران و دانشگاه علوم پزشكي شيراز انجام مي شود.
3- سلولهاي مولد انسولين از سلولهاي بنيادي جنيني موش و انسان به دست آمده اند كه مي توانند راهگشايي در درمان بيماري ديابت باشند.
4- سلولهاي عصبي از سلولهاي بنيادي جنيني به دست آمده اند كه از آنها مي توان در درمان بيماريهاي تخريب شونده سيستم عصبي مانند پاركينسون و يا آلزايمر استفاده كرد.

  


تاريخچه تصويربرداري در پزشكي ؛ چند عكس يادگاري!

 

«ويلهلم رونتگن» فيزيكدان 50 ساله و استاد فيزيك دانشگاه «وورتسبورگ» آلمان روز هشتم نوامبر 1895، هنگامي كه به نظر مي  



رسيد به اواخر دوران فعاليت علمي اش رسيده باشد، به كشف يكي از بزرگترين پديده هاي قرن 19 يعني «اشعه ايكس» نايل شد.
ويلهلم شگفت  زده در آزمايشگاه تاريك خود نشسته بود. هنگام انجام يك آزمايش دست او تصادفاً بين يك صفحه فلوئورسان و حباب شيشه اي مخصوص قرار گرفته بود كه جريان الكتريسيته درونش برقرار بود و استخوانهاي دستش كه در زير پوست سالم پنهان بودند، نمايان شد.

اشعه ايكس
اين اشعه كه يكي از مهمترين اكتشافات تاريخ بشري است، موجب شهرت جهاني رونتگن شد و اولين جايزه نوبل فيزيك را در سال 1901 براي وي به ارمغان آورد. در سالهاي بعد هم اشعه ايكس در حوزه  هاي علوم ديگري چون ژنتيك و فيزيك ذره اي به كار گرفته شد و موجب اهداي جوايز نوبل به دانشمندان ديگر شد.
قبلاً اشعه ايكس تنها براي تشخيص شكستگي استخوانها به كار مي  رفت، اما اكنون دامنه كاربرد آن تا جايي گسترده شده كه با كمك آن مي  توان به بررسي حافظه پرداخت و يا به علل اعتياد پي برد.
بعضي از دانشمندان اعتقاد دارند، تصويربرداري از بدن انسان ممكن است بتواند به پرسشهايي پاسخ دهد كه تاكنون خارج از دسترس انسان تصور مي  شده اند؛ مثلاً منشأ آگاهي انسان!

عكس ساده از استخوان 
قدرت اشعه ايكس براي نشان دادن آنچه در زير پوست قرار دارد چند هفته پس از كشف اتفاقي رونتگن، توسط پزشكان به كار گرفته شد. چهار روز پس از رسيدن اين خبر به پزشكان آمريكايي، آنها موفق شدند گلوله  اي را با استفاده از همين اشعه در پاي يك بيمار پيدا كنند.
در سال 1898 اين تكنيك به خارج از آزمايشگاه ها راه پيدا كرد و توسط ارتش انگليس براي سربازان مجروح جنگي مورد استفاده قرار گرفت و تا 70 سال پس از آن نيز به همان شكل اوليه؛ يعني گرفتن عكس ساده از استخوان  به كار گرفته شد.

سي  تي  اسكن
در سال 1972 دانشمندي انگليسي به نام «گلد فري هانس  فيلد» اشعه ايكس سه بعدي را كشف كرد. در اين روش از تصويربرداري كه به آن «سي  تي  اسكن» مي  گويند، تعداد زيادي دسته  هاي اشعه ايكس كه با زواياي مختلف به قسمتي از بدن تابيده مي  شوند، با هم تركيب شده و يك تصوير واحد را به صورت سطح مقطع مي  سازند. وقتي اين مقطعها در كنار يكديگر قرار مي  گيرند، تصوير سه بعدي از بدن به دست مي  آيد.
تهيه يك تصوير واحد از سر به ده ها هزار دسته اشعه ايكس نياز دارد كه ارتباط هر يك از آنها با يكديگر نياز به محاسبات پيچيده رياضي دارد. هانس  فيلد، برنامه رايانه اي مورد نياز براي اين محاسبات را همراه با خود دستگاه آماده كرد و در سال 1972 اولين دستگاه سي  تي  اسكن در بيمارستاني واقع در ويمبلدون آغاز به كار كرد و تا سال 1978 بيش از هزار دستگاه در سراسر جهان توليد شد.
سي تي اسكن امروزه يكي از تكنيكهاي متداول مورد استفاده در بيمارستانهاي بزرگ است. اين روش را مي  توان براي بيماران مختلف به كار برد؛ از بيماران مبتلا به سرطانهاي پيشرفته تا افرادي كه در تصادفات مجروح شده اند.
اما اين تكنيك داراي دو اشكال اساسي است. اول اينكه بيماران در معرض مقدار زيادي اشعه ايكس كه بالقوه سرطان زا است قرار مي  گيرند و ديگر آنكه سي  تي  اسكن تصوير واضحي از بافت نرم در اختيار نمي  گذارد و در اين مورد نمي  توان كاري كرد.
برخلاف استخوان كه اتم هايش بسيار متراكم هستند، بافت نرم به ميزان كمتري اشعه ايكس را جذب مي  كند و به همين دليل تصويري محو با حدود نامشخص به دست مي  آ يد. وقتي قرار است روده ها يا دستگاه گردش خون با سي تي اسكن مورد بررسي قرار بگيرد، مقداري ماده حاجب مثل سولفات باريم به كار مي  رود تا وضوح تصوير بيشتر شود.
اما با اين حال، باز هم موارد زيادي مثل شناسايي آسيبهاي مفاصل و رباط ها خارج از دسترس سي  تي  اسكن قرار دارد

MRI
راه  حل اين مسأله «MRI» بود كه در دهه 70 پديد آ مد. دانشمندان آمريكايي در اواسط دهه 40 نشان داده بودند كه وقتي هسته هيدروژن در ميدانهاي مغناطيسي قرار گيرند، مانند آهنرباهاي ريز پشت سر هم رديف مي  شوند، در صورتي كه امواج راديويي با فركانس مناسب به اين هسته  ها برخورد كند، ارتباط شان گسيخته شده و يك سيگنال راديويي به وجود مي   آورند.
اندازه  گيري سيگنالهايي كه از قسمتهاي مختلف بدن بدست مي  آيند در حقيقت بيانگر ميزان آب و تراكم بافتهاست و مي  تواند نوعي تصوير ايجاد نمايد.
در سال 1980، هانس فيلد، استاد دانشگاه ناتينگهام نرم افزار و سخت افزار رايانه اي مورد نياز را براي توليد اولين تصوير MRI مغز عرضه كردند. امروزه MRI به يكي از روشهاي تشخيص بسيار مهم در دانش پزشكي نوين تبديل شده است كه البته با توجه به هزينه ساخت دستگاه و نگهداري آن هنوز كاربرد كاملاً عمومي پيدا نكرده است.
پزشكان از MRI براي بررسي بافتهاي نرم و بويژه مغز استفاده مي  كنند. پس از گذشت اندك زماني MRI دريچه تازه اي بر روي علم پزشكي گشود؛ نوروگرافي يا تصويربرداري از بافت عصبي اعصاب كه توسط لايه اي از چربي احاطه شده اند.
اساس تكنيك نورگرافي بر اين حقيقت استوار است كه فركانس سيگنالهاي راديويي خارج شده از بافت  عصبي با سيگنالهاي بافت چربي كمي اختلاف دارد. با استفاده از اين اختلاف كوچك دانشمندان موفق شدند از اعصاب آسيب  ديده تصاويري تهيه كنند به طوري كه جراحان بتوانند عملهاي جراحي بسيار ظريف را با دقت و اطمينان زياد انجام دهند.
پت اسكن (PET scan)
آخرين پيشرفت در زمينه تصويربرداري پزشكي بسيار حيرت  آور است: «پت اسكن» (PET scan) مي تواند به طور مستقيم فعاليت مغز را مورد بررسي قرار دهد. در اين روش نوعي ايزوتوپ راديواكتيو به بيمار تزريق مي  شود كه «پوزيترون» ساطع مي كند. وقتي اين «پوزيترون»ها با الكترون مواجه مي  شوند و يكديگر را خنثي كرده و دو اشعه گاما ايجاد مي  كنند كه در جهت مختلف حركت مي  كند.
ماده ايزوتوپ را مي توان از جنس كربن، نيتروژن و اكسيژن انتخاب كرد. اين عناصر در زمان فعاليت مغز جذب مي شوند و به اين ترتيب اسكن مي تواند نشان دهد هنگامي كه ما فكر مي كنيم، احساس مي كنيم يا چيزي را به خاطر مي  آوريم در مغزمان چه اتفاقي مي  افتد.
پت اسكن براي بررسي تأثير داروها و مواد مختلف بر فعاليت مغز نيز مورد استفاده قرار مي  گيرد.شايد بحث  برانگيزترين كاربرد پت اسكن يافتن پاسخ اين پرسش باشد كه ماهيت خودآگاهي انسان چيست؟ تاكنون پت اسكن نتوانسته محل دقيق درك انسان را نشان بدهد.
به هر حال، مهم اين است كه تصويربرداري پزشكي راه بسياري را طي كرده و از هنگامي كه فقط در مورد شكستگي استخوانها مي  توانست به انسانها كمك كند، بسيار پيشرفت كرده است. اما شايد راه زيادي نيز در پيش باشد تا به زواياي پنهان وجود آدمي رخنه كرد.

  


راهنماي پيشگيري مسوميت ناشي از گزيدگيها

 

- علايم گزيدگي با افعي: درد تيز و سوزاننده در محل گزش كه در عرض 1تا 5 دقيقه بعد از گزش ظاهر مي شود.
- تورم در محل گزيدگي نيم تا 4 ساعت بعد از گزش كه ممكن است در عرض 24-12 ساعت افزايش يابد و كل اندام مبتلا را درگير نمايد.




- در طي 24 تا 36 ساعت پس از گزيدگي افعي، ممكن است تاولهاي كوچك در محل ايجاد شوند.
- تهوع و استفراغ، بي حسي در اطراف دهان، صورت و پوست سر و گز گز نوك انگشتان، تب و لرز، تعريق، ضعف و بي حالي، سرگيجه.
- اختلالات انعقادي خون: يكي از مشخص ترين و مهمترين علايم و نشانه هاي گزيدگي با افعيها بوده و به صورت خونريزي از بيني، وجود خون در خلط، خون در ادرار، خون در مدفوع، خونريزي در شكم و داخل چشم و مغز بروز مي نمايد.
- اختلال در عملكرد كليه، كاهش سطح هوشياري و شوك قلبي- عروقي.
- علايم گزيدگي با مار كبري و مار مرجان: افتادگي پلك ها، خواب آلودگي، ضعف عضلاني، فلج، اختلال تكلم و تنفس، آبريزش از دهان، استفراغ و تهوع.
- علايم گزيدگي با مار آبي (دريايي): درد عضلاني و تغيير رنگ ادرار به رنگ قهوه اي يا سياه.
- اقدامهاي خارج از بيمارستان در مار گزيدگي: بيمار را آرام كنيد و از حركات بيش از حد او جلوگيري كنيد.
- مصدوم مار گزيده را بايد از محل حادثه (براي جلوگيري از حمله مجدد مار) دور كرد.
- عضو محل گزيدگي مار را بايد بي حركت و همسطح يا كمي پايين تر از سطح قلب نگه داشت.
- بستن يك نوار محكم و پهن،چند انگشت بالاتر از محل گزيدگي مار بويژه اگر محل گزيدگي در دستها يا پاها باشد. بستن نوار نبايد آنقدر سفت باشد كه جريان خون اندام را مختل كند.
اگر ورم باعث سفت شدن نوار شد، آنرا باز كنيد و از محلي بالاتر ببنديد. هر 10 تا 15 دقيقه، به مدت يك دقيقه نوار را باز كرده و دوباره ببنديد. اين كار بايد تا زمان آماده شدن پادزهر ادامه يابد.
- در مارگزيدگي بايد از سرد كردن عضو با آب سرد يا يخ خودداري كرد.
- در صورتيكه انتقال بيمار به بيمارستان بيش از يك ساعت طول كشد، روي هريك از سوراخهاي نيش به طور موازي با هم، با وسيله اي تيز و استريل، خراشهايي به طول تقريبي  7-6 ميلي متر و عمق 3 ميلي متر ايجاد نماييد و عمل مكش را با دهان يا دستگاه مكنده، به مدت30 تا 60 دقيقه ادامه دهيد. در صورت وجود زخم در محوطه دهان از انجام مكش با دهان خودداري كنيد.
- هر چه سريعتر فرد مار گزيده را به اورژانس بيمارستان منتقل كنيد و زمان را با تلاش براي كشتن و يا گرفتن مار از دست ندهيد.
- اگر طي 5 تا 7 سال اخير مصدوم مارگزيده، واكسن كزاز تزريق نكرده است به پزشك اطلاع دهيد.
- علائم واكنش هاي حساسيتي شديد مانند عطسه، مشكل در تنفس يا تورم سريع و شديد، درد شكم، تهوع، سرگيجه، درد قفسه سينه، خرخر صدا و كبود شدن رنگ لبها از جمله مواردي هستند كه سريعاً بايد به اورژانس مراجعه شود.
- كودكان زير سه سال، بيماران قلبي، ديابتي، افراد مسن و معلولان حركتي و بيماران مبتلا به آلرژي در معرض خطر بالاي حساسيت پس از گزش مي باشند.
-گزش متعدد در ناحيه سر و گردن خطرناكتر مي باشد. بهتر است در اين موارد حتماً به پزشك مراجعه نمائيد.
- گزش عقرب مي تواند منجر به بروز درد شديد در ناحيه گزش شود اما علائم تهديدكننده حيات و حوادث منجر به مرگ به ندرت رخ مي دهد.
-تورم ناشي از گزش عقرب، عموماً محدود به ناحيه گزش است و احساس بي حسي و سوزش در ناحيه گزش براي 4 تا 6 ساعت بوجود مي آيد و معمولاً پس از 24 ساعت بهبود مي يابد.
- زنبور گزيدگي ممكن است در اثر نيش انواع زنبور مانند زنبورعسل و زنبورسرخ بروز نمايد.
- نيش زنبورعسل ماده، به كيسه محتوي زهر متصل است و پس از گزش در زخم باقي مي ماند و محتويات كيسه زهر به زخم منتقل مي شود.
- در مورد نيش زنبور عسل، برداشتن سريع نيش از روي زخم، براي جلوگيري از ورود بيشتر سم به زخم ضروري است.
- علائم زنبور گزيدگي معمولاً در عرض چند ساعت ناپديد مي شود.
-اگر فرد زنبورگزيده مشكل تنفسي داشت و يا تورم شديد و سريع در محل گزش بروز كرد، بايد به پزشك مراجعه نمايد.
- زنبورهاي سرخ بطور مكرر نيش مي زنند و محل گزش آنها به سادگي عفوني مي شود.
- چنانچه گزش زنبور در نقاط مختلف و آن هم در ناحيه گردن و سر بروز نمايد، جدي تر است و مي تواند تهديد كننده زندگي باشد.
-فرد زنبور گزيده را براي چند روز از نظر تشديد درد يا باقي ماندن تورم يا علائم شبيه آنفلوانزا و يا تب تحت نظر قرار دهيد و در صورت بروز اين علائم سريعاً به پزشك مراجعه نمائيد.
- بطور كلي از دست زدن به جانوران گزنده خودداري نمائيد.
- اقدامهاي اوليه در گزش هاي معمولي زنبور عبارتند از: محل زنبور گزيدگي را با آب و صابون بشوئيد.
- روي محل زنبور گزيدگي كمپرس سرد يا كيسه محتوي يخ قرار دهيد و به طور متوالي هر 15 دقيقه يكبار كيسه يخ را از روي پوست برداريد. از قراردادن مستقيم يخ روي پوست اجتناب نمائيد و از گرم كردن موضع بپرهيزيد.
- حشره دراكولا يا بند نه نيش مي زنند و نه گاز مي گيرند، بلكه تركيبات سمي و محركي ترشح مي كند كه باعث ايجاد زخمهاي پوستي و چشمي مي شود.
- سم حشره دراكولا يا بند باعث ايجاد آسيبهاي بافتي، زخم و تاول مي شود. علائم به صورت قرمز شدن موضعي، جوشهاي كوچك همراه با خارش و در انتها ورقه ورقه شدن و پوسته پوسته شدن پوست مي باشد.
- درمان قطعي براي سم حشره دراكولا يا بند وجود ندارد و عارضه بعد از مدتي خود به خود خوب مي شود.
-له شدن حشره دراكولا يا بند روي پوست و يا خاراندن پوست سبب انتشار سم و تشديد زخمهاي روي پوست خواهد شد.
- براي تخفيف عارضه پوستي سم حشره دراكولا، مي توان در ساعتهاي ابتدايي، با آب و صابون معمولي محل عارضه را شستشو داد و با تميز نگه داشتن محل عارضه مي توان از بروز مشكلات ثانويه ازجمله عفونتهاي باكتريايي جلوگيري كرد، همچنين هرچه پوست مرطوبتر باشد، شدت عارضه بيشتر است.
-به طور تجربي استعمال الكل سفيد بر روي موضع آلوده به سم حشره دراكولا يا بند مي تواند در كاهش علايم موثر باشد.

  


نوزادان چاق بايد با شيرهاي كم چربي تغذيه شوند

 

تحقيقات اخير نشان مي دهد آن دسته از والديني كه نوزادان بسيار چاق دارند، بهتر است پس از يك سالگي به تغذيه نوزاد خود با شيرهاي كم چربي روي آورند.




به نقل از خبرگزاري رسمي چين شينهوا، مطالعات اخير دانشمندان آمريكايي نشان مي دهد، والديني كه صاحب فرزنداني بيش از حد چاق و فربه شده اند، و در خانواده آنان نيز سابقه ابتلا به بيماريهاي قلبي-عروقي و كلسترول بالا وجود دارد، بهتر است پس از پايان يك سالگي نوزاد خود، ديگر او را با شير مادر تغذيه نكنند.به گفته اين دانشمندان، شيرهاي كم چرب از آنجا كه از ميزان چربي كمتري نسبت به شير مادر برخوردارند، براي اين دسته از نوزادان در دوره زماني يك سالگي تا دو سالگي بسيار مناسب خواهند بود.
اين محققان در تحقيقات و پژوهشهاي خود به اين نتيجه رسيده اند كه پايين نگه داشتن و كنترل ميزان چربي و كلسترول خون در دوران نوزادي عاملي بسيار مهم در حفظ سلامتي فرد در دوران بعدي زندگي وي خواهد بود.

  


شيوه جديد در توليد پپتيدهاي دارويي

 

اصفهان - خبرنگار قدس: براي اولين بار در جهان فرآيند توليد پپتيد دارويي با فناوري نوين بيوتكنولوژي، براي درمان اسكلروز متعدد (بيماري ام.اس) در دانشگاه اصفهان انجام شد.




عضو هيأت علمي دانشكده كشاورزي و استاد راهنماي اين پروژه گفت: اين پروژه در قالب پايان نامه كارشناسي ارشد مهدي عباسيان به انجام رسيد و از آنجا كه تاكنون گزارشي از توليد پپتيد دارويي به صورت تراريختي منتشر نشده بود، به لحاظ اهميت اين پپتيد دارويي، فرآيند آن به شماره 6103369 در سازمان ثبت اختراعات آمريكا (USPTO) به صورت پننت به ثبت رسيده است.رضا زارعي با بيان اينكه بيماري اسكلروز متعدد (ام.اس) از جمله بيماريهاي مزمن سيستم اعصاب مركزي انسان است و در آغاز بزرگسالي آشكار و موجب مشكلات طاقت فرسايي براي مبتلايان و اطرافيان بيمار مي شود، گفت: به تخمين انجمن ام.اس حدود 30 هزار در ايران به اين بيماري مبتلا هستند كه بخش قابل توجهي از آنان حدود 3000 در استان اصفهان زندگي مي كنند.
وي افزود: در سال 2006 يك گروه كانادايي موفق به توليد پپتيد دارويي به روش شيميايي شدند كه به صورت قابل توجهي در كند كردن روند بيماري مؤثر است.عضو گروه بيوتكنولوژي دانشكده كشاورزي توليد اين پروتئين به روش بيوتكنولوژي را براي اولين بار در جهان اعلام كرد و گفت: اين پروژه خوشبختانه پس از 3 سال فعاليت مداوم، در سال 87، سال نوآوري و شكوفايي به نتيجه رسيد.
زارعي همچنين، مطالعه «پروتئوم» گياهان مختلف، توليد تراريختي انواع پروتئين و آنزيم و همچنين مطالعه ماركرهاي ژنتيكي و استخراج و شناسايي ژنهاي گياهي را از ديگر فعاليتهاي در دست اقدام گروه بيوتكنولوژي دانشكده كشاورزي، دانشگاه صنعتي اصفهان برشمرد.

  


تقويت پرتودرماني سرطان با نانوذرات مولد حرارت

 

گروهي تحقيقاتي از دانشگاه تگزاس دريافته اند كه پيش درماني با نانوذرات طلا و تابش اشعه نزديك مادون قرمز به طور قابل توجهي پاسخ دهي تومورها به اشعه درماني را بهبود مي  بخشد.




پرتودرماني يكي از انواع درمانهاي مؤثر امروزي سرطان محسوب مي  شود، اما كاربردهاي اين روش با اين واقعيت كه برخي از سلولهاي سرطاني در برابر تابش اشعه يونيزان مقاومند، محدود شده است.
گروهي تحقيقاتي از دانشگاه تگزاس نشان دادند كه افزايش متوسط دماي تومورها باعث افزايش جريان خون آن مي  شود بويژه در نواحي كه در حالت عادي به اكسيژن دسترسي ندارند كه علت آن هم اختلالات شبكه عروقي در نواحي عمقي تومورهاست.
براي افزايش متوسط دماي تومورها آنان از نانوذرات طلا و اشعه مادون قرمز استفاده كردند.
نانوذرات طلا در صورت تابش اشعه، گرم و يا حتي داغ مي  شوند. دراين مطالعه آنها از افزايش متوسط دما بهره بردند كه به خودي خود سلولها را از بين نمي  برد.
اگرچه مطالعات ديگر نشان داده اند كه افزايش متوسط دما باعث افزايش حساسيت تومور به پرتودرماني مي  شود، اما هيچ كدام از مطالعات افزايش دما براي استفاده در مطالعات باليني تاكنون تأييد نشده اند.
از سويي نانوذرات طلاي تزريق شده به درون جريان خون به طور طبيعي از طريق عروق نشت دار تومورها وارد آنها شده و در آنجا تجمع مي يابند. در مطالعات انجام شده بر موشهاي حاوي تومور، محققان ابتدا نشان دادند كه تزريق نانوذرات طلا باعث تجمع آنها در تومور گرديد.به گزارش ايسكانيوز به نقل از نانو، علاوه  بر آن، آنان نشان دادند كه تابش اشعه نزديك مادون قرمز به تومورها كه برخلاف نور مريي از بافتها عبور مي  كند و به بافتها مي رسد، باعث افزايش متوسط دماي تومور مي  شود.

  


ضربان زمان

 

فناوري نانو؛ انتقال دارو به سلول با كمك ويروس




محققان كره اي با كمك فناوري نانو توانسته اند ويروسي بسازند كه قادر است درمان مورد نظر را با كارايي بالاتر از آنچه تاكنون ميسر بوده است، به سلولهاي بيمار منتقل كند.
به گزارش سايت فناوري نانو، اولين ويروس مصنوعي در سال   2003  و براي درمان مردم و نه براي از بين بردن آنان ساخته شد.
يك ويروس به همان راحتي كه باعث مرگ مردم مي  شود، قادر است درمانهاي لازم را نيز به سلولها منتقل نمايد.
مشكل استفاده از ويروس مصنوعي اين است كه هيچ كس نتوانسته است آنها را به شكل دلخواه و مناسب براي انتقال عوامل درماني درآورد.
با اين حال، محققان كره اي توانسته اند ويروسي را بسازند كه قادر است درمان مورد نظر را با كارايي بالاتر از آنچه تاكنون ميسر بوده، به سلولهاي بيمار منتقل كند كه علت اين امر هم وجود شاخكهاي لاوكرافتين ويروس جديد است.
محققان كره اي با كمك فناوري نانو ساختار ويروس را شكل دادند و سپس مولكولهاي خود را به آن افزودند.
نتيجه، ايجاد ويروسي با فيلامانهاي زياد بود. چنين ساختاري باعث مي  شود ويروس مدت طولاني در بدن بماند.
هدايت دقيق عوامل درماني به درون سلولها به كمك ويروسها مانند به كارگيري يك آدمكش حرفه اي براي از بين بردن هدف است كه در مقايسه با روشهاي رايج درماني مانند دويدن درباره يك شهر و شليك گلوله به صورت تصادفي در جهات مختلف است.

باكتريهايي كشف شده اند كه آنتي بيوتيكها را مي خورند




گروهي از دانشمندان آمريكايي در كشف شگفت انگيزي بعضي از باكتريها را شناسايي كردند كه نه تنها نسبت به آنتي بيوتيكهاي موجود مقاومند بلكه مي توانند اين آنتي بيوتيكها را به عنوان غذا استفاده كنند.
از زماني كه الكساندر فلمينگ در سال 1928 پني سيلين را كشف كرد، آنتي بيوتيكها به آساني مي توانستند باكتريهاي مضر را نابود كنند و به عنوان «قاتلان» اين ميكروبها شناخته شوند.
اين در حالي است كه در سالهاي اخير به نظر مي رسد باكتريها نسبت به اين مواد بسيار مقاوم شده اند و اكنون نيز تيم تحقيقاتي «جورج چرچ» از مدرسه پزشكي دانشگاه هاروارد با بررسي خاك 11 منطقه در آمريكا به كشف شگفت انگيزي رسيدند.
اين محققان كه نتايج يافته هاي خود را در تازه ترين شماره مجله «ساينس» منتشر كرده اند، در خاك اين مناطق، باكتريهايي را كشف كردند كه نه تنها در برابر آنتي بيوتيكهاي موجود مقاوم بوده و 50 برابر قوي تر از ديگر ارگانيسمهاي بيماري زا هستند، بلكه مي توانند اين مواد را به عنوان غذا مصرف كنند.
جورج چرچ در اين خصوص اظهار داشت: بسياري از باكتريهايي كه در زمينهاي مختلف كشف شدند، نه تنها مي توانند در مقابل آنتي بيوتيكها مقاومت كنند، بلكه در حقيقت از مواد باكتري كش به عنوان تنها منبع غذايي خود استفاده مي كنند.
اين تيم تحقيقاتي در حال بررسي ارگانيسمهاي حاضر در خاك بودند توانايي انتقال سموم از سلولز گياهان را داشتند و مي توانستند از اين سموم به عنوان غذا استفاده كنند. آنان كشف كردند كه اين باكتريها حتي مي توانند آنتي بيوتيكها را هم مصرف كنند.
به گفته اين دانشمندان، وقتي كه اين ميكروبها مورد هجوم بيش از 18 آنتي بيوتيك رايج قرار گرفتند، توانستند در تمام انواع اين آنتي بيوتيكها رشد كنند. اين كشف هشدارهاي گذشته را در خصوص توسعه «ابر باكتريهاي پرقدرتي» كه در مقابل آنتي بيوتيكها مقاومند، تأييد مي كند.

مصرف كم آسپيرين، سبب كاهش ابتلا به آسم در زنان مي  شود
محققان دانشگاه هاروارد بر اين باورند كه مصرف مقدار كمي آسپيرين، باعث كاهش ابتلا به آسم در زنان مي  شود.
به گزارش «اي  بي  سي  نيوز»، نتايج بررسي پژوهشگران دانشگاه هاروارد بر روي 37 هزار زن 45 سال به بالا نشان مي دهد مصرف منظم آسپيرين با كاهش قابل توجه خطر ابتلا به آسم همراه است.
در اين تحقيق به گروهي از زنان يك روز در ميان آسپيرين 100 ميلي گرم و به گروهي ديگر دارونما داده شد. در مدت ده سال پيگيري مشخص شد موارد كمتري از آسم در گروه اول نسبت به گروه دوم رخ مي  دهد.
اين ميزان كاهش در شرايط مختلف از لحاظ سن، استعمال دخانيات، ورزش كردن، مصرف داروهاي هورموني پس از يائسگي و مصرف ويتامين E يكسان بود، اما در افراد چاق شرايط فرق مي  كرد.
براساس گزارش اين محققان، آسپرين در زنان چاق مزيتهاي كمتري داشت.

  

 

 

 

 

موسسه فرهنگی قدس
روزنامه قدس
 info@qudsdaily.com