|
* ناهيد جعفرپور كامي
اگر از شما سؤال شود كه مهمترين معضل يا مشكل زندگي شهروندي در شهرهاي بزرگ چيست؟ به ترافيك، آلودگي هوا، آلودگي
صوتي و... اشاره خواهيد كرد. با اين وصف، حتماً يافتن اين پاسخ كه حوزه حمل و نقل و ترافيك شهرداري تهران تا چه حد از تبعات سامانه نظارت همگاني و مردمي 1888 بهره مند شده است، جالب توجه خواهد بود.
اين سؤالي است كه مدتها ذهن ما را به خودش مشغول كرده و هر چه تلاش مي كنيم، نمي توانيم پاسخي را براي آن بيابيم. اين شد كه تصميم گرفتيم گرفتاري ذهنمان را با شما در ميان بگذاريم تا پاسخي پيدا شود.
اگر از دليل اين سؤال مي خواهيد باخبر شويد، چاره اي نداريد جز اينكه سري به برخي از ميدانها بزنيد. برخي از ميدانها، از بد روزگار مركز خريد فعال و شناخته شده هستند و بسيار پر رفت و آمد. تقريباً هر چه لازم است از لباس و كفش و جوراب و ما يحتاج خانه و گيره سر و سي دي قاچاق در اين ميدانها مي توانيد پيدا كنيد. همه چيز به جز جاي پارك.
اگر روزي، روزگاري به اين ميدانها و جاهاي شلوغ و بسيار پر رفت و آمد رفتيد و توانستيد ماشين تان را خيلي راحت جايي پارك كنيد، اسم تان را در فهرست خوش شانس ها ثبت كنيد، يعني در هيچ دوره اي از تاريخ به ذهن هيچ ابوالبشري نرسيده كه اين گونه ميدانها به عنوان يك مركز خريد به يك پاركينگ نياز دارد. براي همين تمام كساني كه براي خريد به اين مراكز شلوغ مي روند و بزرگترين اشتباه زندگي شان را مي كنند و با خودرو اين كار را مي كنند، براي پارك آن دچار مشكل مي شوند يا مجبور مي گردند در حاشيه خيابان پارك كنند يا در خيابانهاي فرعي جايي براي ماشين شان پيدا كنند.
بعضي از خيابانها چون سمت راست يا چپ شان، لاين كم عرض است، پارك كردن ماشين در حاشيه آن جز مشكل جريمه شدن ثمر ديگري براي راننده ندارد.
خيابان كم عرضي را در نظر بگيريد كه در دو سوي آن هم ماشين پارك شده باشد و فقط جا براي عبور يك ماشين باقي مانده باشد، معلوم است كه چه ترافيكي در آن خيابانها ايجاد مي شود.
هميشه به نظر مي رسيد كه بايد فكري به حال ترافيكهاي لحظه اي و غير لحظه اي و همين طور جاي پارك خودروها شود و حالا اين اتفاق افتاده است؛ يعني در يك اقدام هوشمندانه در سراسر خيابانها گلدانهاي بزرگي چيده شده تا ديگر هيچ خودرويي نتواند در آن خيابان پارك كند.
افزايش خودروها و كمبود توقفگاه ها در سطح شهر حتماً براي شما پيش آمده، براي انجام كار كوچكي كه شايد 10 دقيقه بيشتر زمان نبرد، نيم ساعت تا 45 دقيقه طول خيابانها را به دنبال جايي براي پارك بگرديد و سرانجام نااميد از يافتن، به اجبار به توقف در يك معبر پارك ممنوع تن دهيد، اما پس از بازگشت با جاي خالي خودرويتان مواجه شويد كه با جرثقيل به پاركينگ راهنمايي و رانندگي منتقل شده است.
ظرفيت محدود معابر، ورود بي رويه خودرو، افزايش سفرهاي درون شهري با خودروي شخصي، كمبود وسايل نقليه عمومي و نيز كمبود پاركينگ در كلان شهرها و بخصوص تهران، موجب شده تا علاوه بر گره ناگشوده ترافيك، موضوع پارك حاشيه اي خودرو در پايتخت به يك معضل بغرنج تبديل شود.
طبق آمار سازمان حمل و نقل و ترافيك شهرداري تهران، هر دستگاه خودرو در تهران در طول شبانه روز به طور متوسط فقط يك ساعت و 45 دقيقه در تردد است كه به جز ساعت شب، اين توقف معمولاً در محل سكونت مالك است و در ساير ساعات روز، صدها هزار دستگاه خودرو به فضايي براي توقف نياز دارند.هم اكنون 60 درصد از رانندگان وسايل نقليه اي كه درهسته مركزي شهر تردد مي كنند، به دنبال فضايي براي توقف خودروي خود مي گردند كه در شرايط موجود به نظر مي رسد نياز به تأمين فضاي توقف خودروها در مقايسه با نياز به فضاي حركت خودروها از اهميت و ضرورت بيشتري برخوردار باشد.
در اين گير و دار شلوغي ها، شهرداري تهران دست به اصلاحات هندسي زده است و عابران و رانندگان را از اين كه هست، بيشتر سر در گم كرده است.
پيدا كردن جاي پارك در خيابانهاي كلان شهرها، همچون ترافيك «دلهره هميشگي» است كه مجبوري تا پاسي از شب گذشته، آن را با خود به همراه داشته باشي.
*خيابان فروشي
«خيابان فروشي به سبك ساده» از ديگر معضلاتي است كه به فراواني در معابر وجود دارد و شهروندان هر روزه شاهد سودجويي و تصرف غير مجاز معابر پايتخت توسط عده اي سودجو و خيابان فروش هستند.
برخي از كارشناسان شهري ايجاد پاركينگهاي طبقاتي در پايتخت و شهرهايي مثل مشهد و اصفهان را از عمده راهكارهاي رفع معضل پارك حاشيه اي در معابر مي دانند.
اين كارشناسان معتقدند بر اساس استاندارد جهاني، بر مبناي عرض و ميزان تردد خودروها در معابر مركز شهر بايد توقفگاههايي با مساحت 800 تا 2 هزار مترمربع و در 3 تا 4 طبقه احداث شود.
اين در حالي است كه با توجه به حجم انبوه خودروهاي ورودي به تهران و نياز به فضاي پارك در برخي ساعات شبانه روز، فقط در مناطق معدودي از تهران توقفگاه طبقاتي وجود دارد. بر اساس آمار، تهران به 700 پاركينگ طبقاتي نياز دارد كه هم اكنون داراي هزار جاي پارك در توقفگاههاي طبقاتي است.
* نياز تهران به 700 پاركينگ طبقاتي
اين مشكل تقريباً مشكل همه كلانشهرها براي ايجاد پاركينگ خودروست.
به گفته تشكري هاشمي، تهران با حساب قرار گرفتن يك هزار دستگاه خودرو در هر توقفگاه طبقاتي به 700 توقفگاه طبقاتي نياز دارد، در حالي كه احداث توقفگاههاي طبقاتي با توجه به هزينه سنگين، كمكهاي مردم و دولت را مي طلبد.
* راهنمايي و رانندگي يك عامل ترافيك!
شهرونداني كه سرو كارشان به محل ترخيص خودروهاي متوقفي راهنمايي و رانندگي در جاده قديم كرج در خيابان خليج فارس افتاده است، شلوغي و ازدحام بيش از حد، صفهاي طويل، كمبود پرسنل پاسخگو و ساعتهاي درگيري و اتلاف وقت را از جمله انتقادها به عملكرد راهنمايي و رانندگي مي دانند.
هر شهروند كه در هر محدوده شهر تهران زندگي مي كند همگي بايد براي دريافت برگه ترخيص خودروي خود بسته به فاصله محل پاركينگ خودروهايشان تا ستاد ترخيص خودرو، گاه تا چندين بار مجبور به طي اين مسافت شوند كه خود موجب اتلاف وقت و افزايش سفرهاي درون شهري غيرضروري خواهد شد.
* ضرورت استقرار ستاد ترخيص در پاركينگهاي راهنمايي و رانندگي مناطق
اين در حالي است كه اگر در كنار هر پاركينگ خودروهاي متوقفي در مناطق راهنمايي و رانندگي، يك ستاد ترخيص خودرو نيز مستقر شود قطعاً نه تنها از ازدحام جمعيت و تمركز كارها در يك مركز جلوگيري خواهد شد.
كارشناسان مي گويند: اجاره معابر و خيابانهاي شهر تنها مسكني كوتاه مدت براي ظرفيت انبوه خودروهايي است كه به دنبال جاي پارك مي گردند، اما قطعاً نمي توان درد بيدرمان ترافيك را درمان كرد و بايد به دنبال راه هاي ديگري رفت.
انباشته شدن خودرو در كوچه و خيابانهاي فرعي اطراف محل، اجراي طرح پاركبان، از مشكلاتي است كه سكنه مناطق با آن مواجه مي باشند. رانندگان براي آنكه خيابان را اجاره نكنند، خودروي خود را به كوچه و مسيرهاي فرعي انتقال داده و مقابل در منازل پارك مي كنند، به گونه اي كه ساكنان منازل نمي توانند خودروي خود را از داخل منازل خارج كنند. كمبود ايستگاههاي عرضه كارت پارك در خيابانهاي شهر از ديگر مشكلات طرح پاركبان است، به نحوي كه كمبود عرضه اين كارت پاركها سبب اتلاف وقت شهروندان به بهانه خريد قبوض مربوط مي شود. كمبود جايگاههاي فروش كارت پارك سبب شده تا همزمان با تهيه كارت پارك و طي مسافت طولاني براي يافتن ايستگاه عرضه كارت پارك، پليس اقدام به جريمه خودروهاي فاقد كارت پارك بكند.
شهردار تهران نيز در اين باره مي گويد: سامانه فروش كارت پارك در بيشتر نقاط پايتخت الكترونيكي شده و با اين روش شهروندان بدون مراجعه به محلهاي فروش كارت و تنها از طريق شارژ كارت پارك كه در آينده از طريق تلفن همراه نيز امكان پذير خواهد بود، مي توانند اقدام كنند.
بر اساس آمار سازمان ترافيك شهرداري تهران، هم اكنون دو هزار و 700 پاركومتر فعال در پايتخت وجود دارد كه اغلب آنها خراب است.
به گفته معاون شهردار تهران، هم اكنون 320 ايستگاه خودپرداز پارك در 60 معبر پرازدحام و در اولويت پايتخت نصب شده كه به زودي در كل سطح شهر توسعه مي يابد.
تشكري هاشمي با تأكيد بر اينكه به ازاي پارك هر 20 خودرو، يك دستگاه خودپرداز در معابر تهران نصب شده، مي افزايد: تاكنون در 6 هزار و 400 محل توقف پارك حاشيه اي خودرو، دستگاه خودپرداز پارك راه اندازي شده است.
وي نرخ دستگاه هاي خودپرداز را به ازاي هر 30 دقيقه پارك خودرو، يك هزار و 500 ريال اعلام مي كند.
معاون برنامه ريزي و مهندسي ترافيك سازمان حمل و نقل و ترافيك شهرداري تهران مي گويد: توقف وسايل نقليه در حاشيه معابر، هزينه هاي غير مستقيم زيادي از جمله مصرف زياد سوخت، افزايش زمان سفر و آلودگي هوا را به شهر تحميل مي كند.
دكتر جواد تن زاده مي افزايد: نتايج بررسيها نشان مي دهد كه تنها 40 درصد از ظرفيت پاركينگهاي غير حاشيه اي موجود در سطح شهر مورد استفاده قرار مي گيرد.
وي خاطرنشان مي كند: طرح ساماندهي پاركينگ معابر با هدف مديريت زماني و مكاني پاركينگهاي حاشيه اي و غير حاشيه اي، تعيين بهاي توقف در پاركينگها، ايجاد توازن و همپوشاني بين پاركينگهاي حاشيه اي و غير حاشيه اي و ايجاد شرايط مطلوب در راستاي مشاركت بخش خصوصي در تأمين فضاي پاركينگ در دست بررسي است.
اميدواريم روزي مشكل ترافيك حل شود و ديگر هيچ وقت اين مشكل بزرگ را نبينيم. |
