*مليحه پژمان

چهره اش براي همه ما آشناست. هر چند كه مدتي در تلويزيون كمتر چهره او را مي ديديم، اما اين روز با ايفاي نقش «كارآگاه فؤاد»

 

همزمان با افتتاح نمايشگاه آثار گرافيكي «پير برنارد» طراح گرافيك فرانسوي با عنوان «فردا را امروز بسازيم»، طراحان گرافيك در تالار



بتهوون خانه هنرمندان دور هم جمع شدند و در آستانه  سومين سالروز درگذشت مرتضي مميز، ياد پير گرافيك ايران را گرامي داشتند.
امر ا... فرهادي - عضو هيأت امناي بنياد مميز - در آغاز اين مراسم گفت: سه سال پيش چنين روزهايي براي همه ما تلخ بود، زيرا مرتضي مميز از ميان ما رفت و خانواده اش به ياد او و براي جاودانه كردن راهش هرسال مراسم باشكوهي را به ياد مميز برگزار كردند. فرهادي درادامه اين مراسم يادداشت افسانه مميز همسر زنده ياد مميز را خواند.
سپس انوشيروان مميز با خيرمقدم به تمام ميهمانان و هنرمندان درباره نمايشگاه توضيح داد. او گفت: اين نمايشگاه در دوبخش برگزار مي شود. در بخش اول با عنوان «فردا را امروز بسازيم» شاهد طرحهاي گرافيكي «پيربرنارد» در گالري مميز هستيم و در گالري «ميرميران» نيز شاهد پروژه هاي دانشجويان فرانسوي هستيم و اميدواريم تا اين دو نمايشگاه افق جديدي را پيش روي دانشجويان ايراني باز كند.
به گزارش ايسنا، دربخش ديگري از اين مراسم برنار پولتي سفير فرانسه در سخناني گفت: سپاسگزارم از همراهيهاي مديريت خانه هنرمندان كه تعاملي مشترك و سازنده با سفارت فرانسه داشتند.او سپس به خانواده زنده ياد مميز و بنياد مربوط به آن اشاره كرد و افزود: بنياد مميز اين بار ابتكار دعوت از پيربرنارد را بر عهده داشت و بايد سپاسگزار بود كه اين هنرمند امروز در تهران حضور دارد و واسطه اي ميان هنرمندان گرافيست ايراني و فرانسوي است.
پولتي تصريح كرد: پيربرنارد چهره شناخته شده فرانسوي است و بسياري از هويتهاي شناخته شده فرانسه امروز مديون نشانه ها و طرحهاي گرافيكي اين هنرمند است. چه بسا كه كارهاي او اين روزها در مركز هنري «پومپيدو» و «موزه  لوور» به نمايش در مي آيد.او ادامه داد: كارهاي او آثاري كاملا متعهدانه است كه بخصوص سالهاي مهم دهه  68 فرانسوي را و انديشه هاي فرانسويان در آن زمان را نشان مي دهد.
او براي هنر پوستر و طراحي گرافيك زحمت زيادي كشيد و نسبت به اين هنر متعهدانه عمل كرد.
سفير فرانسه سپس به معرفي كامل پيربرنارد پرداخت و گفت: او امروز كارگاه خلاق گرافيك را در فرانسه تأسيس كرده و منتخب آثارش را با همراهي كارهاي برگزيده دانشجويانش درايران به نمايش گذاشته است. اين هنرمند در سال  2006  موفق به كسب جايزه «اراسموس» و بعداً موفق به دريافت جايزه «روبر شومان» شد، پس ما امروز با تحليل آثار او درعين حال از كيفيت و كار هنرمندان ايراني نيز تجليل مي كنيم و در ادامه ياد مرتضي مميز را گرامي مي داريم.
وي تصريح كرد: اگر مرتضي مميز امروز در بين ما بود، خوشحال مي شد تا از اين هنرمند فرانسوي استقبال كند زيرا كه مميز سخنگوي تمام هنرمندان گرافيست ايراني است و نمي توان از هنر گرافيك ايران بدون يادآوري كارهاي مرتضي مميز سخن گفت.
سفير فرانسه متذكر شد: امروزه در تمام كشورها از مميز و آثار او سخن مي رود و مقالات اين هنرمند در تمام نشريات بزرگ ايران منتشر شده است و جاي سپاسگزاري از مديريت دانشكده هنرهاي زيباست كه دانشجويان بزرگي چون مميز تربيت كرده و به دنبال ثبت هنر معاصر است.دربخش ديگري از اين مراسم محسن زارع، معاون فرهنگستان هنر سخن گفت.
او با اشاره به سومين سالروز درگذشت مميز گفت:  4 دهه تلاش بي وقفه مرتضي مميز امروز همه ما را به دور هم جمع كرده است تا با برگزاري اين مراسم به مرور تلاشهاي اين هنرمند بپردازيم و فراموش نكنيم كه هنر گرافيك كه از غرب وارد كشور شد با تلاشهاي مرتضي مميز شاخصه هاي گرافيك ايراني را پيدا كرد و دوباره در غرب به نمايش گذاشته شد.
او اضافه كرد: مرتضي مميز با تلاشهاي مستمر خود سنتهاي هزار ساله ايران را با فرهنگ غربي منطبق كرده و اين هنر را با همان تلاشهاي پيگيرانه در فرهنگ غرب جا انداخته است.
در بخش پاياني اين مراسم «پيربرنارد» طراح گرافيك برجسته فرانسوي به معرفي نمايشگاهي كه در ايران برگزار كرده است پرداخت.
او گفت: از بنياد مميز براي اين دعوت سپاسگزارم. من مرتضي مميز را زماني كه دانشجو بودم شناختم. هرچند كه آن زمان ما تنها يك ديدار كوتاه با هم داشتيم، اما بعدها در انجمن هنرمندان گرافيك با او آشنا شدم.
او ادامه داد: آنچه امروز در اينجا ارائه داده ام، مجموعه اي از كارهايم محسوب مي شود كه از دهه  70 در فرانسه شروع شد و در آتليه شخصي ام به كمال رسيد.
برنارد با اشاره به سخنان مطرح شده بيان كرد: هنر گرافيك به نوعي سيستمهاي تصويري و پيامهاي تصويري را نشان مي دهد كه در كارهاي من اين فعاليتها در سه حوزه فرهنگي، سياسي و اجتماعي شكل گرفته است و هيچ گاه وارد حوزه تجاري نشده  است.
او اضافه كرد: گرافيك محتوا را به سطح مي آورد و نقش گرافيست در جامعه نيز سخن گفتن از همين سطح است. يعني وقتي به من دستمزد داده مي شود قرار است درباره  اين سطوح كار كنم و هنر گرافيك را در جامعه معرفي نمايم.
پيربرنارد تصريح كرد: در هنر گرافيك فرمها به ما مي گويند كه چه كنيم و دراين مسير احساساتمان درگير هستند و در عين حال بايد به يك نوع نگاه زيبايي شناسانه نيز برسيم.
او سپس با اشاره به نگاهي كه دردهه  68 به بعد در فرانسه ايجاد شد و كارهاي خود را متأثر از آن مي داند گفت: در آن سالها تلاش داشتند، تا همه مسائل را سياسي جلوه دهند، درصورتي كه من معتقدم همه چيز فرهنگي است و مسؤوليت من به عنوان يك هنرمند نمايش تأثيرات فرهنگ درقالب نشانه هاست. در واقع تصاوير و نشانه هايي كه ما ايجاد مي كنيم در آزاد سازي و در حاشيه  قرار گرفتن همشهريهايمان نقش بازي مي كند.
او در ادامه توضيح داد: هنر گرافيك درباره موضوعات سؤال مطرح مي كند و قصد دارد به يك تبادل نظر ميان خود و مخاطبانش برسد و اين سؤال  و جواب ميان مخاطب و هنرمند باعث غني شدن گرافيستها مي شود.
او تصريح كرد: من در كارهايم با همكاري كلام و تصوير نوعي انرژي را به بيرون منتقل مي كنم. زيرا كار تصوير را در ارتباط نزديك با كلام مي دانم.
اين گرافيست فرانسوي در ادامه اين مراسم تك تك  پوسترها و طرحهاي گرافيكي خود را براي حاضران نمايش داد و درباره محتواي آن و چگونگي خلقشان توضيح داد.
سپس با حضور مسؤولان سفارت فرانسه، هنرمندان ايراني و خانواده  زنده ياد مميز نمايشگاه آثار گرافيكي پيربرنارد و دانشجويان او افتتاح شد.
گفتني است:روزسه شنبه( 5 آذرماه)ساعت  16 آدريان زمي، دانشجوي فرانسوي كه همراه با پيربرنارد به ايران سفر كرده است با حضور استاد خود در نشست پرسش و پاسخ درباره  7 پروژه انفرادي و يك پروژه گروهي دانشجويي گرافيستهاي فرانسوي كه منتخبي از برگزيده هاي دانشكده هاي گرافيك فرانسه است و در نگارخانه ميرميران خانه هنرمندان به نمايش گذاشته شده شركت مي كند و روز پنج شنبه بعد ازظهر نيز كارگاه اين دانشجوي گرافيك با حضور  26 هنرجوي ايراني در مدرسه ويژه برپا خواهد شد.
همچنين مراسم يادمان سالروز درگذشت مرتضي مميز روز جمعه  8 آذر ماه ساعت  10/30 با همراهي خانواده او بر سر مزار اين هنرمند برگزار مي شود.

 

* حميدرضا شكارسري
«آب مي برم/ تا بپاشم به صورت دنيا/كه از نگاه كردن در آينه/پس افتاده
*




شاعر كلاسيك افزون بر اينكه شاعري مي دانست، حكيم هم بود، عالم هم بود و در اين مرز و بوم كم و بيش دستي از دور و نزديك برعرفان هم داشت. پس تراوشات ذهني- ادبي اين انسان ممتاز و چند وجهي، فقط بيان تجارب حسي او نبود، بلكه محل ظهور و حتي تعليم مباني فكري وي نيز به شمار مي آمد و چنين بود كه شعر و ظايفي غير از ادبيات را بردوش گرفت و هر شعري كه محمل انديشه هاي والا و عميق فلسفي، مذهبي، اخلاقي و ... نبود، سخيف و كم مايه شمرده شد. شعر نه تنها بايد مسائل دنيا را طرح مي كرد، بلكه شاعر به عنوان يك مصلح بايد از همين طريق، پيشنهادهاي خود را براي رفع اين مسائل ارائه مي كرد. در اين بين اگر شاعري، تعادلي بايسته و شايسته بين حس شاعرانه و وظايف غير شاعرانه اش برقرار مي كرد، طبعاً شاعر موفقتري هم لقب مي گرفت.
طي دهه هاي اخير بتدريج و بنابر ملاحظاتي (كه طرح آن خود فرصتي مفصل مي طلبد) بسياري از شاعران شانه از زير بار مسؤوليتهاي سنگين غير ادبي خالي كردند. شعر به سمت بيان صرفاً شاعرانه پيش رفت و در حقيقت بتدريج«چگونه گفتن» پيشرفت سريع و قاطع خود را در مرزهاي«چه گفتن» به انجام رساند. دراين زمانه شاعران ديگر لزوماً نه فيلسوف بودند و نه عالم، نه عارف و نه حتي اهل تفكر. بدين ترتيب او نمي توانست مصلح هم باشد... و در مجموع امروزه همين گونه است.اينها اما مانع از اين نمي شود كه شاعر مشكلات و مسائل جهان را ببيند و در شعرش منعكس نكند. حتي اگر شده انعكاسي در حد تلنگري حسي و عاطفي.
«دبيري جوان» در شعر خود به مخاطب تلنگري حسي و عاطفي مي زند. او به جهان شخصيتي انساني مي بخشد. انساني كه چهره نامنتظره خود را در آينه باور نمي كند و از هوش مي رود. شاعر تنها نقد مي كند، اما راه حلي جز پاشيدن آب به صورت دنيا ندارد!
«دبيري جوان» نشان مي دهد كار شعر امروز، حتي از جنس متعهدش، با عمل به وظيفه اش در برابر ادبيات تكميل شده است. ارزشگذاري بر شعر امروز، باز هم حتي از جنس متعهدش به اصلاح جهان نيست، بلكه در تكميل ساختار و احتمالاً فرم آن نهفته است. اگر در اين بين، از آتش شعر تنوري غير از تنور خود شعر، گرم شد چه بهتر، و اگر نه هيچ مشكلي متوجه شعريت متن نيست. شعر تنها به خود بسندگي اش متعهد است و بس.
* كتاب هفت- به كوشش هاشم جواد زاده- انتشارات محقق

 

گروه هنر- نخستين دوره جايزه ادبي جلال آل احمد در شرايطي به كار خود پايان داد كه هيچ نويسنده و پژوهشگري در آن برگزيده نشد.اولين دوره جايزه جلال آل احمد در حالي به كار خود پايان داد كه هيأت داوران هيچ نويسنده اي را به عنوان برگزيده نخست معرفي نكرد و تنها به معرفي پنج نفر «تقديرشده» اكتفا كرد. جايزه هر كدام از تقديرشدگان  25 سكه بهار آزادي است.اين مراسم با حضور محمدحسين صفار هرندي وزير ارشاد، غلامعلي حداد عادل رئيس فرهنگستان زبان و ادب فارسي، محسن پرويز معاون فرهنگي وزير ارشاد، علي شجاعي صائين مسؤول برگزاري جايزه و جمعي از نويسندگان برگزار و اسامي تقديرشدگان به اين ترتيب اعلام شد:
نقد ادبي: كتاب «آئين آينه: سير تحول نمادپردازي در فرهنگ ايراني اسلامي و ادبيات فارسي» نوشته دكتر حسينعلي قبادي با همكاري محمد بيرانوندي و «از اسطوره تا حماسه: هفت گفتار در شاهنامه پژوهي» نوشته سجاد آيدين لو با مقدمه محمدامين رياحي
داستان كوتاه: «اژدهاكشان» نوشته يوسف عليخاني
داستان بلند: «قاعده بازي» نوشته فيروز زنوزي جلالي
تاريخ  و مستندنگاري: «سازمان مجاهدين خلق از پيدايش تا فرجام»، مؤسسه مطالعات و پژوهشهاي سياسي
مسؤول برگزاري جايزه جلال آل احمد پيش از اين در گفتگو با مهر از برگزيده نشدن نويسندگان در بخشهاي پنجگانه اين جايزه خبر داده بود.

 

گروه هنر- دومين جشنواره ادبي «يار و يادگار» با ياد و خاطره حضرت امام خميني (ص) و نكوداشت يادگار گرانقدرشان سيد احمد خميني(ره) همزمان با سي امين سال پيروزي انقلاب اسلامي ايران برگزار خواهد شد.به گزارش دبيرخانه جشنواره ياد و يادگار، اين جشنواره تا 25 بهمن ماه سال جاري پذيراي آثار نويسندگان و شاعران در همه گروههاي سني و در سه بخش «شعر»، «داستان» و «نثر ادبي» است.

 

گروه هنر- ستاد برگزاري بيست و چهارمين جشنواره بين المللي موسيقي فجر ، زمان و مكان فروش بليتهاي اين جشنواره را اعلام كرد.
به گزارش روابط عمومي جشنواره، دانشجويان رشته موسيقي و دانشجويان غير مرتبط مي توانند از تاريخ سوم و چهارم آذرماه با مراجعه به نشاني دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران و گيشه خيابان استاد شهريار، خيابان پروفسور هانري كربن پلاك 60 طبقه اول ، نسبت به خريد بليت با تخفيف 50 و 30 درصد اقدام كنند.بنا بر اين گزارش، هنرمندان حوزه موسيقي نيز مي توانند در تاريخهاي 5 و  6 آذرماه با مراجعه به نشاني هاي بالا بليت با تخفيف خريداري نمايند. بر اساس تصميم كميته بليت ستاد برگزاري جشنواره، از هفتم تا 17 آذرماه فروش عمومي بليتهاي جشنواره آغاز مي شود.علاقه مندان به موسيقي ايراني مي توانند با مراجعه به گيشه هاي نشر ققنوس، دارينوش ، سياه سفيد، سلفا و تالار وحدت بليت هاي جشنواره را خريداري نمايند. بليتهاي بخش ويژه نيز كه در تالار وزارت كشور برگزار مي شود از 7 تا 14 آذرماه به صورت اينترنتي به فروش مي رسد.