|
رئيس دانشکده اقتصاد دانشگاه صنعتي شريف گفت: مهمترين چالش رئيس جمهور آينده کسري بودجه سال جاري است.
مسعود نيلي در گفتگو با خبرنگار ايلنا در تشريح وضعيت اقتصادي سال جاري اظهار داشت: دولت در کشور ما دو کارکرد در حوزه اقتصاد دارد که نخست تنظيم سياستهاي عمومي و ديگري تدوين بودجه متناسب با شرايط کشور است که بقاء و فعاليت دولت را تضمين مي کند.
وي افزود: بودجه و کسري آن براي رئيس دولت بعدي بزرگترين مسأله است، زيرا اگر دولت نتواند حقوق کارمندان خود را درست بپردازد و پروژه هاي مورد نياز کشور با دور کُند وارد شود، تصوري که از دولت شکل مي گيرد، نهاد ضعيفي است که نمي تواند خود را اداره کند، بنابراين اولويت دولت بعد اين است که بودجه را سر و سامان بدهد.
طراح برنامه سوم توسعه با اشاره به اينکه بحران اقتصاد جهاني، شرايط اقتصادي، عدم تعادلها و انتخابات رياست جمهوري مهمترين چالشهاي اقتصاد ايران در سال 87 است، خاطرنشان کرد: براي جبران آثار بحران اقتصاد جهاني لازم است يک برنامه 5 ساله به صورت کامل صرف شود. به اعتقاد من شعار برنامه پنجم بايد همين موضوع باشد که چگونه مي توان آثار بحران مالي جهاني اقتصاد را به سمت شرايط مساعد هدايت کرد.
وي ادامه داد: بنابراين برنامه پنجم بايد يک برنامه مواجه با شرايط ياد شده باشد و رئيس جمهور آينده بايد به اين موضوع توجه ويژه کند.
نيلي با اشاره به اينکه اگر درآمدهاي پيش بيني شده در بودجه 88 محقق نشود مسلماً دولت در انجام وظايف خود دچار مشکل مي شود، گفت: دولت پيش بيني کرده بود قيمت حاملهاي انرژي افزايش يابد که مجلس با اين موضوع مخالفت کرد، بنابراين اگر تغييري در منابع درآمدي دولت داده نشود، مي توان گفت در چند ماه اول سال جاري نبايد انتظار اخذ تصميمات جدي داشت و به تبع نتيجه اش اين است که در حوزه تأمين منابع مالي، دولت امسال با مشکلات زيادي روبروست.
رئيس دانشکده اقتصاد دانشگاه صنعتي شريف در ادامه به موضوع انتخابات رياست جمهوري و تأثير آن بر اقتصاد اشاره و تصريح کرد: مسأله اصلي اقتصاد ايران در سال جاري انتخابات است. در کنار مسايل انتخاباتي اقتصاد ايران با مشکلات مزمني همچون نبود تعادل در سياستها و آثار بحران مالي دنيا روبروست، اين موارد زماني مطرح شده که کمترين انسجام مديريتي در اين دوره وجود دارد.وي افزود: انتخابات اصولاً شرايط خاص خود را دارد؛ شرايطي شامل عدم قطعيت ها و ملاحظاتي که در اتخاذ سياستها وجود دارد که بر چالشهاي موجود مي افزايد. بنابراين نمي توان گفت سياستگذاريها روال خود را فارغ از انتخابات انجام مي دهند.
نيلي عنوان داشت: ايران از معدود کشورهايي است که هيچ برنامه اي براي مواجهه با شرايط بحران جهاني ندارد. تنها سندي که بر اساس الزام قانوني تهيه شده، بودجه 88 است؛ در حالي که علي الاصول انتظار اين بود که بودجه به عنوان يک بخش و زيرمجموعه اي از يک برنامه بزرگتر براي مقابله با آثار بحران اقتصاد جهاني تدوين شود، اما متأسفانه نه اين برنامه وجود دارد و نه در دستور کار دولت قرار گرفته است.
وي تصريح کرد: اين بي برنامگي نشانه کوتاه بيني در بازده زماني سياستگذاري و نشانه شتابزدگي در آستانه انتخابات است به طوري که مي توان گفت تا شهريور ماه هيچ رويکرد مطمئني براي حل آثار اين بحران اتخاذ نمي شود.
او با بيان اينکه کسي توجه ندارد که زمان متوقف نمي شود، يادآور شد: به نظر مي رسد که يک تأخير 6 ماهه ديگر در مواجهه با اين مسايل در پيش خواهيم داشت. از بحران، شرايط اقتصادي کشور، عدم تعادل ها و انتخابات اين نتيجه به دست مي آيد که امسال سال متفاوتي براي مردم و سياستگذاران در عرصه اقتصادي بوده که بي ترديد سال سختي است.
اين کارشناس اقتصادي تأکيد کرد: آنچه براي من نگران کننده است، اينکه کسي به ابعاد بحران مالي و تأثيري که بر اقتصاد ايران مي گذارد توجه نمي کند که اين شرايط سخت است. متأسفانه آثار خرسندي از اينکه دنيا دچار مشکلاتي شده بر شرايط داخلي ما غلبه کرده است.نيلي گفت: برخلاف سالهاي گذشته که همه مرتب با اين سؤال مواجه بودند که مازاد درآمد نفتي را کجا بايد هزينه کرد؛ الان سؤال عوض شده که چگونه بايد اقتصاد کشور را اداره کرد؟ او ادامه داد: به اين سؤال بايد با جامعيت بيشتر که پا را از اقتصاد فراتر بگذارد و به تبعات اجتماعي و سياسي هم توجه کند، پاسخ داد و نمي توان راههاي سردستي را براي آن اتخاذ کرد. مسلماً هر دولتي که سال آينده از شهريور به بعد مستقر مي شود، اولين مسأله اي که با آن روبروست کسري بودجه بسيار زياد است.
او با تأکيد بر اين نکته که هيچ بودجه اي طي 10 سال گذشته با عدم تعادلهاي زيادي مانند بودجه 88 مواجه نبوده، اظهار داشت: همه کساني که بودجه را تصويب کرده اند مي دانند که اين بودجه چه ميزان عدم تعادل دارد؛ يک بعد آن بودجه عمراني است که مانع تحرک اقتصادي است و بعد ديگر در بخش جاري است که با کاستي هايي همراه است.
طراح برنامه سوم توسعه پيش بيني کرد که بخشي از تعهدات بودجه اي امسال به سال آينده منتقل شود.
او در اين رابطه گفت: در سال جاري حقوق کارکنان دولت در قالب قانون خدمات کشوري افزايش يافته و فضاي هزينه ها مستقل از درآمدهاست. از بعد ديگر امسال دولت با مشکل تأمين انرژي مواجه است به طوري که مجموعه سيستم تصميم گيري کشور نتوانسته تصميم جدي در اين رابطه اتخاذ کند به طوري که امسال ميزان مصرف انرژي بيش از سال گذشته است، در حالي که به منابع کشوري چيزي اضافه نشده است.
نيلي در بررسي وضعيت اقتصادي کشور به سيستم بانکي اشاره کرد و گفت: در حال حاضر بانکها با کمبود منابع مواجه هستند و توازن بين منابع و مصارف برقرار نيست.
او ادامه داد: در بازار کار هم از يک سو رکود و از يک سوي ديگر تورم حاکم است. کمبود منابع و تسهيلات آثار خود را در بازار کار منعکس کرده است؛ مجموعه اين مسايل که متأسفانه دلايل آن تصادفي هم نيست، ريشه در تفکرات اقتصادي حاکم بر اداره اقتصاد کشور دارد.رئيس دانشکده اقتصاد دانشگاه صنعتي شريف با بيان اينکه نتيجه اين تفکرات کشور را به سمت واگرايي سوق مي دهد، عنوان داشت: اين در حالي است که واقعيات به سمت ديگري حرکت مي کند. سياستگذاران در سال جاري و سالهاي بعد در معرض آزمون بزرگي قرار دارند که يا بايد عمل گرايانه واقعيات موجود کشور را بپذيرند و به راه حل هايي که براي اداره اقتصاد در اسناد، مدارک و قوانين کشور وجود دارد و کمتر مورد قبول بوده، تن بدهند و يا همه مردم را با تبعات آن مواجه کنند. |