تبليغات X
 


صفحه اصلی
سياسي
بين المللي
اجتماعي
اقتصادي
فرهنگي
ورزشي
هنري
حوادث
گزارش
تاريخ
پنجره
شهرستانها
قدس خراسان
ستونها
اخبار ويژه
نداي آشنا
صفحه آخر
سرمقاله
ویژه نامه ها

جستجو

 
  Date : 2010-03-14
  آرشیو | آرشیو PDF | آرشیو نیازمندیها | ارتباط با ما | درباره ما

شنبه 22اسفند ماه 1388
معاون وزير بازرگاني در گفتگو با قدس: راه هاي گراني و کمبود را بسته ايم



گروه اقتصادي- سعيد کوشافر: «نگراني مردم از کمبود وگراني کالاهاي اساسي پس از هدفمندي يارانه ها»؛ اين تمام دغدغه هاي ما





براي گفتگو با محمد صادق مفتح، معاون وزير بازرگاني بود. بدون مقدمه اي که جايي هم براي آن نداريم اين پرسش و پاسخ را مرور مي کنيم.
* طرح هدفمندکردن يارانه ها تورم را چه مقدار افزايش خواهد داد و بيشتر بر چه کالاهايي تأثير خواهد گذاشت؟
** هنوز در اين ارتباط تصميمي گرفته نشده است که قيمت حاملهاي انرژي با چه ضريبي افزايش، هر کدام چه مقدار و براي سال اول، سال دوم و... اين افزايش چه ميزان باشد.
بايد به اين نکته توجه داشت که ميزان هزينه حاملهاي انرژي در قيمت تمام شده کالاها متفاوت است. طبيعتاً در مورد فولاد و مصرف فولادي يک مقداري افزايش داريم، در مورد لبنيات يا صنايع غذايي درصد ديگري داريم که اين درصدها با هم متفاوت است. مطالعات اين اثرگذاري در وزارت صنايع انجام شد و ميزان درصدي که با افزايش قيمت حاملهاي انرژي متأثر مي شود، محاسبه شده و حداکثر تأثيري که در صنايع فولاد و آلومينيوم دارد، زير 25 درصد است که رقم بسيار پاييني است. متوسط آن در کل کالا يک رقمي است.
30 درصد يارانه ها صرف صنايعي مي شود که قيمت تمام شده آنها از بابت حاملهاي انرژي افزايش مي يابد، بنابراين مي توان گفت اکثر کالاها افزايش قيمتي نخواهد داشت. البته سعي شده کالاهايي که مردم بيشترين مصرف را دارند، در فهرست کالاهايي قرار بگيرند که افزايش قيمت نخواهند داشت.
* چه اقلامي را در بر مي گيرد؟
** اقلام پرمصرف مثل کالاهاي مصرفي خانواده، کالاهاي سوپر مارکتي و لوازم خانه که بيشترين مصرف را دارند، در فهرستي قرار خواهند گرفت که افزايش نخواهند داشت.
* يعني با تأمين کالا سعي مي شود افزايش قيمت نداشته باشيم؟
** خير، قيمت تمام شده را عرض مي کنم. بخش اعظمي از کالاها پس از هدفمندکردن يارانه ها به دليل تخصيص 30 درصد از درآمد حاصل از حذف يارانه ها به بخش توليد، افزايش قيمت نخواهد داشت، بنابراين بايد اين اطمينان را داد که نگراني از افزايش قيمت کالاها، بي مورد است.
* اين مکانيسم چگونه است؟
** کار خيلي روشن است. مثلاً ما مي گوييم کارخانجات روغن نباتي، کارخانجات فولاد، کارخانجات نوشابه، صنايع گوشتي، لوازم خانگي و... اينها همه مشخص هستند ما که با هزاران کارخانه روبه رو نيستيم که شناسايي آنها مشکل باشد، بلکه تعدادشان محدود و فهرستشان نيز مشخص است. بنابراين کار مشکلي نيست.
فهرستها الان موجود است. اينها اتحاديه، تشکل و انجمن دارند آدرس هايشان مشخص است. لزوماً هم پول مستقيم به آنها پرداخت نمي شود. اکنون چطور قبض گاز و آب براي شما مي آيد؟ در قبض آورده اند که هزينه گاز شما اين مقدار شده مقداري را دولت پرداخت کرده و مقداري را شما پرداخت کرديد. يک کار حسابداري است، شما در اصل آن پول را پرداخت کرديد فقط براي شما شفاف کرده که دولت اين وجه را از محل همان يارانه پرداخت کرده است. ممکن است درصدي افزايش يابد، اما اين نيست که پولي به بنگاه پرداخت شود.
* در مورد ذخيره سازي چه اقدامهايي صورت گرفته است؟
** بحث در ذخيره سازي تناژ کل کالاهاي مورد نياز کشور و فهرست مباشرهايي که بايد ذخيره سازي را انجام دهند، مشخص شده و اين کار از يک سال پيش يعني از بهمن سال 87 از سوي هيأت وزيران تصويب و 20 هزار ميليارد ريال تسهيلات هم براي کار در نظر گرفته شد.
چون يارانه اي مورد نياز اين کار نيست، اين اقدامها فقط براي اين است که کالا ذخيره و با قيمت تمام شده عرضه شود. به همين دليل فقط تسهيلات پيش بيني شده است.
در واقع آن گروه از کالاهايي که براي مردم اهميت و حساسيت بالايي دارند و ممکن است در موج رواني ناشي از نگراني مردم از اجراي هدفمندکردن يارانه ها به دليل عملکرد افراد سودجو با افزايش قيمت روبه رو شوند، شناسايي و توسط مباشران داخل تأمين و ذخيره شده است تا در زماني که عده اي سودجو بخواهند بازار را مديريت کرده و کالا را کاهش دهند با تزريق آن به بازار مانع افزايش قيمت شويم.
در اين پروسه نه ذخيره کننده ها شرکتهاي دولتي هستند و نه توليدکنندگان، بلکه تشکلهاي توليدي و توزيعي کار ذخيره سازي را زيرنظر وزارت بازرگاني انجام مي دهند تا هر زمان احساس نياز کرديم، در بازار آن را عرضه کنند، آن هم به قيمت واقعي نه به قيمت يارانه اي. بنابراين ما در همه جاي کشور نياز نداريم کالا توزيع کنيم فقط در جاهايي که بازار با کمبودي طبيعي يا مصنوعي رو به رو شده کالا توزيع خواهيم کرد و جهت گيري اصلي ما در ذخيره سازي اين است که در زمان پياده شدن طرح هدفمند کردن يارانه ها، وفور کالا در کشور حفظ شود.
* آيا اين ذخيره سازي براي کل کشور است؟
** خير، چون اين مشکل يا بحران افزايش غيرمنطقي قيمت کالا در کل کشور يکباره صورت نمي گيرد، بلکه از يک نقطه شروع و يک موج رواني ايجاد مي شود و به کل کشور سرايت پيدا مي کند اگر در همان نقطه اي که ايجاد شده، عرضه و تقاضا را بسرعت کنترل و تنظيم وفور را در بازار ايجاد کنيم تا نگراني مردم برطرف شود، اين موج همان جا مستهلک مي شود و به ديگر جاهاي کشور نمي رسد.
* يعني ذخيره سازي فقط در مرکز انجام مي شود؟
** در ظاهر کالاها به طور متمرکز ذخيره سازي مي شود اما به طور فيزيکي در مراکز استانها زيرنظر شوراهاي کنترل و نظارت استان که 5 سال است کار مي کنند، نگهداري مي شود که تسهيلات مورد نياز هم از نظر فيزيکي و هم از لحاظ ريالي در اختيارشان قرار گرفته است. در واقع ابزارها در مرکز استانها هست و اينها خودشان تصميم گيري مي کنند يعني ما تصميم گيري و امکانات تصميم گيري را از مرکز کشور به مرکز استانها منتقل کرديم. در سطح شهرستانها هم کارگروه هايي را تشکيل داديم که اکنون کارشان شروع شده و هر هفته بازار را رصد مي کنند تا اگر در بازار نگراني وجود داشته باشد با حرکتي که در چند روز آينده به نگراني بينجامد را تحليل کارشناسي مي کنند و به مرکز اطلاع مي دهند، اگر با تزريق کالا مسأله حل شود که کالا تزريق خواهد شد.
* اين مسأله در مورد تمام کالاهاست؟
** خير، گروهي از کالاها نيز مشخص شده که ما آنها را ذخيره سازي نمي کنيم، اما با تشکلهاي توليدي و انجمنهاي کارخانجات توليدکننده آن و شرکت پخش هماهنگي کرديم تا به محض اينکه در يک نقطه از کشور آن کالا کم شود در آن استانها سريع کالا را تخليه خواهيم کرد.
* براي اين کمبودها و گرانيهاي محصولات کشاورزي و يا فراواني و خسارت کشاورزان چه برنامه اي داريد؟
** هنوز کشور ما نتوانسته به ابزاري براي اعمال سياست کشت برسد، يعني کشاورز ما خودش تصميم گيري مي کند، البته وزارت جهاد کشاورزي برنامه هايي دارد، اما در حال حاضر درصد موفقيت بالا نيست آن هم علل مختلف دارد، اما در حيطه وزارت بازرگاني ما با واقعيتها کار مي کنيم. مي گوييم به هر دليلي اين مقدار سيب زميني در حال توليد است. حالا با اين ميزان توليد چه کار کنيم.
به تازگي ما مشکل وفور توليد گوجه فرنگي در استان بوشهر و بندرعباس را داشتيم. اکنون مشکل وفور توليد خيار و بادمجان را در استان خوزستان داريم.ما ديديم گوجه فرنگي در استانهايي از کشور قيمت بالايي دارد، در نتيجه با ايجاد ارتباط ميان شوراهاي کنترل و نظارت و مسؤول تنظيم بازار استانهاي مقصد و استانهاي مبدأ اين مشکل را حل کرديم، يعني استان بوشهر شد مبدأ و هفت- هشت استان شدند مقصد. گوجه فرنگي با همان قيمت از مبدأ به مقصد حمل مي شد و کرايه حمل را وزارت بازرگاني مي پرداخت. اين باعث شد در مدت يک هفته، هم قيمت در اين 2 استان بالا برود و متعادل شود و کشاورز ضرر نکند و هم در آن استانها قيمت کاهش يابد. اکنون در مورد خيار در استان کرمان و بادمجان در استان خوزستان اين کار را مي کنيم.
* در مورد مرغ و گوشت چطور؟
** مرغ يک داستان دارد و گوشت قرمز داستاني ديگر.در کشور حدود 120 هزار تن مرغ مصرف ماهانه مردم است. اين مصرف در 6 ماهه اول و دوم کمي نوسان دارد. با دقت خيلي بالا مي توانيم فرض کنيم منحني مصرف خط مستقيم است. از طرفي چون توليدش صنعتي است مي تواند در يک خط مستقيم باشد، بنابراين اگر توليد و مصرف روي خط مستقيم است نبايد شاهد چنين نوسانهايي در بازار باشيم. با آسيب شناسي اي که ما از محصول مرغ به عنوان يکي از مهمترين مواد پروتئيني مورد مصرف مردم که به تنهايي دو سوم مواد پروتئيني کشور را تشکيل مي دهد، انجام داديم متأسفانه به دليل ناهماهنگي ميان چرخه توزيع و چرخه توليد در هر دوره جوجه ريزي چهل پنجاه روزه شاهد همان مشکل سيب زميني و پياز هستيم.اگر قيمت مرغ در بازار کاهش پيدا مي کند علامت اين است که عرضه اش افزايش پيدا کرده، مثل کاهش قيمت سيب زميني و پياز که در پي توليد انبوه آن صورت مي گيرد. با اين تفاوت که فرآيند سيب زميني و پياز يک ساله است، اما فرآيند توليد مرغ 45 تا 50 روزه است، بنابراين شما مي بينيد ميان نوسانهاي قيمت 2000 توماني تا 3500 توماني مرغ 40 تا 45 روز فاصله است. اين خيلي بد است. ما بايد چرخه توليد و توزيع را به هم وصل کنيم تا توليد هم روي خط مستقيم انجام شود، چون به طور طبيعي مصرف در يک خط مستقيم است. ما البته در سه چهار مقطع از سال قله هاي کوچکي داريم، مثل ماه مبارک رمضان، شب عيد و ماه محرم که خط مستقيم مصرف را با نوسان روبه رو مي کند.
اين قله ها قابل مديريت هستند، چون عامه مردم در آن ايام کمتر مصرف مي کنند.
* شما براي حل مسأله چه کرديد؟
** در حال حاضر ما 3 يا 4 دوره جوجه ريزي در مرغداريها انجام مي دهيم، در حالي که در دنيا کف جوجه ريزي 6 دوره است، يعني با همين مرغداري، سرمايه گذاري، کارگر و امکانات مي توانيم 1/5 برابر بيشتر توليد کنيم.
براي جلوگيري از نوسانهاي توليد کاري که ما به عنوان اولين اصل در بازار مرغ در نظر گرفتيم و آن کار را شروع کرديم ايجاد هماهنگي ميان حلقه هاي مختلف توليد و وصل کردن آن به حلقه هاي توزيع است تا آرامشي را در جريان توليد ايجاد کنيم.ما آمديم تشکلهاي توزيعي را متعهد کرديم که زير نظر سازمان بازرگاني با تشکلهاي توليدي تفاهمنامه امضا کنند تا مرغداران بدون هيچ دغدغه و دردسري توليد کنند.ما هم ضمانت انجام کار را به عهده گرفتيم تا توليدکننده خيلي راحت توليد کند. ما با هم روي يک قيمت تفاهم کرديم.
* پس اين مرغهاي منجمد چه نقشي دارند؟
** ما معتقديم بدترين نوع تنظيم بازار، تنظيم بازار با مرغ منجمد است. البته مرغ منجمد موجود است. 50 هزار تن براي اتفاقهاي پيش بيني نشده ذخيره شده است.اما به احتمال بيش از 90 درصد به ذخيره مرغ منجمد دست نمي خورد. حتي سهميه اي که براي کارمندان، کارگران و نيروهاي مسلح در نظر گرفته شده امسال با گوشت گرم تأمين خواهد شد.
* درباره گوشت قرمز چه کرديد؟
** داستان گوشت قرمز متفاوت است. گوشت قرمز 2 قسمت است؛ يکي گوشت گوساله و ديگري گوشت گوسفند. متأسفانه ما يک سال خشکسالي را پشت سر گذاشتيم. در خشکسالي بسياري از دامها کشتار شدند. حتي دامهاي مولد. گاوها و گوسفندهايي بودند که حامله بودند و به دليل گراني علوفه نگهداريشان مشکل بود. امسال به لطف خدا مراتع بسيار خوب است. يکي از دلايلي که الان با افزايش قيمت روبه رو هستيم اين است که دامدارها برعکس سال گذشته دامشان را براي کشتار عرضه نکردند و مشکل مقطعي افزايش قيمت براي ما ايجاد شد.
گله هاي ما در حال بازسازي است. حتماً از اسفندماه امسال که دامداران به طور سنتي دام هايشان را براي کشتار عرضه مي کنند، با عرضه بسيار زياد دام اعم از دام سبک يا دام سنگين مواجه خواهيم بود که حتماً به يک تعديل قيمت مي انجامد و چرخه دوباره کار خود را مي کند. ما اين مقطع گذرا را با واردات تأمين کرديم.
*با محتکران و سودجويان ماجراي هدفمندي چه خواهيد کرد؟
** سودجو از چه فرصتي استفاده مي کند؟ از فرصت کمي عرضه کالا. اگر کالا به اندازه کافي عرضه شود، فرصتي براي سودجو باقي نمي ماند که بازار را مديريت کند. حتي بعضي ها که تمکن مالي بالايي دارند، با احتکار ايجاد کمبود کاذب کالا مي کنند. احتکار يعني مديريت عرضه براي اينکه عرضه کم شود و قيمت بالا برود. آنچه ما سعي کرديم ايجاد کنيم و تا حد بالايي موفق بوديم، اين است که سعي کرديم کانالهاي عرضه را متعدد کنيم و بيشتر از حد نياز و در حد وفور در بازار داشته باشيم.
اگر اين کار انجام شود، ما نگران هيچ گونه دلال بازي و سودجويي نخواهيم بود. ما به جاي برخورد با افراد مختلف، زمينه تخلف را با ايجاد کانالهاي عرضه متعدد و اطمينان از اينکه عرضه بيش از حد نياز انجام مي شود، از بين برده ايم. اگر اين را مراعات کنيم، مي توانيم آرام در دفتر خود بنشينيم و مطمئن باشيم در بازار اتفاقي نمي افتد. آنچه فضاي سودجويي را ايجاد مي کند، به هم خوردن طبيعي يا مصنوعي عرضه و تقاضاست.

  

اقتصاد بدون تيتر



* در آستانه ورود به سال نو، بيش از 130 هزار تن مرکبات ذخيره سازي شده توسط مباشران بخش خصوصي در نقاط مختلف کشور توزيع مي شود و عرضه اين ميوه ها براساس نياز بازار تداوم مي يابد.

* در صورت توزيع 10 هزار ميليارد تومان يارانه نقدي ميان حدود 61 ميليون ايراني که فرم اطلاعات اقتصادي خانوار را پر کرده اند، هر نفر ماهانه 13 هزار و 661 تومان يارانه دريافت خواهد کرد.

* وزير امور اقتصادي و دارايي با اشاره به اينکه پيشنهاد درآمد 40 هزار ميليارد توماني دولت از محل هدفمندکردن يارانه ها در مجلس رد شد،گفت: قانون هدفمندکردن يارانه ها با درآمد 20 هزار ميليارد توماني ناشي از اصلاح قيمتها اجرايي مي شود.

* معاون بودجه معاونت برنامه ريزي و نظارت راهبردي رئيس جمهور با انتقاد از کاهش منابع ناشي از هدفمند کردن يارانه ها در مجلس شوراي اسلامي گفت: با کاهش اين رقم از 40 هزار ميليارد تومان به 20 هزار ميليارد تومان، اهداف موردنظر هدفمندکردن يارانه ها محقق نخواهد شد.

* معاون اول رئيس جمهور در بخشنامه اي با اعلام مأموريت جديد دستگاهها در اصلاح الگوي مصرف تأکيد کرد: بالاترين مقام دستگاه اجرايي مسؤول نظارت و اجراي شيوه هاي اصلاح الگوي مصرف بوده و در مقاطع 6 ماهه گزارش عملکرد در اين باره تهيه و ارايه خواهد شد.

* وزير بازرگاني با تشريح آخرين وضعيت الحاق ايران به سازمان جهاني تجارت ( WTO ) از دريافت 200 سؤال ديگر و در مجموع 700 سؤال از دبيرخانه WTO خبر داد و عنوان کرد تعداد نهايي اين سؤالات مشخص نيست و آمارهاي موجود در رژيم تجاري ايران (که براي سال 84 است) به روز خواهد شد.

* رئيس سازمان بورس با بيان کليات برنامه اين سازمان در سال 89 در مورد تأثير هدفمندکردن يارانه ها بر بازار سرمايه گفت، اين طرح بتدريج و ظرف پنج سال اجرا مي شود و بدين ترتيب اثر چنداني در بازار سرمايه در سال آينده نخواهد داشت.

* وزير صنايع و معادن اعلام کرد: در راستاي اجراي هر چه بهتر طرح هدفمندکردن يارانه ها در بخش صنعت، از امروز طرح به روزرساني اطلاعات واحدهاي صنعتي در سراسر کشور آغاز مي شود.

* اگرچه نرخ بيکاري هر فصل، حدود دو هفته پس از پايان فصل توسط مرکز آمار ايران استخراج و اعلام مي شود و بنابراين نرخ بيکاري زمستان سال جاري پس از شروع سال جديد اعلام خواهد شد، اما با تحليل آمار 9 ماهه سال جاري مي توان دريافت نرخ بيکاري حدود 11/2 درصد در کشور ثبت شده است، اگرچه اتفاقات پايان سال که مهمترين آنها رکود اقتصادي و عدم تحقق سياستهاي حمايتي مالي دولت از بنگاه هاي زودبازده جديد و نيز ابلاغ ديرهنگام بخشي از تسهيلات بانکي براي بنگاه هاي زودبازده نيمه کاره يا درگير با مسايل مالي بدون ترديد بايد در زمستان اين عدد را افزايش داده باشد.

  

 

 

 
 

موسسه فرهنگی قدس
روزنامه قدس
 info@qudsdaily.com