|
* جواد نعيمي
بيست و پنجمين روز از يازدهمين ماه سال قمري «دحوالارض» خوانده شده است. سي امين آيه سوره نازعات ناظر بر اين نامگذاري است. آن جا که خداوند حکم مي فرمايد: ... والارض بعد ذلک دحيها زمين را پس از آن گسترش داد. در جلد 26 تفسير نمونه در اين زمينه چنين مي خوانيم:
«دحا» از ماده دحو (بروزن محو) به معني گستردن است. بعضي نيز آن را به معناي تکان دادن چيزي از محل اصلي اش تفسير کرده اند و چون اين دو معني لازم و ملزوم يکديگرند، به يک ريشه باز مي گردند.
به هر حال منظور از «دحوالارض» اين است که در آغاز، تمام سطح زمين را آب هاي حاصل از باران هاي سيلابي نخستين فراگرفته بود. اين آب ها تدريجاً در گودال هاي زمين جاي گرفتند و خشکي ها از زير آب سر برآوردند و روزبه روز گسترده تر شدند تا به وضع فعلي درآمد. (و اين مسأله بعد از آفرينش زمين و آسمان روي داد)»
بنابراين دحوالارض را روزي که زمين از زير کعبه کشيده و گسترانيده شده دانسته اند. بدين معنا که خداوند يکتا هنگامي که اراده فرمود پس از آنکه همه سطح زمين را آب فراگرفته بود، آن را برکشد و بيرون آورد تا جايگاه و صحنه زندگي انسان و ديگر موجودات جهان آماده شود، نخستين نقطه اي که از زيرآب، سر بيرون آورد، مقدس ترين مکان جهان يعني کعبه و بيت الحرام بود. اين واقعه نشانگر اهميت، عظمت و مرکزيت خانه خدا براي مردم دنياست.
به تعبيري ديگر مي توان دحوالارض را هنگامه آغازين لحظه هاي حيات بخشي خداوند به جهان هستي ناميد. روزي که گاهواره انسان پديدار شده تا آدمي در کمال آرامش به رشد و تعالي نايل شود و بر پشت سياره زمين بيارامد و به شکرانه برخورداري از اين همه نعمتها و ارمغان هاي الهي، خاک را سجده گاه خويش سازد، دست نياز به سوي حضرت بي نياز فرابرد و در اين مهد آرام بخش، به نقطه هاي بلند و نوراني رستگاري بينديشد و به سوي قله هاي رفيع کمال گام بردارد.شايد بدين سبب است که در اين روز به کردارهاي عبادي و ارتباط هاي معنوي سفارش شده و نسبت به انجام نماز و دعا و روزه تأکيد گرديده و مجموعه اي از اعمال براي اين روز خجسته تعيين و تبيين شده است.
در روايات آمده است که در شب بيست و پنجم ذي القعده حضرت ابراهيم(ع) و حضرت عيسي(ع) نيز به دنيا آمده اند. همچنين در روز دحوالارض (بيست و پنجم ماه ذي القعده) رسول خدا (ص) به قصد حجة الوداع همراه يکصد و چهارهزار يا يک صد و بيست و چهارهزار نفر مدينه را به قصد مکه ترک کردند که در اين سفر همسران پيامبر و دختر ايشان حضرت فاطمه زهرا(س) آن بزرگوار را همراهي مي کردند.
در هر حال با توجه بدان چه اجمالاً مورد اشارت قرار گرفت، مي توان به گوشه اي از اهميت و عظمت دحوالارض پي برد و مي توان دانست و فهميد که هرگاه خداوند اراده کند، علاوه بر فرشتگان و آدميان، ساير آفريده هاي او هم چون زمان و مکان مي توانند تقدس يابند و چراغ راهنما و انگشت اشاره اي براي همگان بشوند تا از حضيض به اوج بروند و از خاک تا افلاک به پرواز درآيند.پس، با نگرش در وزش رحمت الهي، و با اغتنام از اين گونه فرصتهاي معنوي، دل و جان و انديشه مان را در معرض باران مهر خداوند قرار دهيم، روان خويش را از عطر فضيلت و تقوا و معنا خوش بو بسازيم و از هيچ تلاشي در راه اعتلاي روان خويش و جاري شدن و همگامي با رودها و چشمه هاي زاينده ايمان، غافل نمانيم.
هنگامي که خويشتن را در سايه سار رحمت خداوند و وزش نسيم غفران و نعمت او مي يابيد، ما را هم از نظر بگذرانيد! |
