آیا امیدی به حمایت‌ عملی آنکارا از فلسطین هست؟ 

نگاهی به گفت‌وگوی کوتاه تلفنی رؤسای جمهور ایران و ترکیه

آیا امیدی به حمایت‌ عملی آنکارا از فلسطین هست؟ 

رؤسای جمهور ایران و ترکیه شامگاه یکشنبه به صورت تلفنی گفت‌وگو کردند. فلسطین و آینده روابط فی‌مابین دو محور اصلی این گفت‌وگو را تشکیل می‌داد.


​​​​​​​رئیس‌جمهور کشورمان در این گفت‌وگو ایران و ترکیه را دو کشور مهم و تأثیرگذار در جهان اسلام برشمرد و ابراز امیدواری کرد همکاری‌های مشترک دو کشور الگویی از تعاملات میان کشورهای اسلامی باشد. سید ابراهیم رئیسی با تأکید بر اینکه آمریکا قاتل مردم غزه است، هرگونه دخالت آمریکایی‌ها نسبت به آینده غزه را ادامه جنایات این کشور در حق فلسطینیان توصیف کرد.
با توجه به صحبت دکتر رئیسی و اردوغان درباره حملات اسرائیل به نوار غزه، کمک‌رسانی به مردم فلسطین و اقدامات برای برقراری آتش‌بس پایدار، آیا این احتمال وجود دارد که ترکیه به موضع‌گیر‌ی‌های حمایتی به نفع فلسطین 
ادامه دهد؟
دکتر رضا عابدی گناباد عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد نیشابور، معتقد است: «آقای اردوغان در ترکیه تحت فشار افکارعمومی است و مجبور است اقداماتی را انجام دهد تا مخالفان سکوت کنند. مخالفان وی، به‌ویژه داوود اوغلو سخنان بسیار جدی را علیه رئیس جمهور ترکیه گفته‌اند. اردوغان در نهایت باید تحرکاتی را در حمایت از فلسطین انجام دهد. البته ترکیه می‌تواند برای فشار بر اسرائیل و تداوم آتش‌بس ظرفیت‌هایی را برای وقفه بشردوستانه (آتش بس) انجام دهد. هرچند خیلی نمی‌توان امیدوار بود. در حقیقت ترکیه، دیگر یک بازیگر تأثیرگذار و تعیین‌کننده‌ای در قضیه فلسطین نیست. اما همین که شاهد نزدیکی ایران به ترکیه هستیم بسیار خوب است؛ چراکه می‌تواند پیام خوبی برای اقدامات رسانه‌ای و دیپلماتیک باشد».

عدم تغییر سیاست پاندولی اردوغان
این کارشناس مسائل ترکیه درباره احتمال تغییر مواضع ترکیه می‌گوید: «بعید است اردوغان سیاست ترکیه را در قبال فلسطین تغییر دهد. اردوغان، بازی با کارت فلسطین را به نفع خود در دستور کار قرار داده است و سیاست پاندولی و نوسانی «گاهی فلسطین و گاهی اسرائیل» سیاست کنونی اوست. البته در دوره جدید صدارت و مدیریت، اردوغان مجبور است به سمت غرب بیشتر گرایش پیدا کند، اما اتفاق خوبی که افتاده این است که افکار عمومی و رسانه ها، فریب اردوغان و بازی او را نخورده‌اند. حالا دیگر همه می‌دانند اردوغان، در حال بازی است و صداقت ندارد و نمی‌تواند این بازی و نقش فعال را با کارت فلسطین به پایان برساند».
رضا عابدی معتقد است: «ایران باید تلاش دیپلماتیک خود را انجام دهد، اما با توجه به اینکه افکار عمومی اردن، به شدت علیه رژیم صهیونیستی است بهتر است ما ارتباطات خود را با این کشور افزایش دهیم. به لحاظ نژادی نیز دغدغه هایی از سوی حکام اردن به چشم می‌خورد. برای تغییر موضع کشورهای عربی منطقه و ترکیه نیز باید اقدام کرد، اما در نگاه واقع‌گرایانه تا حاکمیت‌ها وابسته به غرب هستند، تغییر وضعیت زیادی را نباید انتظار داشت. اگرچه مثلاً بافشار می‌توان گذرگاه رفح را باز کرد. حتی فشار بر امارات برای اعمال تحریم و مبادلات بسیار مؤثر است».

جامعه ترکیه تمام قد پشت فلسطین ایستاده است
در مورد جریانات داخلی، این کارشناس بین‌الملل بر این عقیده است: «جریان‌های لائیک و سکولار داخلی، گرایش‌های غربی دارند اما در بحث فلسطین، حتی غرب‌گراها هم عمدتاً حامی فلسطینی ها هستند و حتی ارتباطاتی هم با اسرائیل دارند. جریانات اسلام‌گرا هم همیشه طرفدار فلسطینی‌ها بوده‌اند. اردوغان و حزب عدالت و توسعه برخلاف آنچه سال‌های 2002 و 2003 در محافل داخلی مطرح شد، اصلاً اسلام‌گرا نیستند. به گفته دکتر آصف بیات از اساتید علوم سیاسی مطرح و بین‌المللی، حاکمان فعلی ترکیه پسااسلام‌گرا هستند. اسلام لیبرال را قبول دارند که سکولار است و  نگاه انقلابی ندارد. اما افکار عمومی ترکیه و حتی روشنفکری ترکیه تمام‌قد پشت فلسطین هستند». وی در پایان افزود: «در روزهای اخیر، در حمله رژیم صهیونیستی به لبنان و ترور فرمانده قسام، دو نفر از جوانان ترکیه‌ای که برای حمایت از فلسطین به لبنان رفته بودند به شهادت رسیدند. از میان احزاب ترکیه فقط نجم‌الدین اربکان نخست وزیر فقید ترکیه مواضع خیلی محکم علیه رژیم صهیونیستی داشت و البته تاوان آن را هم داد. حتی صحبت‌های داوود اوغلو هم در عمل جدی نیست و صرفاً مواضع سیاسی با مصرف داخلی است».

خبرنگار: زینب اصغریان

برچسب ها :
ارسال دیدگاه