دست‌های خالی برای تولید محصولات فرهنگی کودک هزاره سوم

رئیس سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک در گفت‌وگو با قدس بیان کرد

دست‌های خالی برای تولید محصولات فرهنگی کودک هزاره سوم

تعلیم و تربیت کودک در کشور ما از گذشته تا کنون همواره بر پایه آموزش بنا شده و البته در این سال‌ها حلقه مفقوده آن پرورش بوده است.


در این میان و در بخش مطالعات کودک سهم مطالعه اوان کودکی چندان به چشم نمی‌آید و به عقیده کارشناسان تنه مطالعات کودکی در ایران، تنه قوی و قدری نیست که بتواند پاسخگوی مناسبی هم برای بخش سیاست‌گذاری و هم برای بخش کنشی (معلمان، مربیان و والدین) باشد.
رئیس سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک با بیان اینکه وقتی ما از تعلیم و تربیت صحبت می‌کنیم معمولاً واژه مدرسه به ذهن می‌آید و در مدرسه هم تأکید بر آموزش است، می‌گوید: بستر تعلیم و تربیت گستره وسیع دارد که از پیش از تولد زمینه‌های رشد، تربیت و یادگیری شروع می‌شود و تا سنین بالاتر و به تعبیری تا پایان زندگی فرد ادامه پیدا می‌کند.
مجتبی همتی‌فر در گفت‌وگو با قدس به ابلاغ گستره فعالیت‌های آموزش و پرورش توسط رهبر معظم انقلاب با عنوان سیاست‌های کلی تحول در نظام آموزش و پرورش اشاره می‌کند و ادامه می‌دهد: در این سیاست‌ها بحثی داشتیم در بند دوم گستره تعلیم و تربیت که حوزه مأموریتی دستگاه‌های تحت نظارت آموزش و پرورش به عنوان دستگاه رسمی آموزش عمومی از 
مهد کودک و پیش‌دبستانی تا دانشگاه را شامل می‌شود براساس این ابلاغ، دوره 6 ساله اول هم در زمره نهاد تعلیم و تربیت و اهداف تعلیم و تربیت به رسمیت شناخته شد.
وی با اشاره به چالش‌های پیش روی تعلیم و تربیت کودکان می‌گوید: در سال99 اتفاق دیگری رخ داد و با تأکید رهبر معظم انقلاب سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک برای مدیریت یکپارچه و راهبری برنامه‌ریزی پرورشی 6 ساله نخست شکل گرفت؛ اساساً اصل این دوره تربیتی تا پیش از این به رسمیت شناخته نمی‌شد، اما درحال حاضر یک سازمان متولی این موضوع است تا مدیریت قاطعی را در این خصوص رقم بزند.
وی ادامه می‌دهد: چالش نخست غفلت بود که خوشبختانه در نگاه تحولی، سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک شکل گرفت. گام بعد شناخته شدن مراحل در این سازمان بود؛ هرچند تا استقرار و تثبیت این نگاه و جدی گرفتن آن از سوی دستگاه‌های متولی هنوز راه درازی وجود دارد.  

ارائه خدمات از ابتدای تولد تا 6 سالگی
معاون وزیر آموزش و پرورش با بیان اینکه سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک وظیفه دارد خدمات را از بدو تولد تا 6 سالگی ارائه کند، ادامه می‌دهد: طی سه سال نخست، تربیت در خانواده‌ها صورت می‌گیرد و برای سه سال دوم به‌تدریج و در شیب ملایمی، بچه‌ها برای ورود به دبستان آماده می‌شوند.
همتی‌فر با بیان اینکه اصل بر این است که در سه سال نخست به دلیل اینکه دوره زیرساختی و اساسی است کودک در بستر خانه و خانواده رشد کند، می‌افزاید: باید والدین را برای ایفای نقش والدگری‌شان قوی و توانمند کنیم و زمینه‌هایی را فراهم کنیم که خانه و خانواده بستر رشد، یادگیری و تعلیم و تربیت باشد؛ چراکه سلامت خانواده و والدین و کمک به والدگری بهتر جزو مؤلفه‌هایی است که در سه سال نخست تدوین می‌شود.
وی با تأکید بر اینکه در سه سال دوم زندگی کودک این مسئله مطرح می‌شود که فرد باید توانمندی‌ها و شایستگی‌ها را به‌تدریج با تأکید بر هویت کودک سالم و متعادل برای ورود به مدرسه تأمین کند، می‌گوید: هدف اصلی این دوره ورود به مدرسه نیست، بلکه اهدافی است که در دو سال آخر به عنوان پیش‌دبستانی می‌شناسیم و جنبه آمادگی دارد .

الگوی تربیتی - بومی با نگاه اسلامی نداریم
همتی‌فر مشکلات در مسیر مسائل تربیتی کودک را ترکیبی از اضلاع مختلف می‌داند که هم در مسائل نظری و هم در مسائل عملی در سطح خرد و کلان و راهبردی باید مورد توجه قرار گیرد و می‌گوید: در سطح نظری به آن چیزی که ما به‌ازای بومی دارد و برای آن نیاز به برنامه‌ریزی داریم، کمتر پرداخته شده است.
معاون وزیر آموزش و پرورش با تأکید بر اینکه همچنان محصولات و خدمات خوب در بخش بومی کم داریم و کودکان امکان بهره‌مندی از این محصولات را ندارند، می‌افزاید: از آن طرف رقبای قوی و قدرتمندی وجود دارند که با نگاه تهاجمی مانع مصرف صحیح در کودکان می‌شوند.
در بحث نیروی انسانی ضعیف هستیم
رئیس سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک با طرح این موضوع که چقدر توانسته‌ایم اسباب‌بازی با نگاه تربیتی و یادگیری و رشد کودک ایرانی تولید کنیم، می‌گوید: وقتی وارد این موضوع می‌شویم لایه‌های زیرین‌تر این بخش هم مشخص می‌شود؛ مثلاً ما به معنای واقعی در بحث نیروی انسانی این زیست‌بوم از پژوهشگر، تولیدکننده، نویسنده، هنرمند و تمام کسانی که بتوانند کار کارشناسی انجام دهند نحیف و ضعیف هستیم.همتی‌فر می‌افزاید: ما در سازمان ملی تعلیم و تربیت به دنبال آن هستیم که افراد را دغدغه‌مند به این حوزه کنیم و زمینه کنشگری تولید فکر و محصول در حوزه تعلیم و تربیت کودک را فراهم آوریم.
وی با بیان اینکه باید مراقب بود فضای زرد امروز و بازار سودجوی فرصت طلب، ما را گرفتار نکند، ادامه می‌دهد: گاهی مشاهده می‌شود برخی با ادبیات شبه‌علمی دغدغه‌ای که والدین نسبت به این موضوع دارند را در بسترهای مختلف، یک پوسته علمی به آن می‌دهند و از دغدغه خانواده سوء‌استفاده می‌کنند تا برای فرزندشان خدمت و محصولی را به کار گیرد.

چالش تربیت کودک هزاره سوم
رئیس سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک با اشاره به اینکه ما وقتی از تربیت کودک صحبت می‌کنیم منظور کودک هزاره سوم است کودکانی که با اینترنت، رسانه و تصویر بزرگ می‌شوند و پویا‌نمایی‌ها بخشی از زندگی آن‌ها را شکل می‌دهد، ادامه می‌دهد: والدین هم برای تربیت کودک خود از بحث‌های چند‌رسانه‌ای استفاده می‌کنند، بنابراین هم محتوا و هم ابزار در اینجا بچه‌ها را درگیر می‌کند و چالش‌های مهمی مثل اعتیاد به این ابزارها را نیز به وجود می‌آورد.
همتی‌فر با اشاره به اینکه در کشور ما محتوای مناسب سنی از باب رده‌بندی و غربال وجود ندارد، می‌گوید: به‌تازگی در سازمان ملی تعلیم و تربیت اتفاق‌های خوبی در این بخش افتاده و محصولات خوبی متناسب با رده سنی کودکان تولید شده، اما همچنان بخشی از آن آسیب‌ها سر جای خودش هست و به نظر می‌آید چالش بزرگی در مقابل تقویت اراده کودک یعنی خود‌مدیریتی وجود دارد.          

خبرنگار: مهدی توحیدی

برچسب ها :
ارسال دیدگاه