نه صلح و نه جنگ، وضعیت مطلوب برای واشنگتن

بررسی چارچوب مدنظر آمریکا برای آتش‌بس در غزه در گفت‌وگو با کارشناسان

نه صلح و نه جنگ، وضعیت مطلوب برای واشنگتن

روزنامه عبری یدیعوت آحارانوت از سفر هیئت صهیونیستی به قطر برای رایزنی با طرف‌های منطقه‌ای درزمینه جزئیات توافق - محوریت مذاکرات پاریس - با موضوع تبادل اسرا در ازای آتش‌بس موقت در غزه خبر داد.


​​​​​​​نشریه آکسیوس اعلام کرده بود مقامات آمریکایی، قطری و مصری در جریان نشست روز جمعه در پاریس، چارچوب جدید و دقیق‌تری برای معامله تبادل اسرا را به مذاکره‌کنندگان اسرائیلی ارائه دادند. در چارچوب به‌روز،  پیشنهاد شده حماس در ازای آتش‌بس 6هفته‌ای و آزادی صدها اسیر فلسطینی در تل‌آویو، حدود ۴۰زندانی را آزاد کند. چارچوب آمریکا شامل بازگشت محدود آوارگان فلسطینی به شمال نوار غزه و همچنین افزایش چشمگیر دامنه ورود کمک‌های بشردوستانه به نوار غزه نیز است.
همزمان با این تحولات، اعلام کناره‌گیری محمد اشتیه، نخست‌وزیر تشکیلات خودگردان فلسطین به خوشبینی‌ها در مورد برقراری آتش‌بس تا پیش از ماه رمضان دامن زده است. گفته شده با این تصمیم، دولت تکنوکرات جدید که ارتباطی با هیچ حزب فلسطینی نخواهد داشت و نیروهای مستقل و حرفه‌ای، اداره مرحله انتقالی پس از جنگ را تا زمان برگزاری انتخابات در صورت آرام شدن اوضاع غزه برعهده خواهند داشت.

حذف حماس، ایده مطلوب آمریکا
فریدون مجلسی، تحلیلگر مسائل دیپلماتیک و دیپلمات پیشین در گفت‌وگو با قدس درخصوص تحولات جدید و ادعای آمریکا درباره ایده تشکیل کشور فلسطین، گفت: واقعیت این است  اسرائیل هیچ‌گاه راضی به تشکیل کشور فلسطین نیست، اما در شرایط کنونی، این رژیم بیشتر به دو دلیل با موضوع دو دولتی مخالفت می‌کند. نخست اینکه به هیچ عنوان ادامه حضور گروه‌های مقاومت به‌خصوص حماس را که تهدید جدی برای موجودیت آن است، نخواهد پذیرفت و از سویی دیگر، مسئله شهرک‌هایی است که با تجاوز از مرزهای 1967 -که مورد پذیرش جامعه جهانی است- ایجاد شده‌اند و اگر بنا بر تشکیل کشور فلسطینی باشد باید تکلیف این شهرک‌ها که نتیجه تجاوزات این رژیم است مشخص شود.
مجلسی با اشاره به مطرح شدن پروژه «روز پس از جنگ» تأکید کرد: به نظر می‌رسد آنچه در قبال تشکیل دولت فلسطین مورد قبول رژیم اشغالگر قدس واقع خواهد شد تشکیل کشور فلسطین در قامت یک دولت غیرنظامی، یعنی چیزی شبیه به دولت‌های آلمان و ژاپن پس از جنگ دوم جهانی خواهد بود. با این وصف به نظر نمی‌رسد در حکومت مدنظر آمریکا و غرب برای تشکیل کشور فلسطین، جایی برای حماس و سایر گروه‌های مقاومت وجود داشته باشد و از این منظر بعید است مورد اقبال حماس و سایر گروه‌های مقاومت واقع شود.

پشت پرده کنار‌ه‌گیری «اشتیه»
سید هادی سید افقهی، کارشناس مسائل منطقه نیز در تحلیل علت کناره‌گیری نخست‌وزیر دولت خودگردان فلسطین گفت: به نظر می‌رسد کنار‌ه‌گیری محمد اشتیه را باید در راستای اهداف آمریکا و غرب در قالب پروژه «روز پس از جنگ» تحلیل و بررسی کرد؛ درواقع آنچه در پشت پرده عالم سیاست در جریان است، خبر از توافقی پنهانی میان آمریکا، اروپا و برخی کشورهای عربی منطقه همچون عربستان، امارات، بحرین، اردن و مصر با اسرائیل می‌دهد.
سید افقهی افزود: این پروژه بر این مبنا استوار است که پس از پایان جنگ در غزه که به گمان آن‌ها با نابودی مقاومت و خلع سلاح حماس و آوارگی مردم غزه همراه خواهد بود، مدیریت غزه و سایر سرزمین‌های فلسطینی چه سازوکاری پیدا خواهد کرد. ظاهراً آنچه در قالب پروژه «روز پس از جنگ» مدنظر قرار گرفته، پس از استعفای دولت اشتیه، تشکیل یک دولت تکنوکرات است که بناست حماس سیاسی را هم به شرط خلع سلاح حماس نظامی در آن ادغام کنند. بنابراین به نظر می‌رسد کنار‌ه‌گیری اشتیه در راستای ترمیم حکومت کنونی یا بازتولیدی از حکومت محمد عباس و ریل‌گذاری برای تصمیم‌گیری درباره آینده فلسطین و غزه صورت گرفته است.

پروژه «روز پس از جنگ» یک بلوف سیاسی
کارشناس مسائل منطقه تأکید کرد: پرسشی که در این میان مطرح می‌شود این است آیا با تکه تکه شدن کرانه غربی رود اردن و اتفاقاتی که در غزه رخ داد، در مقام عمل چیزی از شعار دو دولتی که آمریکا، اروپا و برخی کشورهای عربی منطقه به عنوان آخرین راه حل برای پایان بحران فلسطین سر می‌دهند، باقی مانده است؟ چگونه می‌توان کشوری تشکیل داد که نه مرز مشخصی دارد و نه زیرساخت و امکاناتی برای تشکیل یک دولت و نه مردم آن آمادگی چنین اتفاقی را دارند؟ به نظر می‌رسد این پروژه تنها یک شعار است و از حد یک بلوف سیاسی فراتر نمی‌رود و توطئه‌ای که در پشت پرده در حال رخ دادن است، نابودی و کوچ دادن مردم فلسطین است تا با پاک کردن صورت مسئله، دیگر چیزی با عنوان مردم فلسطین و کشور فلسطین وجود نداشته باشد.
افقهی در پاسخ به این پرسش که چنین طرحی بدون موافقت حماس و گروه‌های مقاومت تا چه میزان قابلیت اجرایی شدن خواهد داشت، گفت: بی‌شک این طرح قابلیت اجرایی شدن نخواهد داشت. امروز در حالی صحبت از پروژه روز پس از جنگ مطرح می‌شود و برخی کشورها شمارش معکوس را برای خلع سلاح حماس آغاز کرده‌اند که باوجود نابودی غزه و کشته شدن مردم، حماس هنوز ابتکار عمل را در غزه در دست دارد و تعداد قابل توجهی از اسرای اسرائیلی در اختیار حماس هستند و هیچ یک از اهداف نتانیاهو از آغاز جنگ تاکنون برآورده نشده و مذاکرات میان حماس و طرف صهیونیستی در حالی در جریان است که حماس بر مطالبات خود پافشاری می‌کند. 
کارشناس مسائل منطقه درباره نقش آمریکا در بحران کنونی غزه و مطرح شدن پروژه روز پس از جنگ نیز تصریح کرد: بی‌تردید نیت آمریکا از مطرح کردن این پروژه، برطرف شدن بحران و تشکیل کشور فلسطین نیست و بیشتر به جای حل مسئله به دنبال مدیریت صحنه و حاکم شدن وضعیت نه صلح و نه جنگ است؛ یعنی همان وضعیتی که در 75سال اخیر درباره مسئله فلسطین حاکم بوده است.

خبرنگار: سید احمد موسوی

برچسب ها :
ارسال دیدگاه